Tội phạm chiếm đoạt dữ liệu cá nhân ngày càng tinh vi

Nếu thông tin riêng tư của người dân rơi vào tay kẻ xấu sẽ làm gia tăng nguy cơ lừa đảo, chiếm đoạt tài sản. Thực trạng này đang đặt ra yêu cầu cấp bách phải tăng cường đấu tranh, đồng thời hoàn thiện chế tài để đủ sức răn đe với loại tội phạm đang ngày càng gia tăng này.

Không ít cá nhân, tổ chức đã biến dữ liệu cá nhân của hàng triệu người dân thành món hàng mua bán tràn làn trên không gian mạng, với giá chỉ vài trăm nghìn đồng có thể mua được cả nghìn thông tin khách hàng. Dù các lực lượng chức năng liên tục đấu tranh, triệt phá nhiều đường dây, tình trạng này vẫn diễn biến phức tạp.

Anh Ngô Minh Hiếu - Giám đốc Dự án chống lừa đảo Việt Nam cho biết: “Hiện nay các đối tượng lừa đảo rất nhiều, họ có thể mua thông tin cá nhân trên bất cứ đâu như Telegram hay các chợ mua bán thông tin cá nhân. Những dữ liệu được bán rất rẻ, ví dụ như 1.000 thông tin cá nhân khách hàng với giá chỉ 200.000-300.000 đồng”.

Điều đáng lo ngại là khi có được dữ liệu cá nhân, nhiều đối tượng xấu đã sử dụng thông tin này để tiến hành các thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi. Chỉ cần tra ra số điện thoại, email, địa chỉ cư trú, thậm chí cả lịch sử mua sắm trực tuyến, kẻ gian có thể giả mạo nhân viên giao hàng, ngân hàng hay cơ quan chức năng để gọi điện, gửi đường link giả mạo. Không ít nạn nhân vì thấy thông tin cá nhân của mình được đối tượng nêu ra chính xác nên mất cảnh giác, từ đó dễ dàng bị lừa chuyển tiền hoặc cung cấp thêm mật khẩu, mã OTP.

Anh Ngô Minh Hiếu tiếp tục: “Khi có những thông tin này, tội phạm có thể gọi điện thoại trong thời gian thực luôn. Ví dụ, hiện nay liên tục có các cuộc điện thoại gọi giao hàng khi biết bạn đặt hàng online thật từ đâu nên người dân dễ bị lừa”.

Trước thực trạng trên, các cơ quan chức năng cũng đang khẩn trương triển khai nhiều biện pháp đấu tranh, truy vết và xử lý nghiêm các đường dây, đối tượng có hành vi chiếm đoạt, mua bán, sử dụng trái phép dữ liệu cá nhân. Tuy nhiên, với tính chất tinh vi và xuyên biên giới của loại tội phạm này, cuộc chiến vẫn còn nhiều thách thức, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng chức năng, doanh nghiệp quản lý dữ liệu và chính người dân.

Trung tá Nguyễn Tiến Cường – Trưởng Phòng 3, Cục An ninh mạng và Phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an cho biết: “Việc thông tin cá nhân bị lộ và mua bán trái phép có nhiều nguyên nhân khác nhau. Để phòng tránh cần sự phối hợp của nhiều bên, hiện chúng tôi đang triển khai hành lang pháp lý liên quan đến an ninh dữ liệu và đặc biệt liên quan đến AI cần được quản lý nghiêm ngặt”.

Thực tế cho thấy, dữ liệu cá nhân đang trở thành “tài sản số” vô giá, và bất cứ sự lơ là nào cũng có thể dẫn đến hậu quả khó lường.