Nghề mây tre giang đan ở Ninh Sở, nay là xã Hồng Vân, Hà Nội được các nghệ nhân khéo léo giữ gìn, tạo nên những sản phẩm đặc sắc không chỉ tạo sinh kế cho người dân, mà còn góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa.
Từ những ng ày còn th ơ b é, nghệ nhân B ùi Th ị Thu Nguyệt (xã Hồng Vân) đ ã quen thu ộc với m ùi tre n ứa, với tiếng chẻ nan l ách cách vang lên trong c ăn nh à nh ỏ. Lớn l ên bên đ ôi tay c ần mẫn của bố mẹ, từ v ài công đo ạn đơn gi ản, t ình yêu v ới nghề m ây tre đan đ ã ng ấm v ào ch ị l úc nào không hay. Và c ũng t ừ đ ó, ch ị lựa chọn gắn b ó, n ối nghiệp gia đ ình, kiên trì gìn gi ữ v à phát tri ển nghề truyền thống cho đ ến h ôm nay.
Ngh ệ nh ân Thu Nguyệt chia sẻ: "Ở gần bố mẹ t ôi nên tôi c ũng th ích ngh ề n ày t ừ lớp 10. Tôi đ ã ch ọn nghề n ày và theo đu ổi cho đ ến b ây gi ờ. N ăm nay, t ôi 47 tu ổi và t ôi v ẫn đang l àm ngh ề."
Kh ông ch ỉ dừng lại ở những sản phẩm quen thuộc, với mong muốn đưa s ản phẩm l àng ngh ề v ươn ra th ị tr ư ờng quốc tế, chị Nguyệt kh ông ng ừng t ìm tòi, sáng t ạo. Nan tre đư ợc kết hợp c ùng mây, cói, v ải… tạo n ên nh ững mẫu t úi, bát, gi ỏ mang t ính th ẩm mỹ cao. Đ ến nay, h àng tr ăm m ẫu m ã do ch ị s áng t ạo đ ã có m ặt tại c ác th ị tr ư ờng nh ư H àn Qu ốc, Nhật Bản, Úc, M ỹ…
Trư ớc đ ây, ng ư ời d ân H ồng V ân ch ủ yếu l àm r ổ, r á, gi ỏ phục vụ sinh hoạt hằng ng ày. Nh ưng trư ớc y êu c ầu ng ày càng cao c ủa thị tr ư ờng, nghề m ây tre đan nơi đ ây đ ã có b ư ớc chuyển m ình m ạnh mẽ. Mỗi sản phẩm l à k ết quả của một quy tr ình t ỉ mỉ, từ kh âu ch ọn tre, sấy, chẻ nan đ ến kỹ thuật đan. T ùy t ừng sản phẩm, ng ư ời thợ phải lựa chọn c ách ch ẻ nan nghi êng hay ch ẻ lột, đan nong m ốt, nong đ ôi, nong ba… t ạo n ên hàng tr ăm ki ểu d áng khác nhau. Dù đ ổi mới nh ưng ch ữ “t ín” luôn đư ợc c ác h ộ l àm ngh ề đ ặt l ên hàng đ ầu.
Anh Nguyễn Văn Bên - Làng nghề mây tre dan xuất khẩu thôn Sở Hạ, xã Hồng Vân bày tỏ: "T ôi theo ngh ề m ây tre giang đan cũng hơn 30 năm. Ngh ề n ày t ừ hồi c ác c ụ rồi cha truyền con nối. C ái ngh ề n ày mình yêu thích là lúc nông nhàn, con cái v ề c ó th ể l àm thêm đư ợc để bảo tồn v à c ũng c ó ti ền ti êu v ặt."
Đ ể nghề m ây tre đan xu ất khẩu ng ày càng phát tri ển bền vững, ch ính quy ền x ã H ồng V ân đ ã t ạo đi ều kiện cho c ác c ơ s ở sản xuất tham gia c ác l ớp khuyến c ông, nâng cao tay ngh ề, đ ồng thời hỗ trợ quảng b á s ản phẩm tại c ác h ội chợ trong v à ngoài n ư ớc.
