Ngành ô tô đang 'dư cung'?
Cafe sángLãnh đạo Geely cảnh báo ngành ô tô toàn cầu sắp chạm ngưỡng quá tải nghiêm trọng, khi các hãng xe Trung Quốc chạy đua mở rộng sản xuất giữa cuộc chiến giá khốc liệt.
Các cơ sở đào tạo phải đổi mới chương trình giảng dạy để theo kịp nhu cầu về nguồn nhân lực chất lượng cao trong ngành cơ khí ô tô.
Bên cạnh các kiến thức nền tảng về công nghệ kỹ thuật ô tô, Trường Cơ khí – Ô tô, Đại học Công nghiệp Hà Nội đã đưa nội dung về động cơ hybrid vào giảng dạy thực tế nhiều năm qua, thông qua hệ thống thiết bị mô phỏng hiện đại. Không còn nặng lý thuyết, sinh viên được tiếp cận công nghệ mới ngay từ trên giảng đường, giúp rút ngắn khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn.
Sinh viên Nguyễn Đức Hải (Trường Cơ khí – Ô tô, Đại học Công nghiệp Hà Nội) chia sẻ: “Không chỉ dừng lại ở nền tảng ô tô truyền thống, nhà trường đã bổ sung thêm các học phần về ô tô điện, hybrid, hệ thống điều khiển thông minh. Khi được học tập trong môi trường đào tạo chú trọng gắn lý thuyết vào thực hiện, sinh viên được chạm tay với công nghệ mới, chuẩn bị kỹ càng cho hành trình trong tương lai”.
Trong bối cảnh ngành công nghiệp ô tô đang chuyển dịch theo hướng xanh và bền vững, các hãng sản xuất không ngừng cải tiến công nghệ, đặc biệt là phát triển các dòng động cơ ít phát thải. Xu hướng này đòi hỏi đội ngũ kỹ sư có tay nghề cao, thành thạo công nghệ mới. Vì vậy, việc trang bị cho sinh viên kiến thức chuyên sâu cùng khả năng tiếp cận sớm với công nghệ hiện đại đang được triển khai rộng rãi tại nhiều cơ sở đào tạo. Đây là bước chuẩn bị cần thiết để hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng kịp thời yêu cầu từ thị trường lao động trong giai đoạn phát triển mới.
Giảng viên Lê Hữu Chúc (Trường Cơ khí – Ô tô, Đại học Công nghiệp Hà Nội) cho biết: “Môn công nghệ xe điện và xe hybrid có 3 tín chỉ để dạy sinh viên. Về kỹ thuật ô tô truyền thống, chúng tôi vẫn đào tạo song song. Nhà trường đã lên đề án mở thêm ngành ô tô điện hybrid, pin nhiên liệu ngành năng lượng mới”.
Trong bối cảnh hợp tác quốc tế được xem là chìa khóa để Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, việc đào tạo hướng đến mục tiêu cung cấp nguồn nhân lực kỹ thuật ô tô chất lượng cao cho cả Việt Nam và thế giới là xu hướng tất yếu.
Một số cơ sở đào tạo đã xây dựng chương trình đào tạo chuyên ngành Công nghệ kỹ thuật ô tô giảng dạy bằng tiếng Anh, dựa trên khung chương trình đạt chuẩn kiểm định quốc gia và tiêu chuẩn ABET của Hoa Kỳ. Sinh viên không chỉ được trang bị kiến thức chuyên môn, kỹ năng thực hành, mà còn được rèn luyện kỹ năng mềm và ngoại ngữ, sẵn sàng làm việc tại các doanh nghiệp toàn cầu, trung tâm R&D, lĩnh vực phát triển xe điện, xe tự hành và giao thông thông minh.
PGS.TS Hoàng Tiến Dũng – Hiệu trưởng Trường Cơ khí – Ô tô, Đại học Công nghiệp Hà Nội cho hay: “Thời gian qua, Trường Cơ khí – Ô tô phối hợp với một số trường đào tạo ô tô của Trung Quốc thực hiện chương trình đào tạo mới về kỹ thuật ô tô và năng lượng mới. Đây là xu hướng phát triển trong thời gian tới, đặc biệt trong xây dựng phần mềm số, nghiên cứu về năng lượng và pin năng lượng”.
Theo dự báo của Hiệp hội Kỹ sư ô tô Việt Nam, đến năm 2025, ngành ô tô sẽ cần tới khoảng 700.000 lao động có tay nghề cao. Mỗi năm, nhu cầu nhân sự dự kiến tăng khoảng 15%, chủ yếu tập trung vào các vị trí có trình độ đại học và kỹ năng kỹ thuật chuyên sâu. Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp sản xuất ô tô đang nỗ lực tìm kiếm nguồn nhân lực chất lượng cao, có khả năng gắn bó lâu dài để đáp ứng yêu cầu phát triển và cạnh tranh.
