Nghệ nhân Hà Nội: Gỗ thiêng
Người Hà NộiXuất thân từ gia đình có truyền thống làm nghề mộc, hơn 50 năm gắn bó với nghề, nghệ nhân Hoàng Doãn Hòa đã tạo ra nhiều sản phẩm mộc độc đáo, trong đó có những sản phẩm đồ thờ mang đậm dấu ấn tâm linh.
Giữa xứ Đoài trầm mặc, làng Ngọc Than vẫn vang vọng tiếng đục chạm ngân nga – âm thanh của thời gian, của bàn tay và tâm hồn người thợ gửi vào từng thớ gỗ.
Nghề chạm khắc gỗ đã tồn tại qua hàng trăm năm, như mạch nguồn văn hóa chưa bao giờ ngừng chảy. Từ những khúc gỗ thô mộc, người thợ Ngọc Than thổi vào đó linh hồn nghệ thuật, tạo nên những tác phẩm vừa mang vẻ đẹp truyền thống, vừa hòa nhịp cùng hơi thở đương đại.
Từ bao đời nay, làng Ngọc Than vẫn vang tiếng đục, tiếng cưa – âm thanh quen thuộc của nghề chạm khắc gỗ trăm năm tuổi. Những hoành phi, câu đối, cuốn thư, tượng Phật hay các bức tứ linh, tứ quý… đều mang đậm hồn Việt và bàn tay tài hoa của người thợ nơi đây. Trai làng Ngọc Than lớn lên cùng tiếng đục chạm, mới mười tuổi đã biết cầm cưa, cầm đục, đôi mươi đã có thể tự tay làm nên sản phẩm hoàn chỉnh. Với sự khéo léo, tỉ mỉ và lòng say nghề, họ đã biến những thân gỗ vô tri thành những tác phẩm nghệ thuật tinh xảo, gửi gắm vào đó tinh thần và bản sắc văn hóa Việt.
Bức tranh gỗ “Vinh quy bái Tổ” đến từ làng Ngọc Than, tái hiện sinh động không khí một thời “lều võng đi thi Hương, thi Hội”, với đoàn rước tân khoa uốn lượn như rồng bay giữa làng quê Việt. Tác phẩm khắc tay trên khối gỗ liền dài hơn 8m, hoàn thành sau 27 tháng, lập hai kỷ lục Việt Nam năm 2022: bức tranh điêu khắc thủ công trên gỗ liền khối lớn nhất và có số lượng nhân vật nhiều nhất. Đằng sau kiệt tác là tâm huyết của hai nghệ nhân Bùi Trọng Lăng – Trọng Quân từ làng nghề Ngọc Than, những người gìn giữ và lan tỏa tinh hoa nghề gỗ truyền thống.
Nhân kỷ niệm 71 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, Hà Nội đã trao tặng bức tranh này cho Văn Miếu – Quốc Tử Giám. Với hình ảnh Khuê Văn Các, Ngọ Môn, cây đa, giếng nước, sân đình… tác phẩm như một bản sử thi bằng gỗ, tôn vinh truyền thống hiếu học và giá trị văn hóa Thăng Long – Hà Nội. Việc đặt tranh tại Nhà Thái Học mang ý nghĩa tôn vinh truyền thống hiếu học, tri ân hiền tài và gìn giữ giá trị văn hóa Thăng Long – Hà Nội.
Nghệ nhân Bùi Trọng Lăng (xã Kiều Phú, Hà Nội) chia sẻ: "Trong tranh có tới 348 người với điểm nhấn quan trọng là đoàn rước quan tân khoa, được vẽ uốn lượn theo nguyên tắc 'khí vận sinh động'. Dòng người chuyển động nhìn xa như con rồng đang bay giữa không gian".
Nghề chạm khắc gỗ vẫn bền bỉ sống trong đời sống người Việt, lưu giữ hồn văn hóa qua từng sản phẩm tinh xảo. Ở Ngọc Than, nhiều thợ trẻ tiếp nối cha ông với niềm tin “sống được với nghề là giữ được nghề” – tín hiệu vui cho tương lai sáng của làng nghề xứ Đoài.
