Tranh sơn mài tái hiện lịch sử và khát vọng độc lập
Tin tứcTriển lãm tranh sơn mài khổ lớn “Mùa Xuân độc lập” tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, giới thiệu 17 tác phẩm khổ lớn của họa sĩ Chu Nhật Quang nhân kỷ niệm 80 năm Quốc khánh 2/9.
Lấy cảm hứng từ những ký ức của Trung thu truyền thống, một nhóm họa sĩ trẻ ở Hà Nội đã thổi hồn vào những bức tượng sơn mài độc đáo, đầy màu sắc và ngộ nghĩnh.
Trong ký ức của nhiều thế hệ, Trung thu là tiếng trống hội rộn ràng, là những chiếc đầu lân tự tô vẽ bằng thùng giấy, là đèn cù, tàu thủy làm từ vỏ lon, là đèn ông sao, đèn kéo quân “handmade” dán bằng cơm nguội... tất cả tạo nên một không khí lễ hội lung linh sắc màu - một miền ký ức tuổi thơ rực rỡ, đậm đà bản sắc Việt.
Lấy cảm hứng từ chính những ký ức tươi sáng ấy, một nhóm họa sĩ trẻ ở Hà Nội đã khơi nguồn cảm hứng truyền thống để thổi hồn vào những tác phẩm nghệ thuật độc đáo - là những bức tượng sơn mài đầy màu sắc và ngộ nghĩnh. Từ chiếc đầu sư tử hài hước, đáng yêu; đến hình ảnh các em thiếu nhi Việt Nam đeo khăn quàng đỏ, đội mũ ca-nô... tất cả được tái hiện sống động, tươi vui dưới nền cờ đỏ sao vàng rực rỡ.
Hoạ sĩ Lê Hữu Phúc chia sẻ: "Chúng tôi có một dự án mang tên' Những em bé Việt Nam'. Thông qua dự án này, chúng tôi kể những câu chuyện về văn hóa, niềm tự hào dân tộc và những nét đặc trưng của Việt Nam qua hình ảnh các em nhỏ. Ví dụ, chúng tôi từng thực hiện hình ảnh em bé đại diện cho các dân tộc thiểu số, em bé của ba miền Bắc - Trung - Nam, hay các em hóa thân thành lực lượng diễu binh trong lễ kỷ niệm 80 năm Quốc khánh 2/9. Gần đây nhất, chúng tôi mang đến hình ảnh những em nhỏ vui phá cỗ, rước đèn trong đêm Trung thu".
Hoạ sĩ Nguyễn Yến Thương cho biết: “Để hoàn thiện bộ mẫu đầu tiên, chúng mình mất khoảng bốn tháng. Quá trình bắt đầu từ việc phác thảo trên giấy, tự đắp mẫu bằng đất, rồi mang đi đổ khuôn để tạo ra phần cốt. Sau đó, chúng mình thử màu trực tiếp trên những mẫu cốt này. Mỗi nhân vật thường được thử khoảng ba đến bốn tông màu khác nhau trước khi chọn ra phiên bản ưng ý nhất để sản xuất.
Với màu sơn mài, quá trình sẽ lâu hơn vì phải chờ khô. Tuy nhiên, khi khô rồi thì có thể mài nhẵn bề mặt và trong quá trình mài, các lớp màu bên dưới sẽ dần lộ ra, tạo hiệu ứng lấp lánh rất đặc biệt. Cuối cùng, chúng mình quyết định sử dụng sơn mài cho những mảng lớn, kết hợp với acrylic để thêm các chi tiết điểm nhấn".
Bằng những chất liệu truyền thống, các tác phẩm nhỏ bé được khoác lên mình những mảng màu tươi sáng, mang đến một năng lượng tích cực, góp phần kết nối quá khứ với hiện tại. Chúng không chỉ gợi nhớ về một Trung thu xưa đầy ắp niềm vui trẻ nhỏ, mà còn là minh chứng cho sức sống bền bỉ của văn hóa truyền thống trong dòng chảy hiện đại - khi được gìn giữ và tái sinh bằng chính tình yêu và sự sáng tạo của người trẻ.
