Hôm nay (23/10), Quốc hội thảo luận về Luật Báo chí (sửa đổi) – một trong những bộ luật được những người làm báo và dư luận xã hội rất quan tâm hiện nay.
Tăng cường công tác quản lý với hoạt động báo chí
Nội dung sửa đổi của luật bám sát bốn nhóm chính sách lớn.
Thứ nhất là nhóm chính sách về tăng cường quản lý Nhà nước trong hoạt động báo chí, bao gồm hoàn thiện cơ chế cấp phép, đình chỉ, thu hồi giấy phép, phân định thẩm quyền giữa Trung ương và địa phương, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, chấm dứt tình trạng “khoảng trống quản lý” đối với một số loại hình báo chí. Theo đó, đáng chú ý là Điều 20 quy định về thu hồi giấy phép. Lý do đề xuất quy định này là bởi quy định hiện tại về quản lý giấy phép còn thiếu, chưa rõ các trường hợp thu hồi. Hơn nữa, pháp luật về xử lý vi phạm hành chính không có hình thức thu hồi giấy phép, dẫn đến thiếu chế tài răn đe cao hơn và không thể ngăn chặn triệt để các hành vi vi phạm.
Thứ hai là nhóm chính sách về nâng cao chất lượng đội ngũ người làm báo và lãnh đạo cơ quan báo chí, đề cao yêu cầu đạo đức nghề nghiệp, xác định rõ quyền và nghĩa vụ của nhà báo, yêu cầu bồi dưỡng bắt buộc trước khi cấp thẻ nhà báo lần đầu, đồng thời bổ sung chế tài thu hồi thẻ đối với trường hợp vi phạm.
Thứ ba là nhóm chính sách về phát triển kinh tế báo chí, cho phép báo chí khai thác các nguồn thu hợp pháp mới như bản quyền số, liên kết nội dung, dịch vụ truyền thông công ích; tạo điều kiện hình thành các cơ quan truyền thông chủ lực mạnh đủ năng lực hội nhập quốc tế.
Thứ tư là nhóm chính sách về điều chỉnh hoạt động báo chí trên không gian mạng. Theo dự thảo, lần đầu tiên đưa vào luật khái niệm “kênh nội dung số”, “nền tảng số báo chí quốc gia” và quy định trách nhiệm của cơ quan báo chí khi hoạt động trên nền tảng số, yêu cầu kết nối hệ thống lưu chiểu điện tử và chấp hành pháp luật về an ninh mạng, dữ liệu số.
Quy định mới về cơ quan truyền thông đa phương tiện
Dự thảo luật quy định các nguyên tắc về mô hình hoạt động, kinh tế báo chí. Đồng thời mở rộng không gian hoạt động của báo chí để phát triển báo chí trong bối cảnh sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, đáp úng yêu cầu thông tin, tuyên truyền trong kỷ nguyên phát triển.
Nhiều quy định mới đã được bổ sung để phù hợp với điều kiện thực tế. Trong đó, quy định cơ quan truyền thông chủ lực đa phương tiện là cơ quan báo chí có nhiều loại hình báo chí, cơ quan báo chí trực thuộc; được có cơ chế đặc thù về tài chính theo quy định của Chính phủ.
Dự thảo cũng bổ sung quy định cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, trừ nội dung về thời sự chính trị, an ninh, quốc phòng, đối ngoại để thúc đẩy cơ quan báo chí khai thác giá trị từ hoạt động liên kết phục vụ phát triển báo chí, đồng thời đảm bảo định hướng trong thông tin thời sự chính trị (thông tin về các hoạt động của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các sự kiện quan trọng của đất nước...), an ninh, quốc phòng, đối ngoại.
Một nội dung đáng chú ý khác là dự thảo luật đã bổ sung quy định về nguồn thu mới của cơ quan báo chí. Theo đó, cơ quan báo chí gồm các nguồn thu: từ bán quyền xem tác phẩm báo chí; từ cho phép khai thác, sử dụng tác phẩm báo chí; từ liên kết trong hoạt động báo chí; từ cung cấp dịch vụ sự nghiệp công do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền giao nhiệm vụ, đặt hàng, đấu thầu; từ người có nhu cầu đăng bài nghiên cứu khoa học để có kinh phí phản biện, hoàn thiện, nâng cao chất lượng bài viết.
Ngoài Luật Báo chí (sửa đổi), dự kiến trong chương trình làm việc ngày 23/10, Quốc hội sẽ nghe Tờ trình và thảo luận tại tổ về các dự án: Luật Phá sản (sửa đổi), Luật Bảo hiểm tiền gửi (sửa đổi), Luật Dân số và Luật Phòng bệnh.
