Làng trong phố: Sự giao thoa giữa bản sắc và hiện đại

Tối 11/4, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội đã thực hiện chương trình thời sự đặc biệt với chủ đề “Làng trong phố” - một cách tiếp cận mới nhằm nhìn lại không gian văn hóa đặc thù của Thủ đô trong dòng chảy đô thị hóa.

Làng trong phố: Sự giao thoa giữa bản sắc và hiện đại

Không chỉ là câu chuyện hoài niệm về những ngôi làng xưa, chương trình còn đặt ra vấn đề mang tính chiến lược: làm thế nào để bảo tồn hồn cốt văn hóa làng trong quá trình xây dựng Hà Nội văn minh, hiện đại.

“Làng trong phố” không chỉ là một hình ảnh gợi nhớ quá khứ, mà còn là định hướng phát triển được khẳng định trong các Nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị, như Nghị quyết 80 về chiến lược phát triển văn hóa Việt Nam và Nghị quyết 02 về xây dựng, phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới. Cả hai văn kiện đều nhấn mạnh vai trò của văn hóa như trung tâm, là động lực của phát triển bền vững. Trong quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm, mô hình “Làng trong phố, phố trong làng” được xác định là một trong những trụ cột quan trọng nhằm giữ gìn bản sắc đô thị, xây dựng Hà Nội văn hiến, văn minh, hiện đại - nơi hội tụ những phẩm chất ưu tú của con người Việt Nam.

Chương trình thời sự đặc biệt “ Làng trong phố ” được xây dựng với ba phần chính: Dấu ấn thời gian “Làng trong phố”, Thực trạng và thách thức của “Làng trong phố”, và Bảo tồn phát huy với sự tham gia của hai khách mời: TS Lê Thị Thu Hương - Viện trưởng Viện Hà Nội học và Đào tạo quốc tế, Trường Đại học Thủ đô Hà Nội, và PGS.TS Bùi Tất Thắng - Nguyên Viện trưởng Viện Chiến lược Phát triển, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, chuyên gia quy hoạch quốc gia, đã đưa ra nhiều góc nhìn sâu sắc.

Theo TS Lê Thị Thu Hương, mô hình “Làng trong phố – Phố trong làng” chính là một trong những đặc trưng quan trọng giúp Hà Nội phát triển bền vững. Một đô thị hiện đại không chỉ được đo bằng hạ tầng hay tốc độ tăng trưởng, mà còn bằng chất lượng đời sống văn hóa, bằng sự gắn kết cộng đồng và sự hài hòa giữa con người với thiên nhiên.

Thực tế cho thấy, cốt cách Hà Nội được hình thành từ dòng chảy văn hóa truyền thống, mà nền tảng chính là văn hóa làng. Những mái đình, ngôi chùa, giếng nước, cây đa, những lễ hội truyền thống hay nếp sống cộng đồng gắn bó đã tạo nên cấu trúc văn hóa đặc biệt cho Thủ đô. Dù quá trình đô thị hóa diễn ra mạnh mẽ, nhiều khu vực vẫn giữ được không gian làng với những giá trị truyền thống bền bỉ theo thời gian. Chính sự song hành giữa hiện đại và truyền thống đã tạo nên nét riêng có của Hà Nội – nơi quá khứ và hiện tại không đối lập mà nâng đỡ, bổ sung cho nhau trong quá trình phát triển.

PGS.TS Bùi Tất Thắng - Nguyên Viện trưởng Viện Chiến lược Phát triển, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, chuyên gia quy hoạch quốc gia cho biết: "Tôi hy vọng rằng, thông qua nhiều biện pháp — trong đó có giải pháp kiến trúc 'làng trong phố, phố trong làng' — Hà Nội trong tương lai sẽ hiện thực hóa được mong ước về một Thủ đô có bầu không khí trong lành và dòng nước trong xanh. Ở đó, các phương tiện giao thông có thể đi lại dễ dàng mà không còn cảnh tắc nghẽn, đồng thời xuất hiện thêm nhiều công trình kiến trúc độc đáo, để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng du khách. Đặc biệt, tôi mong muốn những nét đẹp đặc trưng như hoa đào, hoa quất mỗi dịp Tết, cùng muôn vàn sắc hoa rực rỡ quanh năm sẽ không bao giờ bị mai một, bởi đó chính là những yếu tố cốt lõi bồi đắp nên vẻ thanh lịch đặc trưng của người Hà Nội."

