Bảo vệ an toàn trên không gian mạng

Trong thời đại công nghệ số phát triển mạnh mẽ, không gian mạng đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống xã hội. Tuy nhiên, song hành với tiện ích là những chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi. Thời gian qua, nhiều vụ việc lừa đảo đã bị cơ quan chức năng phát hiện, kịp thời ngăn chặn, đồng thời cảnh báo tới người dân, song trước sự tinh vi của các đối tượng, sự cảnh giác của mỗi người dân là lá chắn đầu tiên và quan trọng nhất để tránh bị sập bẫy.

Chỉ với những cú nhấp chuột, những hình ảnh về các villa nghỉ dưỡng hiện ra với lời quảng cáo hấp dẫn “giá rẻ - đặt là có ngay”. Nhưng đằng sau những fanpage tưởng chừng đáng tin đó là cái bẫy được dựng lên tinh vi bởi các đối tượng lừa đảo. Để dẫn dụ “con mồi”, chúng đã mua lại các tài khoản facebook ảo có lượng theo dõi cao, lập nhiều fanpage giả mạo. Khi có khách hỏi thuê, chúng sẽ yêu cầu đặt cọc và chiếm đoạt.

Đáng nói, tội phạm mạng còn len lỏi vào từng tin nhắn, cuộc gọi điện thoại. Một cú nhấp chuột tưởng chừng vô hại lại khiến một người đàn ông mất số tiền lên tới 1 tỷ 300 triệu đồng. Từ một phút chủ quan, nạn nhân không chỉ mất tiền mà còn để lộ thông tin cá nhân, tạo cơ hội cho tội phạm mạng tiếp tục thực hiện hành vi phạm pháp.

Nạn nhân kể lại: “Một người gọi điện tự xưng là cán bộ phường, hướng dẫn tôi cài ứng dụng để nộp hồ sơ nhận hỗ trợ an sinh xã hội. Ứng dụng có giao diện rất giống với của Bộ Công an nên tôi tin tưởng làm theo yêu cầu, quét căn cước công dân và nhận dạng khuôn mặt. Họ còn yêu cầu cung cấp thông tin của vợ tôi để hoàn tất hồ sơ. Đến chiều, khi kiểm tra tài khoản, tôi phát hiện toàn bộ tiền trong tài khoản ngân hàng của hai vợ chồng đã bị rút hết”.

Những chiêu trò như vậy đã không còn quá xa lạ. Song có thể thấy, các đối tượng lừa đảo bám rất sát diễn biến thời sự, tin tức trong nước, đánh vào tâm lý của người dân về mong muốn giải quyết các thủ tục hành chính một cách nhanh chóng, tiện lợi. Đồng thời, chiêu thức của chúng ngày càng tinh vi khi tạo ra những ứng dụng giả mạo giống như thật, khiến không ít người khó có thể phân biệt, nhận biết, đặc biệt là người già, người ít tiếp xúc mạng xã hội.

Theo ông Vũ Ngọc Sơn - Hiệp hội An ninh mạng Việt Nam, các đối tượng lừa đảo nghiên cứu rất kỹ tâm lý nạn nhân, xây dựng kịch bản tinh vi và từng bước dẫn dụ người dùng. “Người dân khi bị cuốn vào những kịch bản như vậy thường mất cảnh giác, bị dẫn dắt qua từng bước và rất khó để đề phòng”, ông Sơn nhấn mạnh.