Canada tuyên bố sẽ công nhận Nhà nước Palestine vào tháng 9

Phát biểu trước báo giới vào ngày 30/7, bên cạnh Ngoại trưởng Anita Anand, Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết: “Canada từ lâu đã cam kết với giải pháp hai nhà nước - một Nhà nước Palestine độc lập, có chủ quyền, bên cạnh Nhà nước Israel hòa bình và an ninh”.

Quyết định của Canada được đưa ra trong bối cảnh Pháp và Anh cũng tuyên bố sẵn sàng công nhận Nhà nước Palestine . Pháp khẳng định sẽ thực hiện điều này vào tháng 9, trong khi Anh cho biết sẽ làm như vậy nếu Israel không chấp nhận ngừng bắn tại Gaza và một số điều kiện khác.

Ông Carney nhấn mạnh, Canada hành động dựa trên những cam kết cải cách từ phía chính quyền Palestine. Theo đó, Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas đã cam kết tổ chức cuộc bầu cử vốn bị trì hoãn từ lâu vào năm 2026 tới, trong đó lực lượng Hamas “sẽ không tham gia”. Ngoài ra, ông Abbas cũng khẳng định Palestine sẽ không bị quân sự hóa.

Thông báo của Thủ tướng Canada được đưa ra trong bối cảnh cộng đồng quốc tế ngày càng quan tâm đến cuộc chiến tại Dải Gaza, đặc biệt là nạn đói đang diễn ra do lệnh phong tỏa viện trợ của Israel.

Trước đó một ngày, ông Carney đã có cuộc điện đàm với Thủ tướng Anh Keir Starmer để thảo luận về tình hình tại Gaza và lập trường của Anh liên quan đến việc công nhận Palestine. Văn phòng Thủ tướng Canada cho biết, cuộc gọi tập trung vào “tình hình nhân đạo đang xấu đi nhanh chóng tại Gaza và tuyên bố mới đây của Anh về Nhà nước Palestine”.

Phản ứng trước quyết định của Canada, Bộ Ngoại giao Israel nhanh chóng ra tuyên bố bác bỏ, gọi đây là “phần thưởng dành cho Hamas” và cho rằng điều này làm suy yếu các nỗ lực quốc tế nhằm đạt được lệnh ngừng bắn và giải cứu con tin.

“Israel sẽ không khuất phục trước chiến dịch gây sức ép quốc tế mang tính thiên lệch”, Đại sứ Israel tại Canada Iddo Moed tuyên bố trên mạng xã hội X; “Chúng tôi sẽ không hy sinh sự tồn tại của mình bằng cách chấp nhận một Nhà nước Hồi giáo cực đoan ngay trên quê hương tổ tiên - một nhà nước đang tìm cách tiêu diệt Israel”.

Trước đó, Israel và Mỹ cũng từng chỉ trích các động thái tương tự từ Pháp và Anh, cho rằng điều này khuyến khích Hamas. Tháng trước, Canada đã cùng với Anh, Na Uy, New Zealand và Australia áp lệnh trừng phạt lên hai bộ trưởng cực hữu trong chính phủ Israel. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khi đó đã chỉ trích các biện pháp trừng phạt là “không có lợi”, cho rằng chúng không giúp thúc đẩy các nỗ lực do Washington dẫn đầu nhằm đạt được lệnh ngừng bắn, giải cứu con tin và chấm dứt chiến sự.

Trong khi đó, tình hình tại Gaza tiếp tục căng thẳng. Ngày 30/7, quân đội Israel thừa nhận đã nổ súng cảnh cáo ở khu vực phía Bắc Dải Gaza, sau khi có thông tin hàng chục người dân đã thiệt mạng khi đến nhận viện trợ nhân đạo tại đây. Llực lượng Phòng vệ Israel (IDF) khẳng định chưa ghi nhận thương vong và cho biết sự việc đang được điều tra. Tuy nhiên, theo ông Yousef Abu al-Rish, quan chức thuộc Bộ Y tế Gaza, ít nhất 60 người đã thiệt mạng và khoảng 600 người khác bị thương do trúng đạn khi binh sĩ Israel nổ súng gần một điểm phát lương thực.