Nghệ sĩ Nigeria biến rễ cây thành tác phẩm nghệ thuật

Trong bối cảnh nhiều giá trị văn hóa truyền thống đang dần phai nhạt trước làn sóng toàn cầu hóa, một nghệ sĩ ở Nigeria lại chọn một hướng đi riêng. Không cần chất liệu đắt tiền hay công nghệ hiện đại, anh Emmanuel Ekokotu, 49 tuổi, sống tại Abuja, đã âm thầm góp phần bảo tồn di sản văn hóa qua những rễ cây khô cằn. Đối với anh, rễ cây không phải là phần bỏ đi, mà là nơi bắt đầu của một câu chuyện mới.

Tại một bảo tàng nghệ thuật ở thủ đô Abuja, bức tượng làm từ rễ cây khiến nhiều người dừng lại thật lâu. Mái tóc rủ xuống từ những chùm rễ khô uốn cong, gương mặt mang những đường nét điêu khắc đầy biểu cảm, được trang trí bằng các họa tiết đặc trưng của Nigeria. Đó không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật, mà là một lát cắt văn hóa được khắc họa bằng chất liệu của tự nhiên. Anh Ekokotu cho biết tác phẩm này tượng trưng cho nữ thần nước, một hình tượng quen thuộc trong tín ngưỡng bản địa. “Nghệ thuật của tôi không chỉ để ngắm rồi thốt lên ‘đẹp’. Nó khiến bạn nhớ về nơi mình sinh ra, về bản sắc của chính mình.”, anh Ekokotu chia sẻ.

Tốt nghiệp ngành mỹ thuật, nhưng anh Ekokotu không chọn lối đi quen thuộc với những khung vải trắng hay phòng trưng bày sang trọng. Thay vào đó, anh tìm kiếm cảm hứng từ bụi rậm, ven sông, và cả những góc phố nhỏ, nơi anh có thể bất ngờ tìm thấy một đoạn rễ cây bị người khác bỏ quên. Điều đáng nói là anh Ekokotu không chặt cây. Anh chỉ thu gom những rễ bị vứt đi hoặc còn sót lại sau khi cây đã bị đốn. Với anh, đó là cách tôn trọng tự nhiên, tận dụng những gì đã có thay vì gây thêm tổn hại.

“Việc tìm nguyên liệu rất khó khăn. Khi tôi dừng xe để nhặt rễ cây, nhiều người nhìn tôi như thể tôi bị mất trí. Nhưng tôi không để tâm. Mỗi rễ cây có một hình dáng riêng, một câu chuyện riêng.”, anh Ekokotu cho biết thêm.

Anh Ekokotu tin rằng hình dáng tự nhiên của rễ cây, uốn lượn, gồ ghề, chính là điều đẹp nhất. Anh không cố gò ép rễ vào khuôn mẫu, mà để chúng tự “kể chuyện” bằng chính hình thù vốn có. Có lẽ vì thế, các tác phẩm của anh luôn mang đến cảm giác chân thật, sống động như thể rễ cây ấy vẫn đang tiếp tục phát triển trong hình hài mới.

Hiện tại, anh Ekokotu đang hoàn thiện một tác phẩm điêu khắc khủng long kích thước thật, cao hơn 3 mét, nặng 320 kg, hoàn toàn làm từ rễ cây bỏ đi. Dự án kéo dài 9 tháng và được anh định giá hơn 16.000 USD, không chỉ vì công sức bỏ ra, mà bởi câu chuyện và tinh thần ẩn chứa bên trong.