Vì sao giá vàng trong nước vẫn cao hơn thế giới?

Ngày 10/10/2025, Nghị định 232/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, xóa bỏ cơ chế độc quyền Nhà nước trong sản xuất vàng miếng và cho phép mở rộng nhập khẩu vàng nguyên liệu. Ngay khi nghị định được áp dụng, thị trường vàng trong nước ghi nhận tín hiệu tích cực, mức chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới thu hẹp chỉ còn khoảng 10 triệu đồng/lượng.

Tuy nhiên, chỉ ít ngày sau, khi giá vàng thế giới tăng mạnh, thị trường trong nước lại “nóng” trở lại. Tính đến ngày 22/10, dù giá vàng thế giới và trong nước đều giảm sâu, nhưng giá vàng trong nước vẫn cao hơn thế giới tới 24 triệu đồng/lượng.

Theo các chuyên gia, dù Nghị định 232 đã mở “cánh cửa” nhập khẩu, song hiện chưa có đơn vị nào được cấp phép, khiến nguồn cung trong nước hạn hẹp, đẩy giá tăng cao.

Ngày 22/10, giá vàng thế giới giảm xuống mức 4.100 USD/ounce, tương đương khoảng 130 triệu đồng/lượng, theo quy đổi tỷ giá Vietcombank. Trong nước, vàng SJC giảm còn 149,8 triệu đồng/lượng, cao hơn thế giới gần 20 triệu đồng. Vàng nhẫn tại Bảo Tín Minh Châu vẫn neo ở mức 154 triệu đồng/lượng, chênh gần 24 triệu đồng.

Gần một tháng qua, nhiều cửa hàng vàng liên tục treo biển “hết hàng”, thậm chí nữ trang cũng khan hiếm. Giá vàng trở thành chủ đề “nóng” tại nghị trường Quốc hội trong các phiên thảo luận vừa qua.

Đại biểu Nguyễn Lâm Thành, Đoàn ĐBQH tỉnh Thái Nguyên, nhận định: “Dù đã có nhiều quy định, nhưng giá vẫn tăng liên tục, tạo ra nhiều điểm nghẽn và khiến người dân khó tiếp cận thị trường. Có những người chia sẻ, mua nhẫn cưới cũng không thể mua nổi. Vì vậy, Chính phủ cần sớm có biện pháp để thị trường vàng, bất động sản hoạt động ổn định, lành mạnh.”

Các chuyên gia cho rằng, nguồn cung chưa được cải thiện do chưa có doanh nghiệp được cấp phép nhập khẩu vàng nguyên liệu, trong khi nhu cầu tích trữ của người dân vẫn lớn giữa bối cảnh kinh tế thế giới bất ổn.

Một số ý kiến đề xuất sớm thành lập sàn giao dịch vàng, nhằm tách biệt nhu cầu sử dụng và đầu cơ, đồng thời gắn kết thị trường trong nước với quốc tế.

Đại biểu Trần Hoàng Ngân, Đoàn ĐBQH TP Hồ Chí Minh, cho rằng: “Cần đáp ứng nhu cầu vàng phục vụ cưới hỏi, còn đầu cơ thì nên có sàn riêng, không khuyến khích tham gia. Khi đồng tiền Việt Nam ổn định, giá vàng trong nước sẽ tiệm cận giá thế giới.”

Ông Nguyễn Xuân Thành, Đại học Fulbright Việt Nam, đề xuất: “Việt Nam có thể thành lập sàn giao dịch vàng quốc tế song song với sàn trong nước. Khi một số thành viên được phép hoạt động cả hai sàn và được nhập khẩu vàng, có thể thực hiện kênh liên thông, giúp đồng bộ hóa giá trong nước và thế giới.”

Theo giới phân tích, việc thu hẹp chênh lệch giá vàng trong – ngoài nước khó đạt được trong ngắn hạn nếu chưa có nguồn cung nhập khẩu thực sự và chưa thiết lập được cơ chế giao dịch minh bạch, hiện đại.