Tình hình căng thẳng tại khu vực Trung Đông vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, khi Iran vào đêm 1/10 phóng hàng loạt tên lửa hướng về phía lãnh thổ Israel.
Trong khi lực lượng vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran khẳng định vụ tấn công được thực hiện trong khuôn khổ quyền tự vệ hợp pháp của Iran và dựa trên luật pháp quốc tế, thì Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đánh giá đây là hành động “sai lầm”, đồng thời tuyên bố sẽ đáp trả tương xứng.
Lực lượng vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết họ đã sử dụng nhiều loại tên lửa tiên tiến được sản xuất trong nước nhắm vào các địa điểm chiến lược ở Israel, trong đó có Cơ quan Tình báo Israel (Mossad), Căn cứ Không quân Nevatim và Căn cứ Không quân Tel Nof.
Theo hãng tin CNN, trong loạt tấn công lần này, Iran có thể đã sử dụng tên lửa đạn đạo Shahab-3 và tên lửa siêu thanh Fattah-2, cho phép Tehran vượt qua hệ thống phòng không tiên tiến của Israel. Tuyên bố của IRGC cho biết, 90% tên lửa được sử dụng trong chiến dịch tấn công này đã bắn trúng các mục tiêu Israel, đã phá hủy một lượng lớn xe tăng, máy bay chiến đấu, cũng như một số hệ thống radar phòng thủ loại Arrow 2 và Arrow 3 hiện đại của Israel.
Thiếu tướng Mohammad Bagheri, Tư lệnh lực lượng vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran.
Trong khi đó, Israel thông báo gần 200 tên lửa được phóng về lãnh thổ nước này, tuy nhiên vụ việc không gây ra bất kỳ tổn hại nghiêm trọng nào cho Israel hoặc lực lượng không quân của nước này. Đa số tên lửa bị hệ thống phòng không của Israel, với sự hỗ trợ của Mỹ đánh chặn. Nhà Trắng cũng cho rằng, cuộc tấn công của Iran không hiệu quả.
Đây là lần thứ hai trong năm nay Iran bắn tên lửa vào Israel và Mỹ đã giúp Israel bắn hạ tên lửa. Điều này đặt ra nhiều nghi vấn về năng lực phòng không của Israel, tiêu biểu là hệ thống Vòm Sắt lừng danh. Một số nhà phân tích nhận định rằng hệ thống Vòm Sắt đã quá tải trong việc đẩy lùi một cuộc tấn công ồ ạt bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái từ Iran và các đồng minh.
Các quan chức Mỹ từ lâu đã đánh giá rằng cả Iran và giới lãnh đạo cấp cao của Hezbollah đều muốn tránh chiến tranh toàn diện với Israel, ngay cả khi cả hai đã giao tranh trong những tháng gần đây. Hồi tháng 4 vừa qua, Iran đã bắn hơn 300 tên lửa và máy bay không người lái vào Israel, trong một động thái mà một số chuyên gia cho rằng chỉ nhằm gây phô diễn hơn là tác động. Tuy nhiên cuộc tấn công bằng tên lửa hôm 1/10 có nhiều điểm khác biệt, bởi quy mô của nó được đánh giá lớn gấp đôi vụ tập kích mà Tehran thực hiện cách đây 6 tháng.
Theo các nhà phân tích, không giống như cuộc tấn công hồi tháng 4, khi Israel có nhiều ngày để chuẩn bị cho các cuộc tấn công, họ nhận được rất ít cảnh báo vào đêm 1/10. Tel Aviv chỉ biết về mối đe dọa sắp xảy ra chỉ vài giờ trước khi Tehran phát động cuộc tấn công. Do đó, cuộc tấn công của Iran vào Israel có thể làm thay đổi cán cân tình hình vốn đã vô cùng căng thẳng ở Trung Đông khi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố Tehran “sẽ phải trả giá”.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.
Chỉ vài giờ sau cuộc tấn công tên lửa của Iran, lực lượng phòng vệ Israel (IDF) lại tiếp tục không kích vào các mục tiêu của lực lượng Hezbollah ở miền Nam Liban, đồng thời kêu gọi người dân khu vực này sơ tán. Ngay trong chiều 2/10, IDF đã quyết định điều động thêm một sư đoàn nữa tham gia hoạt động quân sự trên bộ ở Liban, nâng tổng số binh sĩ tham gia chiến dịch này lên khoảng 12.000 - 14.000 binh sĩ cùng hàng chục khí tài quân sự.
Nhiều lãnh đạo trên thế giới đã lên tiếng kêu gọi Iran và Israel kiềm chế nhằm hạ nhiệt căng thẳng và tránh đẩy toàn bộ khu vực Trung Đông vào cuộc xung đột toàn diện. Dự kiến, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc sẽ triệu tập một cuộc họp khẩn vào khoảng 21h tối 2/10 (giờ Việt Nam) để thảo luận về tình hình leo thang xung đột ở khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, rõ ràng là xung đột có leo thang thành một cuộc chiến tranh toàn diện hay không phụ thuộc một phần vào cách Israel lựa chọn đáp trả.
