Những tri thức, nghi lễ và tập quán được trao truyền qua nhiều thế hệ không chỉ làm nên bản sắc văn hóa mỗi vùng đất, mà còn là nền tảng tinh thần của cộng đồng.
Theo các quyết định được ban hành ngày 6/1/2026, nhiều di sản văn hóa phi vật thể đã chính thức được đưa vào Danh mục quốc gia. Trong đó có Tri thức trồng và chế biến nhãn lồng Hưng Yên – kho tàng kinh nghiệm dân gian gắn với vùng phù sa sông Hồng, kết tinh từ kỹ thuật canh tác, thu hoạch đến chế biến, làm nên thương hiệu đặc sản nức tiếng.
Cùng với đó, Lễ hội cơm mới và Đám cưới truyền thống của người Mường tại Ninh Bình được ghi danh như những thực hành văn hóa phản ánh sâu sắc đời sống tinh thần, tín ngưỡng và quan niệm nhân sinh của đồng bào Mường, từ vòng quay sản xuất nông nghiệp đến mối quan hệ gia đình, cộng đồng và tổ tiên.
Tại Nghệ An, Tri thức chế biến món ăn từ lươn, với những bí quyết ẩm thực độc đáo và gia vị đặc trưng, cho thấy sự thích ứng linh hoạt của cư dân vùng Bắc Trung Bộ với điều kiện tự nhiên khắc nghiệt. Cũng tại địa phương này, Lễ hội đền Mai Bảng mang đậm dấu ấn tín ngưỡng thờ Chiêu Trưng Đại Vương Lê Khôi được ghi nhận, kết hợp hài hòa giữa phần lễ trang nghiêm và phần hội sôi nổi, giàu tính cộng đồng.
Việc các di sản được ghi danh không chỉ là niềm tự hào của nhân dân địa phương, mà còn đặt ra trách nhiệm trong công tác bảo tồn, gìn giữ và phát huy giá trị di sản, để những mạch nguồn văn hóa tiếp tục được trao truyền bền bỉ trong đời sống đương đại.