“Làng trong phố – Phố trong làng” không chỉ là một mô hình quy hoạch, mà còn là một triết lý phát triển. Đó là một thành phố hiện đại với đầy đủ tiện ích, nhưng vẫn giữ được không gian truyền thống; một đô thị phát triển nhanh nhưng không đánh mất tình làng nghĩa xóm; một Thủ đô văn minh nhưng vẫn gìn giữ được sự thanh lịch và nhân văn trong đời sống thường ngày. Chương trình đã mang đến những góc nhìn mới mẻ và toàn diện về một mô hình phát triển giàu bản sắc. Trong dòng chảy đô thị hóa, việc giữ gìn và phát huy văn hóa làng không chỉ là bảo tồn di sản, mà còn là giữ lại hồn cốt của Hà Nội – một Thủ đô nghìn năm văn hiến đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới với khát vọng hiện đại nhưng vẫn đậm đà bản sắc dân tộc.

Tin liên quan

Dấu ấn thời gian 'Làng trong phố'

Dấu ấn thời gian 'Làng trong phố'

Tin tức

Đô thị Hà Nội có chiều dài phát triển cả nghìn năm, trong đó có một đặc trưng rất riêng là “làng có trong phố và phố có trong làng”. Đây chính là bản sắc đô thị độc đáo của Thủ đô, thể hiện sự hòa quện hài hòa giữa làng quê truyền thống và phố thị hiện đại.

Thực trạng và thách thức của 'Làng trong phố'

Thực trạng và thách thức của 'Làng trong phố'

Tin tức

Khi Hà Nội mở rộng và phát triển, những không gian làng nghề xưa dần bị thu hẹp, nhường chỗ cho nhà ở và dịch vụ. Thực tế đó cho thấy, câu chuyện không còn dừng lại ở việc giữ một làng, một nghề, mà đã trở thành bài toán lớn hơn: làm thế nào để bảo tồn những giá trị văn hóa riêng có của đô thị Hà Nội trong chính quá trình phát triển.

Bảo tồn và phát huy

Bảo tồn và phát huy

Tin tức

Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm chủ trương phát triển mô hình “làng trong phố - phố trong làng”, trong đó nhấn mạnh bảo tồn, khai thác các giá trị hiện hữu để nhất thể hóa đô thị và nông thôn, nâng cấp hạ tầng và điều kiện sống nông thôn tiệm cận với đô thị.

Tin tức

Lễ hội đánh cá dập sào - Nét đẹp văn hóa làng quê

Lễ hội đánh cá dập sào - Nét đẹp văn hóa làng quê

Tin tức

Giữa nhịp sống hiện đại, những lễ hội dân gian vẫn là sợi dây gắn kết cộng đồng, lưu giữ hồn cốt văn hóa làng quê. Tại Tích Giang, xã Phúc Thọ, Hà Nội, lễ hội đánh cá dập sào mang đến một không gian hội hè độc đáo, tái hiện nét sinh hoạt lao động truyền thống của cư dân vùng quê Bắc Bộ.

Sức hút từ những không gian sáng tạo

Sức hút từ những không gian sáng tạo

Tin tức

Những ngày này, Quảng trường phía Đông hồ Hoàn Kiếm trở thành một trong những điểm hẹn thu hút đông đảo người dân và du khách khi Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 diễn ra. Không chỉ là nơi tham quan, thưởng thức nghệ thuật, không gian này còn mang đến những trải nghiệm mới, nơi công chúng có thể trực tiếp tiếp cận, khám phá và tương tác với các ý tưởng sáng tạo.

Hành trình văn hóa “Một ngày cùng di sản Phú Thượng”

Hành trình văn hóa “Một ngày cùng di sản Phú Thượng”

Tin tức

Với bề dày truyền thống văn hóa từ lâu đời, trong nỗ lực vinh danh, quảng bá mảnh đất con người Phú Thượng, phường đã phối hợp với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội để khai thác tour du lịch trải nghiệm “Một ngày cùng di sản Phú Thượng”. Theo đó, du khách sẽ được tìm hiểu về các di tích lịch sử đình, chùa và nghề làm xôi truyền thống Phú Thượng - Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Sức mạnh Việt Nam: Tôn vinh văn hóa, gắn kết cộng đồng

Sức mạnh Việt Nam: Tôn vinh văn hóa, gắn kết cộng đồng

Tin tức

Hướng tới Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Ngày Văn hóa Việt Nam, chương trình giao lưu chính luận - nghệ thuật “Sức mạnh Việt Nam” vừa được diễn ra, mở ra không gian đối thoại sâu sắc và giàu cảm xúc. Sự kiện cũng gợi mở cách thức để di sản và sức mạnh cộng đồng hòa nhịp cùng hơi thở thời đại, tạo nguồn lực nội sinh cho sự phát triển bền vững.

Xem thêm

  • Quan tâm nhiều nhất
  • Mới nhất

15 trả lời

15 trả lời