Chỉ cách đây vài tuần, một số quan chức cấp cao của Mỹ vẫn tin rằng thông qua các nỗ lực ngoại giao và răn đe của mình, Washington sẽ giúp ngăn chặn thành công một cuộc tấn công quy mô lớn của Iran vào Israel. Thế nhưng các cuộc tấn công bằng tên lửa của Iran vào Israel vào đêm 1/10 đã đánh dấu một diễn biến khác ở Trung Đông mà chính quyền Tổng thống Joe Biden, dù hy vọng có thể tránh được, nhưng đã không thể. Hy vọng của chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden về việc kết thúc chiến tranh ở Gaza trước khi rời nhiệm sở và ngăn chặn một cuộc chiến khu vực ở Trung Đông dường như mờ nhạt hơn bao giờ hết.
Các chuyên gia chính sách đối ngoại nhận định những cuộc không kích và tấn công trên bộ của Israel ở Liban cho thấy khả năng gây ảnh hưởng của Mỹ đối với chính quyền Thủ tướng Israel Netanyahu là có giới hạn, thậm chí ông Netanyahu đang tiến gần hơn đáng kể đến tham vọng lôi kéo Mỹ vào cuộc chiến chống Iran.
Trong bối cảnh chỉ còn 5 tuần nữa nước Mỹ sẽ bước cuộc bầu cử tổng thống, các nhà quan sát cho rằng tình hình bạo lực leo thang ở Trung Đông sẽ làm tổn hại đến cơ hội kế nhiệm Tổng thống Joe Biden của bà Kamala Harris tại Nhà Trắng, và đưa triển vọng sự trở lại của ông Donald Trump đến gần hơn.
Tình hình căng thẳng tại khu vực Trung Đông vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt sau khi Iran phóng hàng loạt tên lửa hướng về phía lãnh thổ Israel. Nhiều lãnh đạo trên thế giới đã lên tiếng kêu gọi Iran và Israel kiềm chế, tránh đẩy toàn bộ khu vực Trung Đông vào cuộc xung đột toàn diện.
Hệ thống phòng không của Israel được đánh giá là hệ thống hiện đại nhất thế giới, nhưng hệ thống đó không phải lúc nào cũng hiệu quả.
Tối 1/10, giờ địa phương, Iran tiến hành dội mưa tên lửa vào Israel. Vì sao Iran chọn thời điểm này để tấn công Israel? Cuộc tấn công này sẽ có tác động gì đến tình hình khu vực? Mỹ đưa ra cảnh báo với Israel trước khi Iran phát động tấn công, vậy Mỹ đóng vai trò gì trong xung đột khu vực?
Đêm qua 1/10, Iran đã tiến hành một cuộc tấn công bằng tên lửa vào Israel, khiến còi báo động vang lên khắp cả nước. Quân đội Israel ban đầu ước tính khoảng 180 tên lửa đã được bắn vào lãnh thổ nước này. Tuy nhiên, lực lượng phòng vệ Israel (IDF) và giới chức Iran sau đó đều xác nhận, số lượng chỉ hơn 100 quả tên lửa.
Lầu Năm Góc cho biết Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth ngày 28/10 đã đề xuất thiết lập khuôn khổ hợp tác quốc phòng mới với ASEAN, đồng thời thúc đẩy phối hợp quân sự và tăng cường hoạt động hàng hải chung nhằm củng cố an ninh khu vực.
Ngày 29/10, quân đội Hàn Quốc cho biết Triều Tiên đã phóng một vật thể bay chưa xác định ra vùng biển phía Đông bán đảo Triều Tiên. Vụ phóng mới nhất này diễn ra trong bối cảnh trước đó Triều Tiên đã tiến hành đợt phóng nhiều tên lửa đạn đạo, sau cuộc thử nghiệm thành công tên lửa siêu vượt âm gần đây của Hàn Quốc.
Trợ lý Tổng thống Nga Yuri Ushakov tuyên bố cuộc đàm phán ba bên giữa Nga, Ukraine và Mỹ về giải pháp hòa bình cho xung đột Ukraine sẽ không có sự tham gia của châu Âu. Ông nhấn mạnh việc mời các quan chức châu Âu không nằm trong kế hoạch ban đầu và đã được thống nhất với phía Mỹ.
Thị trường chứng khoán toàn cầu tăng nhẹ trong phiên giao dịch ngày 28/10, sau khi Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) quyết định duy trì lãi suất cơ bản trong biên độ 3,75-4.
Trình bày Ngân sách mùa thu 2026 trước Quốc hội, Bộ trưởng Tài chính Anh John Healey ngày 28/10 tái khẳng định cam kết nâng chi tiêu quốc phòng lên 3% GDP vào năm 2030. Chính phủ Anh tuyên bố sẽ bù đắp khoảng trống ngân sách quốc phòng bằng cách điều chỉnh ưu tiên chi tiêu từ các bộ ngành khác.
Nhật Bản và Đức đã nhất trí xem xét khả năng hợp tác phát triển máy bay chiến đấu thế hệ mới. Động thái này đánh dấu bước tiến quan trọng trong nỗ lực mở rộng hợp tác quốc phòng song phương, trong bối cảnh hai nước muốn tăng cường an ninh tại châu Âu và khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
