Văn hóa tiết kiệm: Khi tự giác trở thành nếp sống
Xây dựng văn hóa tiết kiệm, phòng, chống lãng phí đang được các cấp, các ngành triển khai mạnh mẽ, đồng bộ. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, chống lãng phí là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách, có ý nghĩa tương đương với phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; đồng thời, yêu cầu hình thành văn hóa tiết kiệm như một giải pháp căn cơ nhằm khơi thông, huy động hiệu quả các nguồn lực cho phát triển.
Tại Hà Nội, nhiệm vụ này luôn được xác định là trọng tâm. Tại dự án tuyến tỉnh lộ 426, xã Ứng Hòa, tinh thần chống lãng phí được thể hiện ngay trong tổ chức thi công. Mặt bằng được bàn giao đến đâu, triển khai đến đó theo hình thức cuốn chiếu, vừa rút ngắn tiến độ, vừa giảm ảnh hưởng đến đời sống người dân.
Ông Nguyễn Huy Minh, Phó Giám đốc Công ty cổ phần xây dựng cầu đường Hà Nội chia sẻ: "Ngay sau khi người dân bàn giao mặt bằng sạch, doanh nghiệp đã tập trung tối đa nhân lực, máy móc, thiết bị, tổ chức thi công liên tục ngày đêm. Mục tiêu là vừa bảo đảm tiến độ, vừa giữ vững chất lượng công trình, phấn đấu hoàn thành dự án trong Quý III năm 2026".
Từ thực tiễn đó, xã Ứng Hòa đang từng bước đưa tinh thần tiết kiệm vào quản trị, điều hành, gắn với tinh gọn bộ máy, minh bạch nguồn lực và đẩy mạnh chuyển đổi số.
Ông Nguyễn Đức Bình, Chủ tịch UBND xã Ứng Hòa cho biết: "Xã xác định rõ tiết kiệm, chống lãng phí không chỉ là khẩu hiệu, mà phải trở thành nguyên tắc quản trị xuyên suốt trong toàn bộ hoạt động của chính quyền. Xã đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trước hết là tinh gọn bộ máy, rà soát chức năng, nhiệm vụ của từng bộ phận, tránh chồng chéo, giảm khâu trung gian; qua đó, tiết kiệm chi phí vận hành nhưng vẫn nâng cao hiệu quả phục vụ người dân. Đồng thời, xã đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ để công khai, minh bạch trong giải quyết thủ tục hành chính, quản lý ngân sách và đầu tư công. Khi mọi nguồn lực được 'soi chiếu' bằng dữ liệu, nguy cơ thất thoát, lãng phí sẽ được hạn chế tối đa".
Tại Hà Nội, công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí đang được triển khai đồng bộ, với trọng tâm là siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong quản lý, sử dụng tài chính, ngân sách và tài sản công. Thành phố cũng là địa phương đầu tiên trong cả nước thành lập Ban Chỉ đạo về phòng, chống lãng phí. Đáng chú ý, việc đẩy mạnh dịch vụ công trực tuyến toàn trình ước tính giúp tiết kiệm khoảng 1.652 tỷ đồng mỗi năm, tương đương giảm hơn 71% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính. Đánh giá về hiệu quả của việc siết chặt kỷ luật trong quản lý tài sản công, các chuyên gia cho rằng, đây là giải pháp tạo chuyển biến từ tư duy “chi cho hết dự toán” sang “chi đúng, chi cần và chi hiệu quả”.
PGS. TS Trần Thị Diệu Oanh, Trưởng khoa Luật, Học viện Hành chính và Quản trị công cho rằng: "Nhiều khi những thất thoát về tài chính ngân sách không bắt đầu từ những tài sản lớn, mà thường bắt nguồn từ sự dễ dãi trong phê duyệt quy hoạch, sự buông lỏng trong quản lý, hay việc thiếu một cơ chế kiểm soát chặt chẽ trong khâu tổ chức thực hiện. Do đó, khi xử lý nghiêm và siết chặt kỷ luật trong quản lý tài sản, ngân sách, chúng ta gửi đi một thông điệp pháp lý rất rõ ràng: nguồn lực công là tài sản của Nhà nước, của nhân dân, không ai có quyền được sử dụng một cách tùy tiện. Tinh thần này hoàn toàn phù hợp với yêu cầu tiết kiệm, chống lãng phí, trở thành một nhiệm vụ trọng tâm thường xuyên và là yêu cầu đặt ra đối với cả hệ thống chính trị".
Theo các chuyên gia, siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong quản lý và sử dụng tài sản công không chỉ ngăn ngừa thất thoát, lãng phí, mà còn nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức, củng cố niềm tin của người dân đối với bộ máy công quyền. Đây cũng là nền tảng để sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
