Trong đợt đại dịch Covid-19 năm 2021 tại TP.HCM, nhiếp ảnh gia Nguyễn Hiền đã tham gia đội tình nguyện viên nghệ sĩ. Suốt gần bốn tháng miệt mài ở các bệnh viện dã chiến, anh vừa hỗ trợ lực lượng tuyến đầu, vừa lặng lẽ ghi lại hơn 37.000 bức ảnh ở nhiều thời điểm, nhiều không gian khác nhau. Đó là những khoảnh khắc chân thật, day dứt và đầy nhân văn của một giai đoạn mà TP.HCM sẽ không bao giờ quên.
Nhiếp ảnh gia Nguyễn Hiền chia sẻ: "Mình cảm thấy việc mình ghi lại những hình ảnh này, không dám gọi là giá trị lịch sử gì nhưng nó là những dữ liệu có thể trong một đời người không dễ gì có thể ghi lại được. Ở bệnh viện dã chiến số 4, các tình nguyện viên và các y bác sĩ đứng ở dưới hát để cổ vũ tinh thần mọi người thôi. Lúc đó trời đang mưa nữa, mọi người vẫn hát. Mình có chụp được hình ảnh một cánh tay thò ra cửa, mọi người cầm một bông hoa hồng mọi người cảm ơn. Mình cảm thấy rất xúc động."
Còn với anh Nguyễn Huy Trực (phường An Nhơn, TP.HCM) trong những ngày cao điểm của đại dịch Covid-19 tại TP.HCM, anh đã tham gia đội tình nguyện, mang oxy đến từng điểm nóng trong thành phố. Bốn năm trôi qua, mỗi lần xem lại những hình ảnh ấy, anh vẫn nhớ rõ sự khốc liệt của thời điểm đó. Vì vậy, khi nghe TP.HCM có chủ trương xây dựng Công viên và Đài tưởng niệm các nạn nhân Covid-19, anh và nhiều người dân đều ủng hộ. Bởi đó sẽ là phần ký ức nhắc nhớ về bài học quá khứ, đồng thời là điểm tựa để mỗi người hướng tới tương lai.
Anh Nguyễn Huy Trực cho hay: "Đó là một cột mốc rất là đau buồn nhưng nghĩ lại, dù cho có khó khăn hay như thế nào nhưng dưới sự đồng lòng của mọi người dân thành phố, sự đồng lòng của các nhóm tình nguyện và tuyến đầu chống dịch mà dịch bệnh được đẩy lùi nhanh chóng. Đài tưởng niệm rất là có ý nghĩa để nhắc nhở thế hệ hôm nay và tương lai nhớ về cái giai đoạn lịch sử không bao giờ phai đi."
KTS Khương Văn Mười, nguyên Phó Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam, cho biết: "Thời dịch Covid, TP.HCM bị nặng nề nhất. Rất nhiều chuyện mà mình thấy phải ghi nhớ về những người đã hy sinh ở đó. Tôi nghĩ việc làm biểu tượng để tưởng nhớ những người đã hy sinh trong dịch Covid là một ý tưởng quá tuyệt vời. Sẽ có triển lãm ngoài trời, triển lãm trong nhà… sau cùng là sẽ kết nối với các biểu tượng, những hình ảnh ở xung quanh đó."
Ngay trong tháng 11, TP.HCM đã thực hiện mời nhân dân đóng góp ý kiến cho công trình Đài tưởng niệm nạn nhân Covid-19 thông qua hộp thư của Sở Văn hóa & Thể thao Thành phố với 3 thông điệp chính: từ mất mát đến sự hồi sinh thần tốc; tri ân tinh thần đoàn kết, chung sức đồng lòng; lời nhắc nhở cho tương lai. TP.HCM cũng đang khẩn trương dọn dẹp khu đất số 1 Lý Thái Tổ, phường Vườn Lài để chuẩn bị mặt bằng xây dựng công trình ý nghĩa này trước Tết Nguyên đán 2026.
