Những quan điểm được đưa ra không chỉ phản ánh sự quan tâm đến vấn đề thuế mà còn thể hiện mối lo ngại về tác động của chính sách thuế đối với nền kinh tế và đời sống người dân.
Xăng dầu không phải hàng xa xỉ
Đại biểu Lê Thị Song An (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Long An) bày tỏ quan điểm rằng, thuế tiêu thụ đặc biệt hiện nay chủ yếu áp dụng đối với các mặt hàng xa xỉ, gây hại cho sức khỏe và môi trường, nhằm điều tiết sản xuất và tiêu dùng trong xã hội. Tuy nhiên, đại biểu cho rằng việc áp dụng thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng – một mặt hàng thiết yếu phục vụ cho đời sống, sản xuất và giao thông vận tải – là chưa hợp lý.
Đại biểu Lê Thị Song An nhấn mạnh: “Việc đánh thuế tiêu thụ đặc biệt vào xăng sẽ dẫn đến tăng chi phí sản xuất, vận chuyển và lưu thông hàng hóa, gây ra hiệu ứng dây chuyền ảnh hưởng đến toàn bộ nền kinh tế. Điều này đặc biệt tác động tiêu cực đến những người có thu nhập thấp, khi chi phí cho các mặt hàng thiết yếu như thực phẩm, hàng hóa tiêu dùng tăng mà thu nhập không thay đổi.”
Đại biểu cũng lưu ý rằng xăng đã bị đánh thuế bảo vệ môi trường, do đó, việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt đối với mặt hàng này sẽ dẫn đến tình trạng "thuế chồng thuế" và không công bằng đối với người tiêu dùng.
Đồng tình với quan điểm của đại biểu Lê Thị Song An, đại biểu Nguyễn Trường Giang (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đắk Nông) cũng cho rằng xăng không phải là mặt hàng xa xỉ và đã thuộc đối tượng chịu thuế bảo vệ môi trường. Việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng không phù hợp với bản chất của thuế này – là thuế đánh vào các mặt hàng tiêu dùng có tính chất xa xỉ, không cần thiết.
Đại biểu Nguyễn Trường Giang đề xuất: “Nếu cần thiết phải bảo vệ môi trường, có thể tăng thuế bảo vệ môi trường đối với xăng mà không cần áp thuế tiêu thụ đặc biệt. Việc này sẽ giúp giữ nguyên bản chất của thuế tiêu thụ đặc biệt đồng thời thực hiện mục tiêu bảo vệ môi trường mà không làm tăng chi phí cho người dân và doanh nghiệp.”
Hài hòa lợi ích giữa các bên – không tăng gánh nặng lên người dân và doanh nghiệp
Cùng quan điểm, đại biểu Trần Văn Khải (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Hà Nam) nhấn mạnh rằng việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu sẽ gây gánh nặng chi phí cho người dân và doanh nghiệp. Ông cho rằng xăng dầu là mặt hàng thiết yếu, đặc biệt quan trọng đối với các doanh nghiệp vận tải, sản xuất và công nghiệp. Việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt vào xăng dầu sẽ làm tăng chi phí sản xuất và vận chuyển, từ đó làm tăng giá hàng hóa và dịch vụ. Điều này sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến đời sống người dân, đặc biệt là nhóm người có thu nhập thấp.
Đại biểu Trần Văn Khải đề xuất nên bỏ xăng dầu khỏi đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt và chỉ giữ thuế bảo vệ môi trường. Điều này sẽ giúp ổn định chi phí cho người dân và doanh nghiệp, đồng thời hỗ trợ việc phát triển năng lượng sạch và các công nghệ mới, góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh.
Các đại biểu đều nhấn mạnh rằng chính sách thuế cần phải được thiết kế sao cho hài hòa lợi ích của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp. Nhà nước có thể tiếp tục thu thuế bảo vệ môi trường từ xăng dầu để thực hiện các mục tiêu bảo vệ môi trường, trong khi người dân và doanh nghiệp sẽ không phải gánh chịu gánh nặng thuế không cần thiết. Việc thúc đẩy năng lượng sạch và công nghệ mới sẽ giúp giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường và kinh tế, đồng thời tạo ra động lực cho doanh nghiệp đầu tư vào các giải pháp bền vững. Đây là một trong những vấn đề quan trọng cần được xem xét thận trọng trong quá trình sửa đổi và hoàn thiện luật thuế tiêu thụ đặc biệt.
