Ngăn ngừa tình trạng lũng đoạn đối với hàng hoá thiết yếu

Nhiều đại biểu kiến nghị bổ sung cơ chế kiểm soát giá đối với hàng hóa thiết yếu có biến động mạnh nhằm ngăn ngừa tình trạng lũng đoạn, bảo đảm công bằng cho doanh nghiệp và quyền lợi của người tiêu dùng.

Ngăn ngừa tình trạng lũng đoạn đối với hàng hoá thiết yếu

Chiều 3/11, Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội đã thảo luận tổ về dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giá.

Đề xuất bổ sung quy định bắt buộc kê khai khi giá biến động mạnh

Phát biểu thảo luận tại tổ, đại biểu Quốc hội Hoàng Văn Cường cho rằng, dự thảo sửa đổi Luật Giá đã có nhiều điều chỉnh phù hợp thực tiễn, đặc biệt là việc bổ sung, phân cấp thẩm quyền quản lý giá đối với một số loại hàng hóa, dịch vụ công thiết yếu. Tuy nhiên, vẫn còn thiếu quy định quan trọng về kê khai và kiểm tra giá - công cụ giúp Nhà nước kịp thời kiểm soát biến động giá bất thường, bảo vệ người tiêu dùng và ổn định thị trường.

Theo đại biểu Hoàng Văn Cường, trong Luật Giá hiện hành trước đây đã có quy định về kê khai và kiểm tra giá, song nội dung này không còn được nhắc tới trong dự thảo sửa đổi lần này. “Việc kê khai giá rất cần thiết để cơ quan quản lý biết rõ nguyên nhân của việc tăng giá, đồng thời buộc doanh nghiệp phải giải trình lý do điều chỉnh”, ông Cường nói.

Đài PTTH Hà Nội
Các đại biểu Quốc hội thảo luận ở tổ Hà Nội.

Đại biểu Hoàng Văn Cường lấy ví dụ từ thực tiễn quốc tế: ở nhiều nước, khi một doanh nghiệp muốn tăng giá sản phẩm như sữa, thực phẩm hay thuốc men, họ phải chứng minh chi phí đầu vào tăng hoặc công thức sản phẩm thay đổi. Nếu chỉ vì khan hiếm hàng mà tăng giá, họ sẽ bị xử phạt nặng vì hành vi lợi dụng thị trường để trục lợi. Ngay cả khi không có hàng để bán, họ cũng không được phép tăng giá nếu không có lý do hợp lý.

Từ đó, đại biểu Hoàng Văn Cường cho rằng, tình trạng tăng giá bất hợp lý đang diễn ra ở Việt Nam, đặc biệt trong các lĩnh vực như bất động sản, thực phẩm, hàng tiêu dùng, sữa… Nhiều thời điểm thị trường khan hiếm, giá hàng hóa tăng đột biến mà không có cơ chế kiểm soát hay buộc doanh nghiệp kê khai, khiến người tiêu dùng chịu thiệt, còn cơ quan quản lý khó xác định nguyên nhân thực sự.

Đại biểu đề nghị, trong dự thảo luật cần bổ sung quy định bắt buộc kê khai và kiểm tra giá đối với những hàng hóa, dịch vụ thiết yếu có biến động giá từ 20% trở lên, không chỉ giới hạn trong các trường hợp thiên tai, dịch bệnh hay khủng hoảng đặc biệt.

“Chỉ khi yêu cầu doanh nghiệp kê khai và giải trình biến động giá, Nhà nước mới có cơ sở xác định liệu giá tăng là do chi phí đầu vào, do cung - cầu mất cân đối hay do đầu cơ, lũng đoạn”, đại biểu Hoàng Văn Cường phân tích.

Theo đại biểu Hoàng Văn Cường, biện pháp này không nhằm can thiệp hành chính vào thị trường, mà để bảo đảm tính minh bạch, công bằng và ổn định, giúp các cơ quan quản lý có công cụ giám sát kịp thời và bảo vệ người dân trước những cú sốc giá.

Đại biểu Hoàng Văn Cường nhấn mạnh, thị trường chỉ có thể phát triển bền vững khi giá cả được hình thành minh bạch và phản ánh đúng giá trị thực của hàng hóa. Việc bổ sung quy định kiểm tra, kê khai giá sẽ giúp phát hiện sớm dấu hiệu bất thường, xử lý hành vi thao túng, đồng thời tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho doanh nghiệp chân chính.

“Kiểm soát giá không có nghĩa là áp đặt giá. Đây là biện pháp để bảo đảm thị trường vận hành ổn định, người tiêu dùng không bị tổn thương, còn doanh nghiệp không bị thiệt hại vì những biến động bất hợp lý”, đại biểu nói.