Kỹ thuật công nghệ ô tô được đánh giá là ngành có tiềm năng phát triển mạnh mẽ trong tương lai, với nhiều cơ hội việc làm, mức lương hấp dẫn. Đây có thể trở thành ngành công nghiệp “đầu tàu”, thúc đẩy sự phát triển của hàng loạt ngành công nghiệp phụ trợ. Để phát triển thị trường lao động một cách bền vững và hội nhập, Việt Nam cần tái cấu trúc hệ thống giáo dục đào tạo theo chuẩn quốc tế, tập trung vào đào tạo nhân lực trình độ cao, hạn chế tình trạng thất nghiệp sau tốt nghiệp. Đồng thời, việc tăng cường liên kết giữa Nhà nước - nhà trường - doanh nghiệp sẽ là yếu tố then chốt để hiện đại hóa giáo dục, đáp ứng yêu cầu phát triển mới.
Lãnh đạo Geely cảnh báo ngành ô tô toàn cầu sắp chạm ngưỡng quá tải nghiêm trọng, khi các hãng xe Trung Quốc chạy đua mở rộng sản xuất giữa cuộc chiến giá khốc liệt.
Việc thúc đẩy nội địa hóa thông qua chính sách bao tiêu sản phẩm là bước đi rất quan trọng để ngành công nghiệp ô tô Việt Nam phát triển bền vững.
Quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp cần gắn chặt với dự báo nhu cầu thị trường và chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của thành phố, tránh sắp xếp cơ học.
Nhiều doanh nghiệp hiện không tìm được nguồn nhân lực chất lượng và có tay nghề cao dẫn đến đứng trước nguy cơ “chậm nhịp” phát triển.
Nhân lực chính là yếu tố quyết định và cũng là lợi thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu và dự kiến từ nay đến năm 2030, sẽ có khoảng 50.000 kỹ sư bán dẫn được đào tạo.
Từ khoá
Một chương trình đào tạo hiệu quả không chỉ được đánh giá qua kiến thức người học tích lũy trong nhà trường mà còn ở khả năng vận dụng kiến thức ấy vào công việc. Khi yêu cầu của thị trường lao động liên tục thay đổi, việc rút ngắn khoảng cách giữa giảng đường và thực tế nghề nghiệp đang trở thành yêu cầu ngày càng rõ nét đối với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp.
Nhằm thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và yêu cầu thực tế của thị trường lao động, Trung tâm Dịch vụ việc làm và Hỗ trợ thanh thiếu niên Hà Nội xây dựng chương trình đào tạo cấp chứng nhận “Sẵn sàng để đi làm – Job Ready”, dành cho sinh viên mới tốt nghiệp và thanh niên có nhu cầu tìm việc.
Trong bối cảnh chuyển dịch cơ cấu lao động, chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của khoa học, công nghệ, nguồn nhân lực có kỹ năng nghề đang trở thành một trong những yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Điều đó cũng đặt ra yêu cầu phải thay đổi cách nhìn về giáo dục nghề nghiệp.
Sau kỳ thi tốt nghiệp THPT, hàng trăm nghìn học sinh và phụ huynh tại Hà Nội đứng trước một quyết định quan trọng: lựa chọn con đường học tập cho tương lai. Đại học vẫn luôn là ước mơ của nhiều gia đình. Nhưng trong bối cảnh thị trường lao động đang thay đổi, giáo dục nghề nghiệp cũng ngày càng trở thành một lựa chọn được nhiều bạn trẻ chủ động hướng tới.
Không chỉ khép lại hành trình học tập của gần 400 học sinh, sinh viên, lễ tốt nghiệp tại Trường Cao đẳng Điện tử Điện lạnh Hà Nội còn mở ra cơ hội việc làm khi doanh nghiệp trực tiếp tham gia tuyển dụng ngay tại trường.
Trong bối cảnh chuyển dịch lao động, công nghiệp hóa và chuyển đổi số, giáo dục nghề nghiệp giữ vai trò cung ứng nhân lực trực tiếp cho nền kinh tế. Giúp người học sớm có việc làm và thích ứng tốt, song học nghề cần sự thay đổi tư duy toàn xã hội để phát triển bền vững. Khi được nhìn nhận đúng giá trị, học nghề sẽ từ lựa chọn “dự phòng” trở thành trụ cột phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.