Ký ức thanh xuân ngõ nhỏ bên bà chủ trọ

Đứa cháu đang băn khoăn nhờ ông chú “quân sư” chọn trường phù hợp, mà nhất định phải là một trường ở Hà Nội. Trong lòng một người bỗng chộn rộn miền ký ức sinh viên nơi ngõ nhỏ thân thương tưởng chừng đã ngủ yên tự khi nào.

Ngày đó, những cô cậu học sinh nơi miền quê chỉ quanh quẩn với đồng ruộng luôn khát khao học tập để đỗ vào một trường đại học nhằm thoát khỏi sự o ép, bó hẹp sau lũy tre làng. Bởi lẽ khi đỗ trường đại học, mà lại ở Hà Nội, thì cha mẹ nở mày nở mặt với hàng xóm, họ hàng biết bao. Đó luôn là động lực hối thúc những cánh chim chở đầy khát vọng cập bến đỗ Hà thành.

Nỗ lực cũng được đền đáp. Ngày nhận giấy báo trúng tuyển đại học từ bác bưu tá, lòng tôi đã vui sướng xiết bao. Rời xa miền quê, cậu thanh niên chân ướt chân ráo lên Thủ đô nhập học. Phút đầu bỡ ngỡ để rồi lưu luyến mãi về sau. Hà Nội - hai tiếng thân thương mà tôi hằng ao ước, yêu mến tự bao giờ. Nay đến lúc được học tập, sinh sống tại Thủ đô.

Loay hoay cùng đứa bạn thân trên đường Đê La Thành tìm nhà trọ , bỗng “uỳnh”, bà cụ đi bộ phía trước bị nam thanh niên phóng xe máy lao phải ngã xuống đường, còn nam thanh niên sau vài giây ngoái đầu quay lại đã vụt đi giữa đường phố xe cộ ngày một đông đúc. Tôi vội chạy lại đỡ bà cụ. May mắn là bà chỉ chấn thương phần mềm, nhưng bắp chân đã bầm tím. Không chút ngần ngại, tôi và cậu bạn đỡ bà lên chiếc xe đạp để đưa bà về nhà.

Cuộc sống luôn ẩn chứa nhiều hữu duyên mà ta khó nắm định. Khoảnh khắc đó lại là cơ hội để hai đứa tôi tìm được chỗ trọ giữa đất Hà thành tấp nập dòng người xuôi ngược. Nhà bà cụ nép sâu trong hẻm đường Đê La Thành, lại gần ngay trường đại học mà hai đứa theo học. Biết tụi tôi là sinh viên tỉnh lẻ nhập học nên bà ngỏ ý để hai đứa trọ ở chung với bà. Tôi chột dạ: Hà Nội thiên thời, địa lợi, nhân hòa đến thế! Bối rối để rồi gắn bó bên bà suốt 4 năm đại học...

Ảnh minh hoạ.

Bà vốn là người phụ nữ Hà Nội xưa. Giọng bà ấm nồng, ngọt ngào chuẩn như cô phát thanh viên Kim Tiến mà tôi vẫn thường nghe trên đài. Tôi luôn tâm niệm người Hà Nội có giọng nói với âm vực trầm ấm mà lại thanh tao. Bà tên Mộc – cái tên toát lên ngay từ chính vẻ ngoài của bà, mộc mạc giản dị nhưng cốt cách thanh lịch của người Tràng An. Ngôi nhà 2 tầng nước sơn ngả màu tọa lạc trên mảnh đất rộng, phía trước có khoảng sân để sinh hoạt, nấu ăn. Giữa ngổn ngang ngõ nhỏ, phố nhỏ Hà Nội nhưng nhà bà rộng biết chừng nào. Tầng trên bà cho các anh chị khóa trước thuê trọ, còn hai đứa tôi được bà cho ở cùng tầng dưới. Con cái bà đều thành đạt nhưng bà lại sống một mình, không muốn phụ thuộc vào ai. Chỉ khi giỗ chạp hay lễ Tết các cô chú mới về. Mái tóc bà trắng phau, nếp da đồi mồi nhưng còn hồng hào, căng mịn.

Những ngày đầu sinh hoạt tại Thủ đô, bà hướng dẫn tỉ mỉ, nào là cách đi chợ Thành Công sao để mua đồ ăn tươi ngon nhất, hàng cá, hàng thịt nào mối quen xởi lởi. Để khi chúng tôi ra chợ, đọc "password" cháu bà Mộc là được mua đồ tươi ngon với giá sinh viên nhất. Bà cũng một thời buôn thúng bán bưng ngoài chợ, dành dụm nuôi các cô chú ăn học thành tài, hiện tuổi đã xế chiều nên bà quanh quẩn ở nhà cho sinh viên thuê trọ vui cửa vui nhà, lúc đau ốm có mấy đứa quan tâm. Bà còn dạy cách ăn mặc theo mùa chuẩn gu Hà Nội mùa nào thức ấy. Bà vẫn nói với chúng tôi: "Sống ở Hà Nội đủ lâu, yêu Hà Nội đủ sâu, thương mưa ngâu rả rích mà không ưu sầu thì Hà Nội luôn hiển hiện trong ta".

