Trong thời gian qua, Hiệp hội Vận tải Việt Nam đã tiếp nhận nhiều phản ánh từ Chi hội Vận tải và một số doanh nghiệp vận tải hàng siêu trường, siêu trọng sử dụng rơ mooc hoặc sơ mi rơ mooc chuyên dùng về tình trạng các cơ sở đăng kiểm trên cả nước từ chối kiểm định loại phương tiện này.
Đến nay, số lượng phương tiện bị kẹt đăng kiểm ngày càng tăng, gây ảnh hưởng lớn đến chuỗi logistics của các doanh nghiệp. Nguyên nhân từ chối đăng kiểm là gì và bất cập này tác động như thế nào đến chủ xe, doanh nghiệp vận tải loại phương tiện này?
Tại một điểm tập kết xe đầu kéo và sơ mi rơ mooc tại quận Hải An, TP. Hải Phòng, hàng chục chiếc xe đầu kéo, siêu trường, siêu trọng đang phải nằm bãi, bởi không thể đăng kiểm. Mặc dù xe vẫn đạt tiêu chuẩn kỹ thuật, nhưng bất cập ở chỗ, hầu hết các trạm đăng kiểm hiện nay đều chưa trang bị đủ thiết bị, dây chuyền để kiểm định loại phương tiện này theo Thông tư số 47/2024 của Bộ Giao thông Vận tải. Phương tiện bị từ chối đăng kiểm đồng nghĩa sẽ không được lưu thông, nhiều chủ xe chẳng còn cách nào khác phải phủ bạt để tránh tài sản của mình gỉ sét, hư hỏng do phơi nắng, phơi mưa.
Ông Nguyễn Trung Thành - Công ty Vận tải siêu trường, siêu trọng Đại Phát (TP. Hải Phòng) cho biết: “Xe đang nằm ba tháng nay rồi không đăng kiểm được. Vì khi đưa xe đến đăng kiểm thì không có phương tiện đăng kiểm, không có dây chuyền đăng kiểm theo quy định mới. Bây giờ chúng tôi phải chờ đơn vị đăng kiểm nhập thiết bị về, lắp ráp rồi thử nghiệm một thời gian rồi mới đem xe đến đăng kiểm được”.
Chậm đăng kiểm ngày nào thì số xe nằm bãi lại tăng lên ngày đó. Xe không chạy, hàng hóa ùn ứ, những doanh nghiệp làm vận tải như ông Vũ Ngân Giang - Công ty Vận tải Dũng Anh (Hải Phòng) mấy tháng nay đứng ngồi không yên. Xe nằm bãi nhưng doanh nghiệp vẫn phải gánh nhiều chi phí như bến bãi, khấu hao tài sản; thậm chí, nhiều lái xe đã xin nghỉ vì không có việc làm, thu nhập giảm sút.
Ông Vũ Ngân Giang cho biết: “Riêng doanh nghiệp của tôi có 7 phương tiện chưa đăng kiểm được và một bộ modul mua gần 5 tỷ cũng chờ không thể đăng kiểm được. Một ngày 8 tiếng, một tuần 48 tiếng nhân với 7 xe thì một tháng chúng tôi thiệt hại rất nhiều”.
Ông Bùi Huy Toàn - Công ty Vận tải Toàn Thắng, Hải Phòng chia sẻ: “Nếu không đăng kiểm được thì chúng tôi không có cơ sở để xin giấy phép kinh doanh. Chúng tôi mong các cơ quan chức năng sớm có các thiết bị đưa vào hoạt động để làm thủ tục đăng kiểm cho các phương tiện của chúng tôi".
Nguyên nhân các trung tâm đăng kiểm “kẹt” kiểm định loại xe rơ mooc, sơ mi rơ mooc quá khổ, quá tải được xác định là do chưa đáp ứng về mặt bằng, thiết bị của dây chuyền kiểm định. Hầu hết các cơ sơ đăng kiểm đều chưa chưa có “dụng cụ đo tốc độ để phục vụ cho việc kiểm tra hiệu quả phanh ở trên đường và không có “đường kiểm tra hiệu quả phanh” đáp ứng quy định tại quy chuẩn về xe máy chuyên dùng và quy chuẩn về kiểm định xe cơ giới. Đến nay, bất cập này các cơ quan chức năng vẫn chưa có phương án để tháo gỡ.
Ông Đặng Văn Chung, Phó Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Việt Nam cho rằng: "Những bất cập trong đăng kiểm xe siêu trường, siêu trọng đã gây nhiều hệ lụy, ảnh hưởng đến chuỗi logistics, vận tải, khiến giá cước vận tải của các doanh nghiệp tăng lên nhiều".
Trước vấn đề trên, Hiệp hội Vận tải Việt Nam đã có kiến nghị gửi Bộ Xây dựng, Cục Đăng kiểm Việt Nam tháo gỡ vướng mắc tồn tại, bởi hiện cả nước có rất nhiều xe đến kỳ kiểm định phải nằm bãi chờ đợi.
Hiệp hội cũng đề xuất các biện pháp tháo gỡ khó khăn cho chủ phương tiện, bao gồm việc sử dụng dữ liệu tốc độ từ công tơ mét của xe ô tô đầu kéo khi kéo rơ mooc hoặc sơ mi rơ mooc trong quá trình kiểm tra hiệu quả phanh. Đồng thời, Hiệp hội kiến nghị phối hợp với các doanh nghiệp vận tải hàng siêu trường, siêu trọng có đủ diện tích và điều kiện để xây dựng "đường kiểm tra hiệu quả phanh", nhằm khôi phục hoạt động đăng kiểm cho loại xe chuyên dụng này.
