Lãnh đạo Mỹ-Canada bàn về vấn đề sáp nhập và thuế quan
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có cuộc gặp trực tiếp đầu tiên với tân Thủ tướng Canada Mark Carney tại Phòng Bầu Dục, vào ngày 6/5.
Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh quan hệ song phương đang chịu nhiều sóng gió do chính sách thuế quan của Mỹ và phát ngôn gây tranh cãi của ông Trump về khả năng “sáp nhập Canada” thành bang thứ 51 của Mỹ.
Phát biểu trong buổi họp báo sau cuộc gặp, ông Trump chúc mừng ông Carney và gọi chiến thắng của ông là “một trong những màn trở lại ngoạn mục nhất trong chính trị”. Ông đùa rằng chính mình có thể là "điều tuyệt vời nhất từng xảy ra" với ông Carney.
Dù vậy, cuộc trao đổi không tránh khỏi những điểm nóng. Khi phóng viên đặt câu hỏi về việc liệu ông Trump còn muốn Canada trở thành bang thứ 51 của Mỹ, Tổng thống Mỹ trả lời: “Chúng tôi sẽ không bàn về điều đó... trừ khi ai đó muốn”. Đáp lại, Thủ tướng Carney cười và dứt khoát: “Không bao giờ có chuyện đó”.
Thủ tướng Carney – một cựu Thống đốc ngân hàng trung ương không có kinh nghiệm chính trị trước đó – đã giành chiến thắng trong cuộc tổng tuyển cử ngày 28/4, thay thế ông Justin Trudeau. Trong chiến dịch tranh cử, ông Carney cam kết sẽ “tái định hình quan hệ” với Mỹ, đặc biệt là đối đầu với các chính sách thương mại cứng rắn của ông Trump.
Bên cạnh vấn đề chính trị, thương mại là chủ đề trọng tâm của cuộc gặp. Ông Trump khẳng định đang cùng các cố vấn xem xét lại các thỏa thuận thương mại trong vòng hai tuần tới để quyết định có gia hạn hay đàm phán lại hay không, trong đó có Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada (USMCA), vốn được ký trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông và sẽ hết hiệu lực vào năm sau. Ông Trump cũng nhắc lại quyết định gây tranh cãi gần đây khi áp thuế 25% lên thép, nhôm, và ô tô từ Canada không đáp ứng các điều khoản USMCA.
Canada là đối tác thương mại song phương lớn thứ hai của Mỹ sau Mexico, đồng thời là một trong những thị trường xuất khẩu lớn nhất đối với hàng hóa Mỹ. Trong năm qua, tổng giá trị hàng hóa lưu chuyển giữa hai nước vượt 760 tỷ USD. Canada đã duy trì mức thặng dư thương mại hơn 60 tỷ USD trong hai năm gần đây, phần lớn con số này đến từ vai trò của nước này như là nhà cung cấp dầu nước ngoài lớn nhất cho Mỹ.
Dù chưa đạt được đột phá nào trong quá trình đàm phán, nhưng cuộc gặp Trump–Carney được xem là bước khởi đầu mới trong việc thiết lập lại quan hệ giữa hai quốc gia láng giềng, vốn gắn bó chặt chẽ về kinh tế, an ninh và địa chính trị.