Có những đêm, dưới ngọn đèn leo lét, ngõ nhỏ chỉ còn vang vọng thanh âm tiếng rao của cô bán bánh mì, chúng tôi chơi khuya mới lóc cóc đạp xe về phòng. Nhẹ nhàng mở cửa, lên giường nằm, thở phào tưởng bà đã ngủ. Nhưng vọng từ trong nhà tiếng bà răn dạy: "Lên đây ăn học đàng hoàng, bố mẹ ở quê vất vả, sống sao cho thành người. Không giữ mình thì hỏng cả một đời đó con à". Chút tâm tình không biết vô tình hay hữu ý tưởng chừng sẽ bài xích khiến sinh viên tỉnh lẻ chúng tôi chạnh lòng, nước mắt lưng tròng, nhưng tôi lại thương bà nhiều hơn.

Niềm vui tuổi già của bà cũng đơn giản lắm, chẳng cần gọi điện, đúng giờ Mùi, ba người bạn già đầu ngõ vào nhà đánh bài tam cúc. Hôm nào đi học về thấy bà tươi cười là biết nay bà đánh thắng, còn bà lặng lẽ âm thầm là mấy đứa biết thân biết phận, đun nấu cho sớm ngày kẻo bị mắng oan.

Những ngày chớm đông, khi làn gió rít từng cơn trong tiết trời mưa dùng dằng bay lất phất, bà luôn ủ sẵn bếp than tổ ong đỏ lửa để chúng tôi có bếp nấu ăn, sinh hoạt. Bà la mắng vậy thôi nhưng vẫn quan tâm, yêu thương mấy đứa từ những điều nhỏ nhặt nhất. Đĩa cá kho thơm lừng bà cho trong những ngày cuối tháng sinh viên mới đượm nồng biết bao. Tình người Hà Nội không dữ dội, sáng bừng, phô trương như ngọn lửa bùng cháy, mà là bếp than hồng âm ỉ, ấm áp, lắng sâu.

Hà Nội đâu chỉ có 36 phố phường. Ẩn trong từng con phố còn có những ngõ nhỏ, hẻm nhỏ với chỉ đủ một người đi lọt, muốn tránh nhau phải chịu khó lách người mới qua. Ấy vậy nhưng, tình người Hà Nội luôn bao dung, ôm ấp những mảnh đời còn đang chênh vênh trên đường đời tấp nập. Để rồi một mai những mảnh đời đó lại hội tụ, xây đắp thêm nhiều giá trị cho chính mảnh đất nghìn năm văn hiến, in dấu thổn thức trong mỗi trái tim.

Hà Nội có hồ Gươm trầm mặc, Lăng Bác tôn kính, hồ Tây nên thơ... Đôi khi ta thèm thuồng, ta thương nhớ hương vị Hà Nội chẳng phải bởi lắng hồn sông núi ngàn năm, những danh thắng đi vào lịch sử, món ngon tròn vị, cảnh sắc bốn mùa mà bởi những điều giản dị đời thường nhưng thú vị hấp dẫn nơi con ngõ nhỏ với tên gọi lạ lẫm mà thân thuộc, ngồ ngộ mà ẩn chứa nhiều giai thoại ly kỳ: phố Đường Thành, ngõ Huyện , ngõ Tạm Thương...

Tình cảm chân thành của bà Mộc nơi ngõ nhỏ bồi đắp một phần thanh xuân tươi đẹp của tôi. Trong khoảnh khắc bồi hồi, tâm hồn ta được đánh thức cảm xúc thân thương, gần gũi, làm ta xao xuyến cả một đời. Hà Nội thương một đời đâu phải tạm thương, như lời thơ của nhà thơ Chế Lan Viên khi lạc bước vào ngõ nhỏ Hà Nội: "Sương giăng mờ trên ngõ Tạm Thương/Ngõ rất cụt mà lòng xa thẳm/ Ngõ bảy thước mà lòng muôn dặm/ Thương một đời đâu phải Tạm thương"...

Vũ

Tin liên quan

Nhớ một thời gác trọ Thủ đô

Nhớ một thời gác trọ Thủ đô

Podcast

Hồi mới vào đại học, tôi ở trọ trên một căn phòng tầng 5 trong một khu tập thể cũ kĩ tại phố Trung Liệt. Cũng tại căn gác trọ ấy, lần đầu tiên tôi được biết thế nào là cơm bụi. Một suất cơm hồi đó chỉ 5.000 đồng nhưng cũng ngon và tươm tất lắm rồi. Nhớ và vui nhất lần các bạn cấp 3 ghé chơi, bạn bè mỗi đứa học một trường, cùng cảnh trọ học xa nhà, gặp nhau nơi Thủ đô vui không tả xiết.

