Để xây dựng cơ sở dữ liệu cho khoảng 4 triệu thửa đất tại TP.HCM và gần 20 địa phương trên cả nước, một doanh nghiệp đầu tư gần 100 tỷ đồng cho hạ tầng công nghệ. Nhu cầu vốn để phát triển trong giai đoạn tiếp theo là rất lớn nhưng việc tiếp cận tín dụng tại các ngân hàng lại gặp khó khăn bởi lẽ có quá nhiều rào cản, dù doanh nghiệp đã có hơn 10 năm hoạt động trong lĩnh vực này.
Ông Phan Quang Thắng - Giám đốc Công ty TNHH Pháp lý Giải pháp Tài chính cho biết: “Ví dụ như chúng tôi muốn vay 10 tỷ nhưng chỉ có tài sản là bất động sản khoảng 3 tỷ đồng, ngân hàng định giá cho vay được 70% thì chỉ vay được có khoảng 2 tỷ. Còn lại những hạ tầng công nghệ mà doanh nghiệp đã xây dựng thì ngân hàng không thẩm định và bỏ qua hết nên không có vay được theo đúng giá trị”.
Trên thực tế, không ít doanh nghiệp nói chung và các doanh nghiệp bất động sản nói riêng thiếu vốn nhưng khó tiếp cận với nguồn tín dụng ngân hàng. Khảo sát của Hiệp hội doanh nghiệp TP.HCM (HUBA) công bố cuối tháng 2 cho thấy, có đến 37% doanh nghiệp trên địa bàn thành phố đang rơi vào tình trạng thiếu vốn kinh doanh. Trong bảng đề xuất kiến nghị, có khoảng 59% số doanh nghiệp khảo sát đề nghị được hỗ trợ vốn tín dụng, giảm lãi suất.
Nghịch lý cho thấy, doanh nghiệp muốn nhưng khó tiếp cận được nguồn tín dụng, còn người dân lại không mặn mà với nguồn vốn cho vay từ ngân hàng. Dù hiện nay, một số ngân hàng đã công bố các gói ưu đãi hỗ trợ cho người trẻ mua căn nhà đầu tiên với lãi suất ưu đãi 4-5% nhưng nhu cầu vay vẫn chưa cao.
Anh Châu Thảo Phúc Hậu - thành phố Dĩ An, tỉnh Bình Dương chia sẻ: “Giờ người trẻ muốn mua thì phải vay ngân hàng. Chờ tiết kiệm thì càng chờ giá nhà lại càng lên cao, mình cũng sợ trả nợ không nổi”.
Chị Nguyễn Thị Mỹ Hên - phường 5, quận Gò Vấp, TP.HCM cho hay: “Giá nhà cao thì mình phải vay nhiều nên rất sợ trả lãi vì còn phải trang trải cuộc sống. Mình cũng mong giá nhà có thể thấp hơn và thời gian ưu đãi vay dài hơn để người trẻ có thể trả nợ được”.
Theo các chuyên gia, lãi suất chỉ là một trong những yếu tố giúp khách hàng có thêm lựa chọn trong vấn đề thu xếp vốn để tăng khả năng mua nhà. Vấn đề mấu chốt khiến nhiều người dân chưa mặn mà với các gói vay hiện nay, đó chính là do giá nhà đang ở mức quá cao so với thu nhập thực tế.
TS Huỳnh Thanh Điền - Chuyên gia kinh tế cho biết: “Lãi suất có 6%, ưu đãi 2 năm. Bây giờ lãi suất thấp hơn 4%, 3% mà ưu đãi 6 tháng thì cũng vậy. Cho nên bản chất của gói vay ưu đãi này chẳng có ý nghĩa gì cả".
Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân - Trưởng Bộ môn Thị trường Tài chính - Khoa Ngân hàng - Đại học Kinh tế TP.HCM: “Ví dụ như ở TP.HCM, các bạn mua một căn nhà 4 tỷ, thì cũng phải vay 3 tỷ với mức lãi suất tôi cho là 5%, mỗi tháng bạn phải trả cả gốc lẫn lãi cũng đã là 30 triệu rồi - bằng có khi cả một tháng lương của người ta. Áp lực rất lớn nên gói này chỉ tác động tới tâm lý người mua chứ hiệu quả thực tế cần phải xem lại".
Ông Phạm Thanh Tuấn - Chuyên gia pháp lý bất động sản cũng cho biết: “Đối với những người vay mua nhà mà không có mức thu nhập, dòng tiền ổn định thì sẽ ảnh hưởng đến khả năng trả nợ, thậm chí một số người phải bán tài sản đi để trả nợ hoặc là ngân hàng phải xử lý tài sản bảo đảm".
Chính vì vậy, để người dân có thêm cơ hội sở hữu nhà ở, song song với việc ban hành những chính sách ưu đãi về tín dụng, vấn đề cốt lõi là làm sao phải giảm được giá nhà. Để làm được điều này, phải quay về bài toán làm sao để doanh nghiệp tiếp cận được tín dụng với lãi suất tốt và một quy trình thủ tục nhanh, rõ ràng.
