Vận hành sàn giao dịch quốc gia: Giá vàng có giảm?

Nghị định 232 năm 2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 24 năm 2012 của Chính phủ về quản lý hoạt động kinh doanh vàng đã chấm dứt cơ chế Nhà nước độc quyền sản xuất vàng miếng , mở đường cho cách tiếp cận dựa nhiều hơn vào thể chế và cơ chế thị trường. Trong bối cảnh đó, việc hình thành sàn giao dịch vàng quốc gia được kỳ vọng sẽ góp phần chuẩn hóa giá cả, tăng tính minh bạch trên thị trường vàng.

Tại họp báo Chính phủ tháng 1/2026 mới đây, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính yêu cầu: Theo dõi sát diễn biến của thị trường vàng; triển khai kịp thời các giải pháp để bình ổn thị trường vàng trong trường hợp cần thiết, phấn đấu trước ngày 10/2/2026 đưa vào vận hành sàn giao dịch vàng. Động thái này một lần nữa khẳng định quyết tâm chính sách hướng đến minh bạch hóa thị trường vàng, thu hẹp đầu cơ, thao túng và từng bước đưa nguồn lực vàng trong dân vào nền kinh tế.

Các chuyên gia kỳ vọng, đây sẽ là giải pháp nhanh nhất để kép giảm tình trạng chênh lệch lớn giữa giá vàng trong nước và thế giới tồn tại từ lâu.

Ông Đinh Ngọc Dũng, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Bảo Tín Capital cho biết: "Hiện nay, thị trường vàng trong nước vẫn tồn tại khoảng chênh lệch đáng kể so với giá thế giới, duy trì ở mức khoảng 15 triệu đồng/lượng. Nguyên nhân cốt lõi bắt nguồn từ tình trạng mất cân đối nghiêm trọng giữa nguồn cung hạn chế từ các doanh nghiệp và nhu cầu tích trữ tăng cao của người dân. Hình ảnh những hàng dài người xếp hàng chờ đợi mua vàng thời gian qua là minh chứng rõ nét cho sự khan hiếm này. Tôi kỳ vọng rằng, khi sàn giao dịch vàng chính thức đi vào vận hành, tính thanh khoản và tính minh bạch sẽ được cải thiện, từ đó thu hẹp khoảng cách giá và đưa thị trường về mức ổn định hơn."

PGS.TS Nguyễn Thường Lạng, chuyên gia Kinh tế nhận định: "Giá vàng trong nước hiện đang vận động tương quan với xu hướng chung của thị trường quốc tế. Trong bối cảnh giá vàng thế giới liên tục thiết lập các mặt bằng giá mới, việc kỳ vọng giá nội địa giảm sâu là thiếu tính khả thi. Thay vào đó, trọng tâm điều hành nên hướng tới mục tiêu thiết lập cơ chế liên thông, giúp giá vàng trong nước bám sát diễn biến toàn cầu. Theo đó, việc thành lập sàn giao dịch vàng được xem là giải pháp then chốt nhằm tăng cường tính minh bạch và hiện thực hóa mục tiêu này."

Không thể phủ nhận, khi giá vàng được hình thành tập trung, minh bạch và có tham chiếu quốc tế, tình trạng “mỗi thương hiệu một giá” hay đầu cơ dựa trên tin đồn sẽ bị thu hẹp đáng kể. Bản thân các doanh nghiệp kinh doanh cũng phải cạnh tranh giá để thu hút người mua hàng.

PGS.TS Đinh Trọng Thịnh, chuyên gia kinh tế cho biết: "Để xây dựng một thị trường vàng lành mạnh, việc phát triển đa dạng các thương hiệu uy tín là điều cần thiết nhằm thúc đẩy cạnh tranh và đáp ứng linh hoạt mọi nhu cầu của thị trường. Quan điểm xuyên suốt của chúng ta là không khuyến khích hiện tượng 'vàng hóa' nền kinh tế, song vẫn phải thừa nhận và đáp ứng nhu cầu tích trữ hợp pháp của một bộ phận người dân. Việc này không chỉ đảm bảo quyền lợi cá nhân mà còn củng cố vai trò quản lý điều tiết của Nhà nước, tạo ra sự thống nhất giữa mục tiêu an sinh và ổn định kinh tế."

Theo Cục Thống kê (Bộ Tài chính), chỉ số giá vàng trong nước tháng 1 đã tăng 5,02% so với tháng trước; tăng 77,1% so với cùng kỳ năm trước. Trước biên độ giao động mạnh của giá vàng, các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư cần thận trọng, không chạy theo tâm lý thị trường nóng mà bỏ qua những nguyên tắc quản lý rủi ro cơ bản và đây là lúc rất cần một sàn giao dịch vàng minh bạch thông tin để tình trạng “đầu cơ dựa trên tin đồn” biến mất khỏi thị trường.