T ừ những sợi m ây, thanh tre m ộc mạc, ng ư ời thợ l àng ngh ề Hồng V ân đang t ừng ng ày kh ẳng đ ịnh th ương hi ệu bằng sự s áng t ạo, chỉn chu v à tâm huy ết. Sản phẩm m ây tre đan nơi đ ây không ch ỉ chinh phục thị tr ư ờng trong n ư ớc m à còn v ươn ra th ế giới – minh ch ứng cho b àn tay tài hoa và khát v ọng v ươn xa c ủa l àng ngh ề Thủ đ ô.
Ngay sau khi Hội đồng thủ công sáng tạo thế giới công nhận làng nghề gốm sứ Bát Tràng và dệt lụa Vạn Phúc vào Mạng lưới thủ công sáng tạo toàn cầu, Hà Nội phối hợp với Hội đồng khảo sát một số làng nghề tiếp theo.
Từ những sợi tre, mây mềm mại, nghệ nhân Nguyễn Văn Trung (xã Phú Vinh, Chương Mỹ, Hà Nội) đã dệt nên những bức ảnh chân dung Bác Hồ bằng đôi bàn tay khéo léo và lòng tôn kính của mình.
Miến dong làng So (xã Hưng Đạo) từ lâu đã là thương hiệu OCOP nổi tiếng, gắn liền với những câu chuyện lịch sử ngàn năm và là sinh kế bền vững của người dân địa phương.
Ở làng khảm trai Chuôn Ngọ, xã Chuyên Mỹ, Hà Nội, nghề truyền thống được gìn giữ qua nhiều thế hệ nhờ những người thợ bền bỉ gắn bó với từng đường cưa, nét đục và kỹ thuật khảm xà cừ tinh xảo. Trong số đó, nghệ nhân Nguyễn Thanh Tuấn, với gần nửa thế kỷ gắn bó và rèn luyện đặc biệt với kỹ thuật khảm truyền thần. Thế nhưng, hành trình tìm người trẻ nối nghiệp để giữ lửa nghề truyền thống vẫn là một bài toán trăn trở của anh.
Cách trung tâm Hà Nội khoảng 20km, làng gốm cổ Kim Lan nằm cạnh trung tâm gốm sứ sôi động Bát Tràng đến nay vẫn giữ được vẻ bình lặng và nét đẹp truyền thống riêng. Trải qua nhiều biến đổi của thời gian, những người thợ, người nghệ nhân nơi đây vẫn ngày ngày bền bỉ gìn giữ nghề truyền thống của cha ông.
Ứng dụng khoa học công nghệ đang mở ra những hướng sản xuất mới trong nông nghiệp Hà Nội, giúp các hợp tác xã nâng cao năng lực sản xuất, phát triển những sản phẩm có giá trị kinh tế và đáp ứng tốt hơn nhu cầu thị trường. Thông qua Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) nhiều cơ sở đã chú trọng đầu tư chế biến, hoàn thiện sản phẩm và xây dựng thương hiệu.
Tối 23/10, tại sân vận động Vạn Điểm, xã Phú Xuyên, Lễ hội vinh danh làng nghề xã Phú Xuyên và Tuần lễ quảng bá nông sản – đặc sản vùng miền Hà Nội năm 2026 đã chính thức khai mạc. Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong dự lễ khai mạc.
Không chỉ dừng lại ở một nghề thủ công đòi hỏi sự kiên nhẫn và sáng tạo, làm gốm đang trở thành trải nghiệm văn hóa "hút" giới trẻ Hà Nội. Việc tự tay biến khối đất sét thô sơ thành sản phẩm mang dấu ấn cá nhân mang đến góc nhìn mới mẻ về nét nghề truyền thống giữa lòng đô thị.
