Từ xưa, phong tục “Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi” đã trở thành nét văn hóa trong đời sống và tín ngưỡng của người dân Việt Nam. Vào dịp Tết Nguyên đán, sau đêm Giao thừa hoặc những ngày đầu năm mới, khi đi lễ chùa, đi chợ..., nhiều người vẫn có thói quen mua một gói muối nhỏ mang về nhà vừa để dùng, vừa để cầu may mắn.
Theo quan niệm của người xưa, muối là thứ mặn, chống xú uế, có thể xua đuổi tà ma và đem lại nhiều may mắn trong gia đình.
Cũng xuất phát từ câu tục ngữ “gừng cay muối mặn”, mua muối đầu năm cũng có ý nghĩa trong văn hóa ẩm thực, văn hóa tình cảm, nó mang lại sự đậm đà cho các mối quan hệ gia đình, sự hòa thuận giữa vợ chồng, con cái.
Mua muối đầu năm đã trở thành một nét văn hóa truyền thống của người dân Việt. Việc mua muối đầu năm của mỗi gia đình thường bắt đầu trong buổi sớm mồng 1 Tết. Chính vì thế, ngay từ sáng mồng 1 Tết, tại các vùng đồng bằng Bắc Bộ, nhiều người đi bán muối dạo qua khắp các con phố, đường làng hoặc mang thúng muối ra bán ngay trước cổng chùa, đình, hay đền.
Những tiếng rao bán muối ngày đầu năm mới, từ bao giờ đã trở thành một nhịp trong nhịp sống của người dân Hà Nội. Sớm tinh mơ, những tiếng rao phá tan sự tĩnh lặng của ngày đầu năm mới, len lỏi qua các con ngõ, từng lối đi. Những gói muối nhỏ ngày Tết thường không tính đến giá trị thực của hàng hóa. Và những người bán, họ không phải là những người bán muối chuyên nghiệp.
Sau khi đem muối về nhà, mọi người thường chia thành các túi nhỏ để tiện cất giữ. Theo thời gian, việc bán và mua muối được quan tâm hơn về mặt hình thức, từng gói muối cũng trau chuốt hơn khi được người bán gói, bọc cẩn thận trong những chiếc túi hoặc chiếc hộp nhỏ xinh xắn, thắt nơ và có dây cầm.
Giờ đây, tuy với nhiều gia đình muối không phải là thứ gia vị được dùng nhiều như xưa, nhưng mỗi dịp Tết đến, Xuân về, cùng với những phong tục, tập quán khác thì mua muối đầu là một phần không thể thiếu đối với người dân. Đó là một nét đẹp trong văn hóa, tín ngưỡng của dân tộc cần được duy trì.
Cách trung tâm Hà Nội khoảng 30km, chợ Nủa (xã Bình Phú, huyện Thạch Thất) là một trong những chợ quê vẫn còn giữ được nét văn hóa xưa với những tập tục và các gian hàng bày bán sản vật đặc trưng của vùng thôn quê.
Thú chơi hoa là một nét đẹp trong ngày Tết Nguyên đán của người Việt. Bên cạnh những loại hoa truyền thống, những năm gần đây, vào dịp Tết Nguyên đán, nhiều người lại ưa chuộng chơi các hoa độc, lạ.
Tết đến, nhà nhà dường như được hâm nóng bởi không khí tấp nập chuẩn bị Tết. Bên cạnh việc chuẩn bị đồ ăn, thức uống, cỗ Tết... thì việc trang hoàng nhà cửa cũng rất được coi trọng với mong muốn xóa bỏ những “bụi bặm”, những điều cũ kỹ của năm cũ để đón chào những điều mới mẻ trong năm mới.
Năm nào cũng vậy, vào những ngày giáp Tết, người trồng mùi lại tất bật thu hoạch mùi già để phục vụ nhu cầu của người dân dịp cuối năm. Lá mùi được trồng quanh năm nhưng dịp Tết là vụ thu hoạch lớn nhất do nhu cầu sử dụng lá mùi già để tắm rửa; tẩy uế bàn thờ, bát hương, nhà cửa, nhằm xua đuổi vận rủi của năm cũ, đón chào điều tốt đẹp trong năm mới.
Bữa cơm tất niên chiều 30 Tết chính là giây phút thiêng liêng và ấm áp nhất của nhiều gia đình người Việt. Bởi đây là bữa cơm cuối cùng của năm cũ, mọi người cùng nhau chuẩn bị mâm cỗ cúng dâng lên bàn thờ tổ tiên để nhớ ơn những người đã khuất bóng. Bên cạnh đó, bữa cơm tất niên cũng là lúc các thành viên được cùng nhau ngồi lại chia sẻ về công việc, cuộc sống và những khó khăn.
Từ khoá
Kể từ ngày người Hà Nội đi mở đất ở thung lũng Nam Ban bên dòng Đạ Dâng ngàn vạn năm tuổi đã được 50 năm. Tròn 5 thập kỷ thành lập Vùng kinh tế mới Hà Nội tại Lâm Đồng (1976-2026) cũng là ngần ấy năm cái tên “Lâm Hà” từng bước được định hình rồi trở thành nỗi nhớ, niềm xúc động về một biểu tượng cho tình đoàn kết gắn bó giữa Đảng bộ, nhân dân Thủ đô Hà Nội và tỉnh Lâm Đồng.
Một không gian nghệ thuật mới bên hồ Hoàn Kiếm đang dần được hình thành. Những ngày này, công nhân đang khẩn trương hoàn thiện các hạng mục, đồng thời chỉnh thử hệ thống ánh sáng để chuẩn bị cho “Dải lụa ký ức” – công trình dự kiến đưa vào trải nghiệm từ ngày 8/10.
Công nghệ 3D Mapping đang được ứng dụng ở một môn nghệ thuật vô cùng đặc biệt. Đó chính là nghệ thuật Xiếc với vở diễn mang tên "Sơn Thần Thủy Quái" - một tác phẩm đang cực kỳ "hot" và được chia sẻ trên khắp các mạng xã hội những ngày vừa qua.
Màn Đường – Giải mã ngôn ngữ Tuồng là chương trình trải nghiệm được tổ chức thường kỳ hằng tháng tại Rạp Hồng Hà, số 51A Đường Thành, Hà Nội. Chương trình do Gu Hanoi sáng lập, thiết kế và tổ chức, đồng hành cùng Nhà hát Sân khấu Truyền thống Quốc gia Việt Nam.
Người Hà Nội từ lâu đã truyền tai nhau câu nói "Mùa nào thức nấy" để thể hiện khá rõ thói quen ăn uống theo mùa. Khi tiết trời sang thu, những món ăn dân dã lại trở thành lựa chọn quen thuộc, trong đó có các món ốc được chế biến theo nhiều cách khác nhau. Không chỉ là một món ăn ngon miệng, thưởng thức ốc mùa thu còn trở thành một nét thú vị trong văn hóa ẩm thực của người Hà Nội.
“Mạch nguồn di sản” là hoạt động khép lại chuỗi chương trình do Bảo tàng Hà Nội tổ chức trong khuôn khổ Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II với chủ đề “Hà Nội - Dòng chảy di sản”.