Xuất thân từ gia đình có truyền thống làm nghề mộc, hơn 50 năm gắn bó với nghề, nghệ nhân Hoàng Doãn Hòa đã tạo ra nhiều sản phẩm mộc độc đáo, trong đó có những sản phẩm đồ thờ mang đậm dấu ấn tâm linh.
Nghệ nhân Nguyễn Viết Dũng sinh ra ở làng nghề Sơn Đồng (Hoài Đức, Hà Nội), được theo chân cha chạm khắc đồ thờ từ khi còn thơ ấu, qua đó bị hấp dẫn và ấn tượng với những họa tiết hoa văn cổ.
Với hơn 50 năm gắn bó với nghề mộc, nghệ nhân Nguyễn Khắc Tiến (Chàng Sơn, Thạch Xá, Thạch Thất, Hà Nội) đã góp phần quan trọng trong việc gìn giữ và phát triển tinh hoa nghề mộc và kỹ thuật làm nhà gỗ truyền thống của quê hương.
Khép lại với nhiều dấu ấn, Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026 mở ra những cơ hội mới cho ngành thủ công mỹ nghệ. Không chỉ tôn vinh giá trị nghề truyền thống, sự kiện còn thúc đẩy kết nối thương mại, thu hút đầu tư, khuyến khích đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và sản xuất xanh, hướng tới nâng cao vị thế sản phẩm làng nghề Việt Nam trên thị trường quốc tế.
Ở làng nghề hoa, cây cảnh Tích Giang, xã Phúc Thọ, những vườn hoa nối tiếp nhau khoe sắc, tạo nên một bức tranh làng quê đầy sức sống. Mỗi luống hoa là thành quả của bao ngày chăm sóc, mỗi mùa hoa về lại mang theo niềm vui, hy vọng và sinh kế của người nông dân. Không chỉ làm đẹp cho quê hương, nghề trồng hoa còn góp phần tạo nên nét riêng trong bức tranh nông nghiệp ngoại thành Hà Nội.
Từ những lớp sơn mài ở Hạ Thái đến ba lớp lá của chiếc nón làng Chuông, điều làm nên tinh hoa không chỉ là kỹ thuật, mà là sự kiên nhẫn của nhiều thế hệ. Chuẩn OCOP là một chặng đường mới, để những giá trị ấy được nhận diện, được tin tưởng và đến gần hơn với người tiêu dùng trong nước và quốc tế.
Nằm trong chuỗi hoạt động văn hóa chào mừng Ngày Di sản văn hóa Việt Nam 23/11, Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 và hưởng ứng Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026, tại Trung tâm Văn hóa nghệ thuật, 22 Hàng Buồm, trưng bày “Bóng vàng son” giới thiệu với công chúng trong và ngoài nước tinh hoa mỹ nghệ làng nghề Sơn Đồng, Hà Nội.
Nằm bên bờ sông Hồng, làng gốm Kim Lan, xã Bát Tràng, Hà Nội là một trong những vùng gốm cổ có lịch sử lâu đời của miền Bắc. Trải qua những thăng trầm, nghề gốm nơi đây đang phát triển mạnh mẽ. Đặc biệt, năm 2025, nghề gốm Kim Lan đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây không chỉ là sự ghi nhận những giá trị nghề truyền thống mà còn mở ra cơ hội để Kim Lan phát huy di sản, trở thành điểm đến văn hóa hấp dẫn của Thủ đô.
Với mỗi sản phẩm OCOP, ngôi sao không chỉ là một thứ hạng mà còn giúp sản phẩm không bị hoà lẫn giữa hàng trăm sản phẩm tương tự và nâng cao giá trị kinh tế. Chứng nhận OCOP đưa sản phẩm trở thành một trải nghiệm để người sử dụng thấy mình đang ủng hộ nét đẹp văn hóa và sinh kế của người dân địa phương.