Đại biểu Hoàng Văn Cường cũng đánh giá cao các nội dung khác của dự thảo, như phân cấp thẩm quyền bình ổn giá xuống cấp xã, hay quy định rõ trách nhiệm định giá các dịch vụ công thiết yếu (trong đó, y tế và giáo dục được thực hiện theo luật chuyên ngành). Tuy nhiên, đại biểu nhấn mạnh, việc hoàn thiện cơ chế kê khai và kiểm tra giá cần được xem là khâu trọng tâm để nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước về giá trong bối cảnh nền kinh tế thị trường hiện nay.

Thống nhất quy định về giá dịch vụ y tế trong các luật

Phát biểu thảo luận tại tổ, đại biểu Trần Thị Nhị Hà, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội cho rằng, một số nội dung trong dự thảo về quy định giá dịch vụ y tế và kiểm nghiệm cần được rà soát để bảo đảm thống nhất với các luật chuyên ngành, đặc biệt là Luật Khám bệnh, chữa bệnh và Luật Dược.

Theo dự thảo, thẩm quyền định giá được phân cấp cho Bộ Y tế, Bộ Công an, Bộ Quốc phòng và UBND các địa phương. Cụ thể, Bộ Y tế định giá hoặc phân cấp định giá đối với các cơ sở thuộc hệ thống của Bộ; Bộ Công an, Bộ Quốc phòng định giá riêng cho các đơn vị y tế trực thuộc; còn UBND cấp tỉnh định giá các dịch vụ y tế trên địa bàn. Đại biểu Trần Thị Nhị Hà cho rằng, cách phân cấp này chưa thật sự thống nhất với quy định hiện hành.

“Theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Bộ trưởng Bộ Y tế chủ trì phối hợp với Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định phương pháp và mức giá dịch vụ khám, chữa bệnh. HĐND cấp tỉnh được quyết định giá dịch vụ y tế trên địa bàn, nhưng không được cao hơn mức do Bộ Y tế ban hành”, đại biểu Trần Thị Nhị Hà dẫn chứng.

Đài PTTH Hà Nội
Đại biểu Trần Thị Nhị Hà, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội.

Do đó, đại biểu Trần Thị Nhị Hà đề nghị cơ quan soạn thảo xem xét lại sự tương thích giữa Luật Giá và các luật chuyên ngành, nhằm tránh chồng chéo, bảo đảm thống nhất trong quản lý giá dịch vụ y tế.

Liên quan đến kê khai giá thuốc, đại biểu Trần Thị Nhị Hà nêu thực tế tại Hà Nội có hơn 12.000 cơ sở bán lẻ thuốc, mỗi cơ sở trung bình kinh doanh hàng nghìn mặt hàng với giá biến động liên tục. Việc yêu cầu các đơn vị này kê khai giá bán lẻ trong khi hạ tầng công nghệ thông tin chưa đáp ứng sẽ khiến khối lượng công việc của chính quyền địa phương tăng rất lớn.

Đại biểu cho rằng, hiện nay quy định về kê khai giá bán buôn thuốc đã được thực hiện khá chặt chẽ, do đó có thể duy trì cơ chế niêm yết giá bán lẻ, yêu cầu các cơ sở không được bán cao hơn giá niêm yết, thay vì buộc phải kê khai lại toàn bộ giá bán lẻ. Điều này vừa bảo đảm minh bạch, vừa giảm áp lực quản lý cho các cơ quan địa phương.

Đại biểu Trần Thị Nhị Hà nhấn mạnh, mục tiêu của sửa đổi Luật Giá không chỉ là hoàn thiện khung pháp lý, mà còn phải tăng tính khả thi trong thực tiễn, đặc biệt với các lĩnh vực đặc thù như y tế - nơi giá dịch vụ và giá thuốc tác động trực tiếp đến đời sống người dân.

Theo Luật Giá 2023 quy định: “Hàng hóa, dịch vụ thiết yếu là những hàng hóa, dịch vụ cần thiết đáp ứng nhu cầu cơ bản của con người, nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu, dịch vụ chính phục vụ sản xuất, lưu thông và phù hợp với bối cảnh kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ”.

Tin liên quan

Quốc hội bước vào tuần làm việc thứ ba: Tháo gỡ điểm nghẽn phát triển

Quốc hội bước vào tuần làm việc thứ ba: Tháo gỡ điểm nghẽn phát triển

Chính trị

Trong tuần làm việc thứ ba tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV (từ ngày 3/11 - 7/11/2025), các đại biểu sẽ tham gia thảo luận ở tổ về các dự án luật quan trọng liên quan đến nhiều lĩnh vực khác nhau, góp phần tháo gỡ các điểm nghẽn phát sinh trong thực tiễn, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ trong hệ thống pháp luật, tính khả thi, phù hợp với thực tiễn.

