Nhiều hộ kinh doanh lúng túng với xuất hoá đơn điện tử

Theo Nghị định số 70/2025, từ ngày 1/6, các hộ kinh doanh có doanh thu trên 1 tỉ đồng/năm bắt buộc phải áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, kết nối dữ liệu với cơ quan thuế, thay vì nộp thuế khoán như hiện nay.

Dù đã lắp đặt phần mềm bán hàng, hệ thống xuất hóa đơn điện tử được vài ngày nhưng chị Ngọc vẫn còn loay hoay để học cách sử dụng. Bởi từ trước đến nay, cửa hàng nhỏ của chị vẫn đang đóng thuế khoán và chỉ xuất hóa đơn bán lẻ cho khách mua hàng. Những thay đổi  khi phải xuất hóa đơn điện tử khiến chị và nhiều hộ kinh doanh có không ít băn khoăn.

Chị Trần Nguyễn Ánh Ngọc - Chủ hộ kinh doanh Hino House, quận 3, TP.HCM chia sẻ: "Hộ kinh doanh mình chỉ việc mua vào, bán ra rồi mình đóng thuế khoán thôi. Mình cũng không lo ngại về việc phải xuất hóa đơn gì hết. Cũng chưa rành về vấn đề tới tháng mình phải làm báo cáo tài chính hay gì đó. Ngay cả vấn đề hóa đơn đầu vào đầu ra cũng phải chuẩn chỉnh từng chữ cho nên mình sợ mình làm sai. Bữa giờ cũng băn khoăn lắm nhưng mà chưa được hướng dẫn cụ thể".

TP.HCM có khoảng 200.000 hộ kinh doanh, chưa tính hộ cho thuê nhà. Trong đó có khoảng 13.000 hộ kinh doanh có doanh thu trên 1 tỉ đồng/năm trở lên thuộc 6 nhóm ngành nghề theo quy định tại nghị định 70 phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền kết nối chuyển dữ liệu điện tử với cơ quan thuế.

Nếu không đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử, hộ kinh doanh có thể bị phạt từ 2-4 triệu đồng; không lập hóa đơn khi bán hàng có thể bị phạt từ 5-10 triệu đồng; hoặc đã đăng ký nhưng không kết nối, hoặc không dùng đầy đủ cũng bị phạt. Các biện pháp chế tài này nhằm để các hộ kinh doanh tuân thủ quy định. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng, cần phải có thời gian tuyên truyền và tập huấn để các hộ kinh doanh thành thạo với những thay đổi, tránh tạo áp lực bằng các mệnh lệnh hành chính.

Ông Nguyễn Đức Nghĩa, Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ Doanh nghiệp nhỏ và vừa, Hiệp hội Doanh nghiệp TP.HCM cho biết: "Các hộ kinh doanh, chúng ta phải công nhận rằng, hầu hết hộ kinh doanh đi lên từ những người có trình độ nghiệp vụ kế toán không cao. Không thể đòi hỏi người ta làm dịch vụ kế toán, hoặc báo cáo thuế hoặc các báo cáo khác. Cho nên thứ nhất cần phải đào tạo, hỗ trợ. Giới thiệu các đơn vị uy tín, hỗ trợ cho người ta với các mức giá thấp mà người ta có thể chấp nhận được".

Ông Nguyễn Anh Đức, Phó Giám đốc Viettel TP.HCM cho biết: "Đối với các hộ kinh doanh nhỏ lẻ, trở ngại lớn nhất vẫn là vấn đề tiếp cận công nghệ. Người ta vẫn chưa rõ phạm vi tiếp cận cũng như các quy định pháp lý. Khả năng sử dụng các giải pháp công nghệ bà con mình cũng còn hạn chế. Tôi nghĩ rằng cũng không quá khó, các doanh nghiệp công nghệ cũng sẵn sàng đồng hành hỗ trợ bà con với các giải pháp tiết kiệm chi phí và rất là hiện đại".

Để tạo thuận lợi cho các hộ kinh doanh trong việc xuất hóa đơn điện tử, nhiều doanh nghiệp công nghệ đã đưa ra các giải pháp trọn gói từ phần mềm bán hàng, phần mềm kế toán, hóa đơn điện tử, chữ ký số… với mức giá chỉ từ 1 triệu đồng mỗi năm, tùy thuộc vào nhu cầu và tần suất xuất hóa đơn của các hộ kinh doanh.

Việc áp dụng hóa đơn điện tử sẽ giúp cơ quan thuế xác định doanh thu trong 7 tháng cuối năm 2025. Nếu doanh thu vượt 50% mức thuế khoán, từ năm 2026, hộ kinh doanh sẽ phải kê khai cả đầu vào và đầu ra để tính thuế chính xác hơn.