Đàm phán hòa bình Ukraine nóng lên khi chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump bị cho là đưa tối hậu thư với Kiev, yêu cầu chấp nhận các điều khoản của Washington, trong đó có nhượng bộ lãnh thổ Donbass, ngày 16/12.
Theo báo Telegraph của Anh, các quan chức Mỹ cảnh báo rằng những đề xuất bảo đảm an ninh “tiêu chuẩn bạch kim” dành cho Ukraine sẽ không tồn tại vô thời hạn. Washington muốn Kiev sớm đưa ra quyết định, trong bối cảnh Nhà Trắng đặt mục tiêu chấm dứt xung đột trước cuối năm nay.
Gói bảo đảm an ninh này dự kiến sẽ được trình Quốc hội Mỹ phê chuẩn, mang giá trị pháp lý và được so sánh với Điều 5 của NATO. Tuy nhiên, đến nay, các quan chức Mỹ vẫn chưa công bố chi tiết nội dung, đặc biệt là phương án xử lý trong trường hợp Nga tiếp tục tìm cách mở rộng kiểm soát lãnh thổ Ukraine sau thỏa thuận hòa bình. Washington cũng khẳng định không có kế hoạch triển khai quân đội trực tiếp tại Ukraine.
Về phía Kiev, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết hai bên vẫn chưa thảo luận về thời hạn cụ thể của các bảo đảm an ninh.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky: “Hiện rất khó để xác định chính xác thời hạn của các đảm bảo an ninh, bởi vấn đề này vẫn chưa được đưa ra thảo luận. Liệu một số đảm bảo có bị giới hạn trong một khoảng thời gian nhất định hay không là điều rất quan trọng đối với chúng tôi.”
Đáng chú ý, điều kiện để Ukraine nhận được gói bảo đảm an ninh được cho là phải chấp nhận từ bỏ toàn bộ khu vực Donbass.
Tổng thống Mỹ Donald Trump: “Thành thật mà nói, Ukraine đã mất một phần lãnh thổ rồi. Ý tôi là những vùng đất đó đã không còn nữa.”
Vùng Donbass ở miền Đông Ukraine bao gồm hai tỉnh Luhansk và Donetsk. Hiện Nga kiểm soát gần như toàn bộ Luhansk và khoảng 78% diện tích Donetsk. Lực lượng Ukraine vẫn đang giữ khoảng 6.600 km² tại tỉnh Donetsk, bao gồm các thành phố then chốt như Sloviansk và Kramatorsk.
Trước sức ép từ Washington, Ukraine tiếp tục khẳng định lập trường không nhượng lãnh thổ, cho rằng bất kỳ sự nhân nhượng nào cũng sẽ tạo tiền lệ nguy hiểm. Trong khi đó, Nga phản đối mạnh mẽ việc Ukraine nhận được các bảo đảm an ninh kiểu NATO, coi đây là hành động đi ngược yêu cầu trung lập của Kiev.
Giới quan sát nhận định, gói bảo đảm an ninh của Mỹ chỉ có thể trở thành nền tảng cho một thỏa thuận lịch sử nếu các bên tìm được tiếng nói chung về vấn đề lãnh thổ.
Ngược lại, nếu bài toán Donbass không được giải quyết thỏa đáng, nguy cơ đàm phán đổ vỡ là rất rõ ràng, kéo theo những hệ lụy lâu dài đối với trật tự an ninh châu Âu.
Ukraine đã phát đi tín hiệu sẵn sàng gác lại “giấc mơ” gia nhập NATO để đổi lấy các bảo đảm an ninh từ phương Tây. Trong khi đó, Nga được cho là đã phát tín hiệu chấp nhận việc Ukraine gia nhập EU, như một phần của thỏa thuận hòa bình tiềm năng nhằm chấm dứt chiến sự. Trước sức ép gia tăng từ Mỹ để giải quyết vấn đề nhượng bộ lãnh thổ, hòa đàm Ukraine có phải là đang bước vào giai đoạn nước rút?
Các nhà lãnh đạo châu Âu, trong đó có Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã có mặt tại La Hay, Hà Lan, để thành lập Ủy ban Tranh chấp Quốc tế nhằm bồi thường cho Kiev hàng trăm tỷ USD thiệt hại do xung đột với Nga.
Điện Kremlin cho rằng sự tham gia của các nước châu Âu có thể cản trở các nỗ lực đàm phán hòa bình nhằm chấm dứt xung đột Ukraine theo kế hoạch do Mỹ đề xuất.
Các nước châu Âu đang đẩy mạnh hỗ trợ quân sự nhằm củng cố vị thế đàm phán của Kiev, trong bối cảnh Mỹ thúc đẩy nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình với Nga.
Từ khoá
Các tiểu Vương quốc Ả rập Thống nhất (UAE) đã công bố kết quả điều tra ban đầu vụ tấn công trong buồng lái máy bay của hãng hàng không Flydubai hôm 30/9, xác định cơ phó người Oman đã lên kế hoạch chiếm quyền điều khiển máy bay và lao vào nhà ga hành khách sân bay quốc tế Ben Gurion của Israel nhằm gây thương vong lớn.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 9/10 thông báo bổ nhiệm nhà bình luận Katie Zacharia làm Thư ký báo chí Nhà Trắng, thay bà Karoline Leavitt rời vị trí hồi tháng 8. Ông Trump ca ngợi bà Zacharia là người ủng hộ trung thành, có kinh nghiệm trong các chiến dịch tranh cử của mình.
Bão Isaias với sức gió duy trì tối đa 165 km/h đang tiến sát thành phố Destin, bang Florida, Mỹ, đe dọa gây mưa lớn, nước biển dâng và lốc xoáy. Hàng chục nghìn người tại các khu vực ven biển Florida và Alabama đã được yêu cầu sơ tán để tránh bão.
Nga tuyên bố sẽ cân nhắc thời điểm nối lại đàm phán hòa bình với Ukraine, sau khi cáo buộc Kiev tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào lãnh thổ Nga trong thời gian diễn ra bầu cử quốc hội tháng trước.
Chính quyền Mỹ vừa công bố các biện pháp trừng phạt mới nhắm vào Tòa án hình sự quốc tế (ICC) có trụ sở tại La Haye, Hà Lan. Quyết định này áp đặt hạn chế nghiêm ngặt lên các quan chức cấp cao của tòa.
Cơ quan giám sát y tế Nga thông báo đã hoàn tất quá trình theo dõi y tế đối với tất cả các trường hợp tiếp xúc sau ca tử vong của một nữ nhân viên Viện Nghiên cứu dịch hạch vùng Siberia và Viễn Đông, sau khi người này được chẩn đoán tử vong do bệnh viêm phổi chưa rõ nguyên nhân và khẳng định không phát hiện bất kỳ mầm bệnh nguy hiểm nào.
