Sáng 9/4, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về bốn dự án: Luật Hộ tịch (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý; Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi) và thảo luận tại tổ về bốn dự án đó.
Trình bày Tờ trình dự án Luật Hộ tịch (sửa đổi) , thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, dự thảo luật quy định các vấn đề cơ bản về hộ tịch và đăng ký hộ tịch, bao gồm quyền và nghĩa vụ, nguyên tắc, thẩm quyền, phương thức thực hiện cơ sở dữ liệu hộ tịch và quản lý Nhà nước về hộ tịch.
Theo Bộ trưởng Bộ Tư pháp, dự thảo Luật Hộ tịch (sửa đổi) gồm 4 chương và 30 điều, giảm 3 chương và 47 điều so với Luật Hộ tịch năm 2014. Những điểm sửa đổi, bổ sung chủ yếu bao gồm thẩm quyền đăng ký hộ tịch; theo dự thảo, UBND cấp xã sẽ thực hiện đăng ký hộ tịch mà không phụ thuộc vào nơi cư trú hay địa giới hành chính. Cơ quan này cũng sẽ có thẩm quyền đăng ký giám sát việc giám hộ và chấm dứt giám hộ.
Về quyền, nghĩa vụ đăng ký hộ tịch, dự thảo bổ sung quyền và nghĩa vụ đăng ký hộ tịch của người gốc Việt Nam chưa xác định quốc tịch, đồng thời bảo đảm quyền đăng ký khai sinh của tất cả trẻ em sinh ra tại Việt Nam hoặc đang sinh sống ổn định tại đây.
Về giải quyết yêu cầu đăng ký hộ tịch, dự thảo chỉ quy định về thẩm quyền, đối tượng và phạm vi thủ tục đăng ký hộ tịch. Chính phủ sẽ quy định chi tiết về hồ sơ, thủ tục và thời gian thực hiện. Cơ quan đăng ký hộ tịch có trách nhiệm chủ động khai thác thông tin từ cơ sở dữ liệu và chỉ yêu cầu công dân cung cấp giấy tờ khi không tra cứu được thông tin.
Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng cũng cho biết, dự thảo luật quy định cơ sở dữ liệu hộ tịch sẽ được xây dựng thành cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, được bảo vệ an toàn thông tin, có khả năng kết nối và chia sẻ với các cơ sở dữ liệu khác.
Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Tư pháp Phan Chí Hiếu cơ bản tán thành với các nội dung trong dự thảo luật, đồng thời đề nghị phân quyền toàn bộ thẩm quyền đăng ký hộ tịch cho UBND cấp xã, giảm thủ tục hành chính, đảm bảo tinh gọn, thống nhất. Ông cũng nhấn mạnh việc đẩy mạnh đăng ký hộ tịch trực tuyến, sử dụng dữ liệu điện tử thay thế giấy tờ và bảo đảm quyền lựa chọn của công dân.
Về đăng ký khai sinh, khai tử chủ động, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Tư pháp cho biết, đây là một quy định mới và Chính phủ sẽ phải xây dựng lộ trình cụ thể để triển khai trên toàn quốc. Ủy ban Pháp luật Tư pháp cũng đồng tình với quy định về giám sát giám hộ, nhưng đề nghị sửa đổi Bộ luật Dân sự để phù hợp với quy định mới.
Ủy ban Pháp luật Tư pháp đề nghị bổ sung quy định về xử lý mâu thuẫn thông tin trong cơ sở dữ liệu và đảm bảo an toàn thông tin mạng, đồng thời yêu cầu Chính phủ tiếp tục quan tâm đầu tư đủ nguồn lực để triển khai cơ sở hạ tầng công nghệ, bảo đảm tính khả thi của luật.
Cũng trong sáng 9/4, Quốc hội nghe Tờ trình và báo cáo thẩm tra về dự án luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng. Phạm vi điều chỉnh dự thảo luật tập trung vào việc sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến đơn vị hành chính cấp huyện/địa bàn cấp huyện phù hợp với việc tổ chức chính quyền địa phương hai cấp và quy định về phân quyền trong quản lý Nhà nước về công chứng; quy định về cơ sở dữ liệu công chứng; việc sử dụng dữ liệu thay thế văn bản giấy trong hồ sơ yêu cầu công chứng và một số quy định khác nhằm đơn giản hóa thủ tục công chứng.
Thảo luận tại tổ về dự án Luật Công chứng (sửa đổi), đại biểu Vũ Văn Tiến, Đoàn ĐBQH thành phố Hải Phòng cho rằng, tại khoản 2, Điều 45 quy định việc công chứng là có thời hạn, thông thường là hai ngày làm việc; nếu giao dịch có nội dung phức tạp thì không quá 10 ngày làm việc. Như vậy, luật đã quy định quyền cho công chứng viên thì cũng cần quy định rõ trách nhiệm của cá nhân, cơ quan, tổ chức có liên quan trong việc cung cấp thông tin trả lời và trả lời có thời hạn bởi: "Nếu không quy định rõ việc cung cấp thông tin, các công chứng viên và văn phòng công chứng sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc đảm bảo tiến độ công việc theo yêu cầu của khách hàng. Quy định này không chỉ giúp công chứng viên thực hiện đầy đủ trách nhiệm nghề nghiệp mà còn đảm bảo thời hạn giải quyết hồ sơ đúng theo luật định. Quan trọng hơn cả, việc minh bạch và kịp thời trong cung cấp thông tin chính là giải pháp then chốt để bảo vệ tối đa quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia giao dịch".
