Cây gạo len mình bên sườn núi, màu lá xanh non tôn lên màu đỏ cam của hoa. Hai gam màu mạnh mẽ, tràn trề sức sống hiện ra giữa đám cành gầy guộc khô khẳng, trong một ngày cuối xuân đất trời mờ sương khói, tác động mạnh vào thị giác.
Những con thuyền chèo tay đưa du khách ngược dòng suối Yến vào chùa Hương. Hai bên bờ, thỉnh thoảng lại một vừng hoa gạo, một cụm cây gạo bung hoa rừng rực. Giữa cảnh non nước hữu tình, ngắm hoa gạo nở bên vách núi thấy thư thái, bình yên đến lạ.
Hoa gạo thuộc họ Bombacaceae, còn có tên gọi khác là mộc miên hoặc hồng miên. Loài cây này có lẽ có nguồn gốc ở Ấn Độ. Nay cây gạo được trồng nhiều ở các nước Indonesia, Trung Quốc, Đài Loan... Vào Việt Nam, cây gạo được trồng nhiều ở các làng quê. Cây gạo thân thuộc với đồng lúa và làng quê đến nỗi người ta mặc định rằng cây đã ở đó từ khi nó xuất hiện trên đời, như một biểu tượng của làng quê Việt Nam.
Có truyền thuyết kể rằng, hoa gạo là hoá thân của một người con gái chờ đợi người yêu. Chàng lên thiên đình chất vấn Ngọc Hoàng tại sao hạ giới lại mưa nắng thất thường. Chàng được Ngọc Hoàng giữ lại làm thần mưa. Còn người yêu chàng được Ngọc Hoàng ban trở thành loài hoa rực rỡ mang tên hoa Gạo.
Sắc đỏ mạnh mẽ của hoa gạo khiến lòng người bồi hồi, gợi ta nhớ về năm tháng tuổi thơ. Hoa nở như để xua bớt bầu không khí ảm đạm của những ngày cuối xuân ẩm ướt, tạo nên những mảng màu ấn tượng và ấm áp.
Có một điều đặc biệt ở bông hoa vòng đời chỉ vài ngày ngắn ngủi, đó là khi rụng xuống vẫn giữ nguyên màu, cánh hoa không hề phai tàn hay héo úa như những loài hoa khác. Hoa gạo không rơi rớt từng cánh trong sự lẻ loi tàn tạ, mà nhẹ nhàng trút xuống cả bông như muốn khẳng định sự quyến rũ ngạo nghễ của riêng mình./.
(Tác giả : Nguyễn Minh Minh)