Hoạ sĩ Dương Đức Mạnh cho hay: "Trong bộ sưu tập mùa thu lần này, chúng mình vẫn lấy cảm hứng từ hình tượng những em bé Việt Nam trên khắp mọi miền đất nước. Nhưng thay vì gắn với các biểu tượng lớn lao, các em sẽ khoác lên mình những trang phục và hình ảnh gắn liền với sự hồn nhiên, ngây thơ - những ký ức tuổi thơ rất quen thuộc. Chẳng hạn như việc tự tay làm đồ chơi Trung Thu: đầu lân bằng giấy bồi hay bìa carton, đèn kéo quân, đèn ông sao… tất cả đều là đồ thủ công. Những hình ảnh ấy gợi lại ký ức đẹp đẽ của tuổi thơ. Thông qua bộ sưu tập này, chúng mình muốn gửi gắm thông điệp: hãy lưu giữ và trân trọng những ký ức tuổi thơ giản dị mà tuyệt vời ấy, để mọi người cùng được nhìn thấy và nhớ về".
Trong dòng chảy hiện đại đầy vội vã, vẫn có những người trẻ chọn cách sống chậm lại, lắng nghe ký ức, nâng niu những biểu tượng Trung thu đã từng gắn bó với bao thế hệ - rồi thổi vào đó một diện mạo mới, rực rỡ mà vẫn đầy thân thương. Mỗi bức tượng không chỉ là một sản phẩm mỹ thuật, mà còn là lời kể dịu dàng về một Trung thu xưa - vừa bình dị, vừa thiêng liêng - được gìn giữ và làm mới bởi những người trẻ đầy tâm huyết.
Triển lãm tranh sơn mài khổ lớn “Mùa Xuân độc lập” tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, giới thiệu 17 tác phẩm khổ lớn của họa sĩ Chu Nhật Quang nhân kỷ niệm 80 năm Quốc khánh 2/9.
Hành trình lịch sử của dân tộc trong cuộc đấu tranh giành độc lập, tự do, thống nhất đất nước đã được tái hiện dưới góc nhìn của thế hệ trẻ hôm nay qua nghệ thuật sơn mài.
Từ khoá
Người dân Hà Nội sẽ có cơ hội thưởng thức một chương trình nghệ thuật quy mô lớn chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam vào tháng 11 tới. Đáng chú ý, hơn 38.000 vé miễn phí dự kiến được phát hành, tạo điều kiện để đông đảo công chúng trực tiếp hòa mình vào ngày hội văn hóa tại Thủ đô.
Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 với chủ đề “Thăng Long Kẻ Nghệ” sẽ diễn ra từ ngày 13/11 đến 29/11/2026 mở không gian thử nghiệm các mô hình sáng tạo, kết nối di sản, làng nghề, cộng đồng và doanh nghiệp, góp phần phát triển công nghiệp văn hóa Thủ đô. “Thăng Long Kẻ Nghệ” vì thế không chỉ kể câu chuyện về những nghề làm nên bản sắc Hà Nội, mà còn đặt ra cách để di sản tiếp tục sống trong đời sống đương đại.
Từ ngày 13 đến 29/11, sẽ diễn ra Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 với chủ đề “Thăng Long Kẻ Nghệ” trên phạm vi toàn thành phố. Lấy di sản làm nguồn lực, lễ hội hướng tới kết nối nghề truyền thống, cộng đồng và doanh nghiệp, thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa Thủ đô.
Lấy cảm hứng từ truyền thuyết "Sơn Tinh - Thủy Tinh", chương trình nghệ thuật thực cảnh “Hào khí Lạc Hồng” đưa khán giả trở về với những giá trị cội nguồn và sức mạnh đoàn kết cộng đồng. Tại đây, sự kết hợp hài hòa giữa âm nhạc, ánh sáng, diễn xuất cùng công nghệ trình diễn tiên tiến sẽ hòa quyện tạo nên một câu chuyện nghệ thuật đầy xúc cảm.
Hà Nội không chỉ được nhớ bởi những con phố thân quen mà còn bởi nếp sống thanh lịch, phong vị ẩm thực và những câu chuyện đã đi cùng năm tháng. Và gần 40 năm qua, nhà báo, tác giả Vũ Thị Tuyết Nhung đã bền bỉ lưu giữ những giá trị ấy qua trang viết và tư liệu về văn hóa, đời sống Thủ đô.
Hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026) và 280 năm ngày sinh Tiến sĩ Ngô Thì Nhậm, sáng 28/10, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề: “Tiến sĩ Ngô Thì Nhậm và truyền thống khoa bảng dòng họ Ngô Thì làng Tả Thanh Oai (Hà Nội)”.