Các đại biểu cũng đề nghị tiếp tục nghiên cứu, đánh giá tác động của việc thực thi các quy định về thủ tục công chứng trong thực tiễn làm cơ sở sửa đổi, bổ sung các thủ tục này trong hoạt động công chứng, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu giảm chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp, bảo đảm tính ổn định, khả thi, phù hợp của chính sách.
Góp ý dự thảo Luật Trợ giúp pháp lý (sửa đổi), đại biểu Trần Thị Thu Phước, Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi nêu thực tế sau khi sáp nhập, nhiều xã miền núi đạt chuẩn nông thôn mới nên không được hưởng chính sách ưu đãi, trong đó có chính sách được trợ giúp pháp lý miễn phí. Tuy nhiên, nhiều xã xa trung tâm, địa hình phức tạp, có xã cách trung tâm tới 400km, nhiều khi bị chia cắt bởi thiên tai, thu nhập bình quân đầu người thấp và chủ yếu là người đồng bào dân tộc thiểu số.
Đại biểu Trần Thị Thu Phước nêu ý kiến: "Việc không còn được thụ hưởng các chính sách hỗ trợ của Nhà nước đã gây ảnh hưởng đáng kể đến khả năng tiếp cận trợ giúp pháp lý của người dân. Tôi đề nghị Ban soạn thảo nghiên cứu mở rộng đối tượng hoặc xây dựng cơ chế chuyển tiếp chính sách phù hợp cho người dân tộc thiểu số sinh sống tại các vùng, các xã dù đã đạt chuẩn nông thôn mới nhưng điều kiện thực tế vẫn còn nhiều khó khăn, đặc biệt là tại các xã miền núi sau khi thực hiện sáp nhập. Việc điều chỉnh này không chỉ đảm bảo quyền lợi thiết thân của người dân mà còn thể hiện rõ tính nhân văn, tính ổn định và sự phát triển bền vững của hệ thống chính sách an sinh xã hội".
Khi năng lực y tế cơ sở được nâng lên, người dân đã dần tin tưởng và lựa chọn khám, chữa bệnh ngay từ tuyến gần nhất. Tuy nhiên, để những chuyển biến này được duy trì bền vững và lan tỏa rộng khắp, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng cao, thì việc hiện đại hóa hệ thống và đẩy mạnh chuyển đổi số đang trở thành yêu cầu tất yếu.
Dự thảo Luật Hộ tịch (sửa đổi) đã bổ sung nhiều quy định mới theo hướng số hóa, giảm giấy tờ, tăng tính liên thông dữ liệu, tạo thuận lợi tối đa cho người dân.
Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI, sáng 9/4, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Hộ tịch (sửa đổi).
Xử lý nghiêm sai phạm, bảo đảm an toàn công trình và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người mua nhà. Đây là nguyên tắc xuyên suốt trong Nghị quyết vừa được HĐND thành phố Hà Nội thông qua ngày 28/10, nhằm tháo gỡ những tồn tại kéo dài tại 12 dự án liên quan đến Tập đoàn Mường Thanh.
Chiều 30/10, Thành ủy Hà Nội tổ chức Hội nghị quán triệt, triển khai Kết luận số 86 của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 33 của Thành ủy; đồng thời đánh giá kết quả 4 năm thực hiện Nghị quyết số 12 của Bộ Chính trị. Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, từ điểm cầu trụ sở Thành ủy và Công an Thành phố.
Chiều 30/10, Quốc hội tiếp tục thảo luận tại hội trường về tình hình kinh tế - xã hội năm 2026 và kế hoạch năm 2027. Bên cạnh yêu cầu nâng cao chất lượng tăng trưởng, các đại biểu cũng quan tâm đến việc bố trí nguồn nhân lực, bảo đảm điều kiện thực hiện chính sách tại cơ sở. Giải trình trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải nhấn mạnh, xây dựng vị trí việc làm ở các cấp, các ngành, từ trung ương đến địa phương là cơ sở quan trọng để xác định biên chế và hoàn thiện chính sách tiền lương.
Tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 2, hôm nay (30/10), Quốc hội khóa XVI, các đại biểu thảo luận tại hội trường về dự án Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở (sửa đổi). Nhiều ý kiến đề nghị hoàn thiện cơ chế công khai thông tin, tiếp nhận và giải quyết kiến nghị, bảo đảm quyền làm chủ của người dân được thực hiện thực chất, hiệu quả.
Từ những sai phạm tại các dự án liên quan đến Tập đoàn Mường Thanh ở Hà Nội, các đại biểu Quốc hội đề nghị siết chặt quản lý hoạt động kinh doanh bất động sản. Tại phiên thảo luận tại nghị trường sáng 30/10 về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), nhiều ý kiến yêu cầu ngăn chặn vi phạm ngay từ khi đưa căn hộ ra thị trường, tăng cường các biện pháp bảo vệ người mua nhà.
Sáng 30/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI đã thảo luận tại hội trường về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Các đại biểu đề nghị hoàn thiện quy định về giao dịch điện tử, quyền sở hữu và trách nhiệm của các bên tham gia thị trường, nhằm hạn chế tranh chấp, bảo đảm quyền lợi của người dân và doanh nghiệp.
