Quyết định này được công bố trong một cuộc họp báo tại Nhà Trắng, đánh dấu bước leo thang căng thẳng thương mại giữa ba quốc gia trong khu vực Bắc Mỹ.
Phát biểu trước báo giới tại Nhà Trắng, Tổng thống Trump khẳng định không còn cơ hội nào để hai nước láng giềng đạt được thỏa thuận nhằm tránh mức thuế này. Ông nhấn mạnh: "Các doanh nghiệp Canada và Mexico cần xây dựng nhà máy sản xuất ngay tại Mỹ nếu muốn tránh mức thuế cao".
Trước đó, vào ngày 1/2, ông Trump đã ký sắc lệnh hành pháp áp thuế đối với Canada và Mexico, nhưng sau đó tạm hoãn vào ngày 3/2 để chờ phản hồi từ hai nước về các biện pháp kiểm soát dòng chảy fentanyl và hoạt động buôn người vào Mỹ.
Tuy nhiên, theo Nhà Trắng, những cam kết từ phía Ottawa và Mexico City chưa đáp ứng yêu cầu của Washington, dẫn đến quyết định thực hiện chính sách thuế như đã thông báo.
Theo thông báo từ Nhà Trắng, ngoài mức thuế 25% áp dụng chung đối với hàng hóa nhập khẩu từ Canada và Mexico, chính quyền Mỹ cũng sẽ áp thuế bổ sung 10% đối với mặt hàng năng lượng nhập khẩu từ Canada. Bên cạnh đó, Mỹ sẽ triển khai các biện pháp thuế quan đáp trả những quốc gia áp thuế lên hàng hóa Mỹ.
Tác động đến nền kinh tế khu vực
Ngay sau tuyên bố của ông Trump, thị trường tài chính đã có phản ứng tiêu cực. Chỉ số chứng khoán Mỹ giảm mạnh trong phiên giao dịch chiều 3/3, trong khi đồng USD tăng giá so với đồng peso Mexico và đô la Canada.
Giới chuyên gia kinh tế cảnh báo, động thái này có thể gây ra những tác động tiêu cực đến cả ba nền kinh tế Bắc Mỹ, vốn có mối quan hệ thương mại chặt chẽ thông qua Hiệp định USMCA (Hiệp định thương mại Mỹ - Mexico - Canada).
Ông Robert Lighthizer, cựu Đại diện Thương mại Mỹ, nhận định: "Biện pháp thuế quan này sẽ làm gián đoạn chuỗi cung ứng giữa ba quốc gia, đẩy giá thành sản xuất lên cao và ảnh hưởng trực tiếp đến người tiêu dùng".
Phản ứng từ Canada và Mexico
Chính phủ Canada và Mexico chưa đưa ra tuyên bố chính thức sau thông báo từ Nhà Trắng. Tuy nhiên, Thủ tướng Canada Justin Trudeau trước đó đã lên tiếng chỉ trích chính sách thuế của Mỹ, cho rằng việc đánh thuế này làm suy yếu mối quan hệ hợp tác thương mại trong khu vực. Bộ trưởng Ngoại giao Mexico Alicia Bárcena cũng từng cảnh báo rằng, biện pháp thuế quan từ Mỹ có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến ngành xuất khẩu ô tô và linh kiện điện tử của Mexico, vốn có sự phụ thuộc lớn vào thị trường Mỹ.
Với việc chính quyền Trump khẳng định sẽ không có thêm bất kỳ cuộc đàm phán nào để trì hoãn hoặc điều chỉnh mức thuế, căng thẳng thương mại giữa Mỹ, Canada và Mexico dự kiến sẽ tiếp tục leo thang. Các nhà phân tích nhận định, trong trường hợp Canada và Mexico quyết định áp thuế trả đũa, quan hệ thương mại ba bên trong khuôn khổ USMCA có thể sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng trong thời gian tới.
