Iran ngày 18/10 tuyên bố nước này không còn bị ràng buộc bởi bất kỳ hạn chế nào trong chương trình hạt nhân của mình, sau khi thỏa thuận hạt nhân lịch sử kéo dài 10 năm giữa Tehran và các cường quốc thế giới chính thức hết hiệu lực.
Thỏa thuận hạt nhân , còn gọi là Kế hoạch Hành động Toàn diện Chung (JCPOA), được ký giữa Iran và nhóm P5+1 (gồm Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Nga và Trung Quốc). Theo đó, Iran hạn chế làm giàu urani để đổi lấy việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt quốc tế. Bộ Ngoại giao Iran cho biết, kể từ nay, tất cả các điều khoản và cơ chế giám sát của thỏa thuận đều chấm dứt. Tuy nhiên, Tehran khẳng định vẫn “cam kết với con đường ngoại giao”.
Thỏa thuận này rạn nứt từ năm 2018 trong nhiệm kỳ đầu của Tổng thống Mỹ Donald Trump, khi Washington đơn phương rút lui và tái áp đặt trừng phạt, khiến Iran nối lại nhiều hoạt động hạt nhân bị cấm trước đây. Tháng 8 vừa qua, Anh, Đức và Pháp kích hoạt cơ chế “phục hồi” trừng phạt của Liên Hợp Quốc, chấm dứt mọi hy vọng khôi phục JCPOA.
Các chuyên gia nhận định tuyên bố mới của Tehran đánh dấu sự sụp đổ chính thức của thỏa thuận hạt nhân lịch sử này. Quan hệ giữa Iran và phương Tây ngày càng căng thẳng sau cuộc chiến 12 ngày hồi tháng 6, khi Mỹ và Israel không kích nhiều cơ sở hạt nhân tại Iran.
Đáp lại, Tehran đình chỉ hợp tác với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) và trục xuất các thanh tra viên. Hiện các cuộc đàm phán hạt nhân vẫn bế tắc. Dù Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố muốn đạt “một thỏa thuận hòa bình với Iran”, Tehran cho biết chỉ sẵn sàng đối thoại nếu Washington cam kết không dùng biện pháp quân sự.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmaeil Baqaei ngày 6/10 cho biết nước này không có kế hoạch nối lại ngay các cuộc đàm phán hạt nhân với các quốc gia châu Âu sau khi bị các nước này tái áp đặt các lệnh trừng phạt của Liên hợp quốc.
Ba nước thuộc nhóm E3 gồm Anh, Pháp và Đức thông báo sẽ tìm cách tái khởi động các cuộc đàm phán hạt nhân đang bị đình trệ với Iran và Mỹ.
Iran hoan nghênh bất kỳ đề xuất hạt nhân "công bằng" tiềm năng của Mỹ, song khẳng định đến nay chưa nhận được lời mời đàm phán chính thức từ Nhà Trắng.
Lầu Năm Góc cho biết Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth ngày 28/10 đã đề xuất thiết lập khuôn khổ hợp tác quốc phòng mới với ASEAN, đồng thời thúc đẩy phối hợp quân sự và tăng cường hoạt động hàng hải chung nhằm củng cố an ninh khu vực.
Ngày 29/10, quân đội Hàn Quốc cho biết Triều Tiên đã phóng một vật thể bay chưa xác định ra vùng biển phía Đông bán đảo Triều Tiên. Vụ phóng mới nhất này diễn ra trong bối cảnh trước đó Triều Tiên đã tiến hành đợt phóng nhiều tên lửa đạn đạo, sau cuộc thử nghiệm thành công tên lửa siêu vượt âm gần đây của Hàn Quốc.
Trợ lý Tổng thống Nga Yuri Ushakov tuyên bố cuộc đàm phán ba bên giữa Nga, Ukraine và Mỹ về giải pháp hòa bình cho xung đột Ukraine sẽ không có sự tham gia của châu Âu. Ông nhấn mạnh việc mời các quan chức châu Âu không nằm trong kế hoạch ban đầu và đã được thống nhất với phía Mỹ.
Thị trường chứng khoán toàn cầu tăng nhẹ trong phiên giao dịch ngày 28/10, sau khi Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) quyết định duy trì lãi suất cơ bản trong biên độ 3,75-4.
Trình bày Ngân sách mùa thu 2026 trước Quốc hội, Bộ trưởng Tài chính Anh John Healey ngày 28/10 tái khẳng định cam kết nâng chi tiêu quốc phòng lên 3% GDP vào năm 2030. Chính phủ Anh tuyên bố sẽ bù đắp khoảng trống ngân sách quốc phòng bằng cách điều chỉnh ưu tiên chi tiêu từ các bộ ngành khác.
Nhật Bản và Đức đã nhất trí xem xét khả năng hợp tác phát triển máy bay chiến đấu thế hệ mới. Động thái này đánh dấu bước tiến quan trọng trong nỗ lực mở rộng hợp tác quốc phòng song phương, trong bối cảnh hai nước muốn tăng cường an ninh tại châu Âu và khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
