Phát biểu tại Lễ phát động, ông Nguyễn Anh Vũ, Tổng Biên tập Báo Văn hóa, Trưởng Ban Tổ chức cho biết, chương trình được triển khai nhằm góp phần thực hiện các quy định của pháp luật về phòng, chống tác hại của thuốc lá trong lĩnh vực du lịch, đồng thời thúc đẩy việc xây dựng môi trường lưu trú văn minh, an toàn và thân thiện với sức khỏe cộng đồng.
Đối với ngành du lịch, môi trường lưu trú có vai trò trực tiếp đối với chất lượng trải nghiệm của du khách. Một khách sạn thực hiện nghiêm các quy định về phòng, chống tác hại của thuốc lá sẽ tạo ra không gian dịch vụ phù hợp với nhu cầu ngày càng cao về sức khỏe, sự an toàn và chất lượng sống. Đây cũng là một yếu tố góp phần hình thành hình ảnh chuyên nghiệp, văn minh của cơ sở lưu trú và điểm đến Việt Nam.
Năm 2025, lần đầu tiên Bảng xếp hạng "Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá" được tổ chức, đã có 44 khách sạn đáp ứng các tiêu chí và được xếp hạng. Kết quả đó tạo cơ sở để chương trình năm 2026 tiếp tục được triển khai với yêu cầu cao hơn về chất lượng, tính thực chất và độ tin cậy của quá trình đánh giá.
Theo ông Vũ, chương trình năm nay không đặt trọng tâm vào việc gia tăng số lượng khách sạn được công nhận, mà tập trung lựa chọn những cơ sở thực hiện nghiêm các quy định về phòng, chống tác hại của thuốc lá, có giải pháp cụ thể trong tổ chức vận hành và duy trì được môi trường không thuốc lá trong thực tế.
Những mô hình, cách làm phù hợp sẽ được giới thiệu, chia sẻ để các cơ sở lưu trú khác tham khảo và áp dụng.
Bộ tiêu chí năm 2026 được xây dựng theo thang điểm 80 điểm chính và 20 điểm thưởng. Nội dung đánh giá bao quát việc tuân thủ quy định về phòng, chống tác hại của thuốc lá; tổ chức thực hiện tại cơ sở; hệ thống biển báo và thông tin dành cho khách; việc bố trí khu vực hút thuốc theo quy định; đào tạo, hướng dẫn nhân viên.
Các tiêu chí cũng xem xét việc cơ sở không kinh doanh, quảng cáo, khuyến mại, tiếp thị và tài trợ thuốc lá theo quy định.
Đáng chú ý, chương trình không chỉ đánh giá trên giấy tờ mà hướng tới tình hình vận hành thực tế của khách sạn.
Các cơ sở tham gia phải tự đánh giá, cung cấp hồ sơ, tài liệu và bằng chứng liên quan. Ban Tổ chức và Ban Giám khảo căn cứ hệ thống tiêu chí để đánh giá, đồng thời có thể kiểm tra, xác minh trong quá trình thực hiện cũng như sau khi công bố kết quả.
Nếu phát hiện thông tin không chính xác hoặc cơ sở không duy trì đúng các yêu cầu đã cam kết, kết quả có thể được xem xét lại, kể cả hủy kết quả hoặc thu hồi danh hiệu.
Theo ông Trần Thanh Tùng, Phó Giám đốc Quỹ Phòng bệnh (Bộ Y tế), tỷ lệ phơi nhiễm với khói thuốc thụ động tại khách sạn năm 2024 giảm 14,6% so với năm 2020.
Tuy nhiên, khách sạn và nhà hàng vẫn là những địa điểm có tỷ lệ phơi nhiễm với khói thuốc lá tương đối cao so với các địa điểm cấm hút thuốc khác.
Việc xây dựng môi trường không thuốc lá tại khách sạn vừa là yêu cầu thực hiện quy định pháp luật, vừa đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của du khách về sức khỏe, sự an toàn và chất lượng dịch vụ.
Bảng xếp hạng năm 2026 được triển khai trên phạm vi toàn quốc. Báo Văn hóa, với vai trò đơn vị thường trực và tổ chức chương trình, sẽ phối hợp với Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, Cục Báo chí, Hiệp hội Du lịch Việt Nam, các cơ quan quản lý du lịch địa phương và các đơn vị liên quan đẩy mạnh thông tin, truyền thông trước, trong và sau chương trình.
Nội dung truyền thông tập trung vào những mô hình, giải pháp và sáng kiến cụ thể trong xây dựng môi trường không thuốc lá tại các cơ sở lưu trú, qua đó tạo điều kiện để những cách làm phù hợp được chia sẻ rộng rãi trong ngành Du lịch.
Ban Tổ chức tiếp nhận hồ sơ đăng ký đến ngày 30/10/2026. Các bước đánh giá được triển khai theo kế hoạch và lễ trao giải dự kiến tổ chức trong tháng 12/2026.
Mỗi năm thuốc lá gây ra hơn 100.000 ca tử vong. Thiệt hại kinh tế do sử dụng thuốc lá ước tính khoảng 108.000 tỷ đồng mỗi năm, tương đương khoảng 1,1% GDP, bao gồm các tổn thất về năng suất và lao động.