Phát huy nội lực, sức mạnh tự cường phát triển kinh tế

Phát huy nội lực, sức mạnh tự cường phát triển kinh tế

Chính trị

Kết luận nội dung thảo luận về kinh tế - xã hội, Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh đề nghị Chính phủ xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2026 chủ động, thực chất, đột phá hơn, bám sát xu hướng của kinh tế thế giới; đồng thời, phát huy nội lực, sức mạnh tự cường của nền kinh tế.

Hạ tầng, công nghiệp hỗ trợ tạo động lực tăng trưởng

Hạ tầng, công nghiệp hỗ trợ tạo động lực tăng trưởng

Chính trị

Các đại biểu cho rằng, trong bối cảnh nền kinh tế đối mặt nhiều thách thức, cần chuyển đổi mạnh mô hình tăng trưởng từ chiều rộng sang chiều sâu, đặt năng suất, đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ làm động lực trung tâm, đồng thời tăng đầu tư cho nghiên cứu và phát triển.

Quốc hội thảo luận về phát triển kinh tế - xã hội

Quốc hội thảo luận về phát triển kinh tế - xã hội

Chính trị

Tiếp tục chương trình làm việc Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khoá XV sẽ dành trọn ngày 29/10 để thảo luận tại hội trường về những vấn đề nội bật trong kinh tế - xã hội năm 2025 và dự kiến kế hoạch năm 2026, đánh giá kết quả các Nghị quyết giai đoạn 5 năm 2021-2025, tình hình cơ cấu lại nền kinh tế, thi hành Hiến pháp, pháp luật và hoạt động của các cơ quan tư pháp.

Chính trị

Xác lập tầm cao mới trong quan hệ Việt Nam - Trung Quốc

Xác lập tầm cao mới trong quan hệ Việt Nam - Trung Quốc

Chính trị

Nhân dịp tham dự Tuần lễ cấp cao Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 33 và làm việc song phương tại Trung Quốc, trưa 17/11, tại Thâm Quyến, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã có cuộc hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình.

Việt Nam coi trọng và đóng góp tích cực, có trách nhiệm trong APEC

Việt Nam coi trọng và đóng góp tích cực, có trách nhiệm trong APEC

Chính trị

Tuần lễ Cấp cao APEC lần thứ 33 diễn ra trong bối cảnh kinh tế quốc tế đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, từ các rào cản thương mại, chủ nghĩa bảo hộ đến sự dịch chuyển chuỗi cung ứng và những bất định của môi trường kinh tế vĩ mô. Trong bối cảnh đó, chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam mang nhiều ý nghĩa quan trọng.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bắt đầu tham dự Tuần lễ Cấp cao APEC lần thứ 33

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bắt đầu tham dự Tuần lễ Cấp cao APEC lần thứ 33

Chính trị

Sáng 17/11 (theo giờ địa phương), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân Ngô Phương Ly và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã tới thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc bắt đầu chương trình tham dự Tuần lễ Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 33 và làm việc song phương tại Trung Quốc, từ ngày 17-20/11/2026, theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình và Phu nhân.

Chung một đại dương - chung một tương lai

Chung một đại dương - chung một tương lai

Chính trị

Nhân dịp tham dự Tuần lễ Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 33 tại thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc và làm việc song phương tại đây từ ngày 17 - 20/11/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vừa có bài viết đăng trên China Daily với nhan đề "Chung một đại dương - chung một tương lai".

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì lễ đón Tổng thống Chile

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì lễ đón Tổng thống Chile

Chính trị

Chiều 16/11, tại Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân đã chủ trì lễ đón trọng thể Tổng thống Cộng hòa Chile José Antonio Kast và phu nhân thăm chính thức Việt Nam. Đây là chuyến thăm Việt Nam đầu tiên của Tổng thống José Antonio Kast trên cương vị nguyên thủ quốc gia, diễn ra đúng dịp hai nước kỷ niệm 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao.

Mỗi quyết sách của Quốc hội phải nhanh, đúng, trúng, khả thi

Mỗi quyết sách của Quốc hội phải nhanh, đúng, trúng, khả thi

Chính trị

Sau gần một tháng làm việc khẩn trương, dân chủ và trách nhiệm, Quốc hội khóa XVI đã hoàn thành toàn bộ chương trình đợt 1 của Kỳ họp thứ hai. Chặng đường đầu tiên của kỳ họp đã ghi dấu ấn đậm nét bằng những quyết sách kinh tế - xã hội mang tính đột phá, phiên chất vấn thẳng thắn, thực chất cùng khối lượng công tác lập pháp đồ sộ, tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Xem thêm

  • Quan tâm nhiều nhất
  • Mới nhất
avatar

15 trả lời
avatar