Hà Nội thế nào cũng thương

Hà Nội thế nào cũng thương

Home App

Có một người tự hỏi mình rằng tại sao lại yêu Hà Nội? Không biết, có phải vì Hà Nội dịu dàng mà cháy bỏng, đằm thắm mà mạnh mẽ, trong sáng mà quyến rũ, cổ điển mà hiện đại, có phải bởi vì Hà Nội khó đoán để cho người ta mãi nhớ, mãi thương?

Hà Nội có anh

Hà Nội có anh

Home App

Lần đầu bước chân lên Hà Nội, có người đã tự hỏi: Không biết thành phố này có gì để người ta bám trụ nhiều đến thế? Xô bồ, khói bụi, ồn ào, đắt đỏ… dường như thành phố quá chật để ta có thể nới rộng tâm hồn. Rồi một ngày nào đó, nỗi lo vật chất sẽ cuốn đi mọi rung cảm tinh thần. Thủ đô liệu có phải chỉ dành cho những ai nhiều tiền, lắm của?

Giấc mơ biển xanh

Giấc mơ biển xanh

Podcast

Có một cô gái vẫn thường viết những câu thơ và đọc cho người trong lòng cô nghe, kể cho anh những khao khát của mình.

Hà Nội những chuyến về

Hà Nội những chuyến về

Podcast

Hà Nội không phải nơi sinh ra cũng chẳng phải nơi lớn lên. Nhưng mỗi lần đến Hà Nội, có một cô gái luôn cảm thấy ấm áp, thân quen và gần gũi như về với chính quê hương mình. Chiều nay, Hường mời bạn nghe những dòng cảm xúc của Thu Phương.

Home App

Chương trình Thời sự 15h00 | 19/11/2026

Chương trình Thời sự 15h00 | 19/11/2026

Bản tin

Cử tri kiến nghị phát triển du lịch nông nghiệp tại địa phương; Công an thành phố Hà Nội lan tỏa văn hóa ứng xử nhân văn; Mỹ sắp có Chủ tịch Hạ viện da màu đầu tiên... là những nội dung đáng chú ý trong bản tin hôm nay.

Phường Phú Thượng xây dựng các mô hình xanh, sạch, đẹp

Phường Phú Thượng xây dựng các mô hình xanh, sạch, đẹp

Xã hội

Thực hiện 10 mô hình thực hành quy tắc ứng xử, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh theo chỉ đạo của UBND thành phố Hà Nội, phường Phú Thượng đã phát huy vai trò của các tổ chức đoàn thể trong việc xây dựng các mô hình xanh, sạch, đẹp giữ gìn cảnh quan môi trường đô thị, thu hút du khách đến tham quan trải nghiệm các giá trị văn hóa, trải nghiệm làng nghề của địa phương.

Hành trình văn hóa “Một ngày cùng di sản Phú Thượng”

Hành trình văn hóa “Một ngày cùng di sản Phú Thượng”

Tin tức

Với bề dày truyền thống văn hóa từ lâu đời, trong nỗ lực vinh danh, quảng bá mảnh đất con người Phú Thượng, phường đã phối hợp với Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội để khai thác tour du lịch trải nghiệm “Một ngày cùng di sản Phú Thượng”. Theo đó, du khách sẽ được tìm hiểu về các di tích lịch sử đình, chùa và nghề làm xôi truyền thống Phú Thượng - Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Mỹ sắp có Chủ tịch Hạ viện da màu đầu tiên

Mỹ sắp có Chủ tịch Hạ viện da màu đầu tiên

Tin tức

Đảng Dân chủ tại Hạ viện Mỹ ngày 18/11 đã chính thức đề cử lãnh đạo đảng Hakeem Jeffries làm Chủ tịch Hạ viện trong nhiệm kỳ Quốc hội mới, sau chiến thắng lớn của đảng này trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Với sự ủng hộ áp đảo từ các nghị sĩ cùng đảng, ông Hakeem Jeffries đang đứng trước cơ hội trở thành người da màu đầu tiên giữ chức đảm nhiệm cương vị này.

Công nhân lao động chung tay giảm rác thải điện tử

Công nhân lao động chung tay giảm rác thải điện tử

Xã hội

Tại diễn đàn công nhân lao động vì môi trường năm 2026 do Báo Lao Động tổ chức chiều 18/11, các chuyên gia, nhà quản lý và tổ chức công đoàn đã cảnh báo những hệ lụy từ sự gia tăng nhanh chóng của rác thải điện tử, đặc biệt là nguy cơ đối với lực lượng lao động trực tiếp tham gia thu gom, tháo dỡ và tái chế.

Xem thêm

  • Quan tâm nhiều nhất
  • Mới nhất
avatar

15 trả lời
avatar