Ông Francis – du khách Tây Ban Nha cho biết: "Là một giảng viên mỹ thuật tại một trường đại học ở nước tôi, Văn Miếu – Quốc Tử Giám là địa điểm mà tôi luôn mong muốn được ghé thăm khi đến Hà Nội. Tôi được biết đây là trường đại học đầu tiên của Việt Nam, mang nhiều giá trị lịch sử và văn hóa sâu sắc. Tôi thật sự ấn tượng với tác phẩm 'Vinh quy bái tổ'. Sự hiện diện của bức tranh đầy ý nghĩa này tại không gian linh thiêng như Văn Miếu khiến nó càng trở nên đặc biệt hơn. Với tôi, đây là sự kết hợp hoàn hảo giữa nghệ thuật và dòng chảy lịch sử. Đây chắc chắn là một trong những trải nghiệm đáng nhớ nhất của tôi tại Việt Nam."
Văn hóa hiếu học của người Việt
Tác phẩm “Vinh quy bái tổ” được trưng bày tại không gian Văn Miếu – Quốc Tử Giám đã thu hút sự chú ý của đông đảo công chúng yêu nghệ thuật truyền thống.
Bức tranh tái hiện trang trọng tái hiện quá trình từ ngày đi học thầy đồ đến khi trở về quê hương để “Vinh quy bái tổ” – một truyền thống đẹp của khoa bảng Việt Nam. Đây hứa hẹn trở thành một điểm hẹn văn hóa đáng để dừng chân, chiêm ngưỡng và suy ngẫm về truyền thống hiếu học ngàn đời của dân tộc Việt.
Tác phẩm được chế tác từ gỗ cẩm quý châu Phi, kích thước dài 8,33m, rộng 1,7m, dày 16cm. Bức tranh tái hiện hành trình khoa bảng của nho sinh xưa – từ học với thầy đồ, dự thi Hương, thi Hội, thi Đình đến ngày vinh quy về làng.
Theo Văn Miếu – Quốc Tử Giám , bố cục tuân theo nguyên tắc “khí vận sinh động”, khiến đoàn rước hiện lên như rồng uốn lượn – biểu tượng của Thăng Long – Hà Nội. Các chi tiết được chạm khắc tinh xảo, thể hiện đủ tầng lớp xã hội cùng khung cảnh quen thuộc như Ngọ Môn, Văn Miếu, Khuê Văn Các, cổng làng, cây đa, giếng nước, sân đình… tạo nên một bức tranh gỗ đậm hồn Việt.
Hiện nay, tác phẩm được trưng bày trang trọng tại Nhà Tiền đường, khu Thái Học, trở thành một điểm nhấn nghệ thuật độc đáo, góp phần làm phong phú không gian văn hóa và thu hút đông đảo du khách đến tham quan, chiêm ngưỡng.
Trong không gian cổ kính của Văn Miếu – Quốc Tử Giám, bức “Vinh quy bái tổ” hiện lên như một khúc ca tôn vinh tinh thần học hỏi và lòng biết ơn sâu sắc với cội nguồn tri thức. Không chỉ là tác phẩm nghệ thuật, đó còn là lời nhắn gửi về giá trị bền vững của truyền thống hiếu học Việt Nam – truyền thống đã nuôi dưỡng bao thế hệ người Việt, để hôm nay, giữa dòng chảy hiện đại, ta vẫn tự hào tiếp bước con đường tri thức và nhân nghĩa ấy.
