Người 'số hóa' ký ức làng nghề
Làng nghềChuyển đổi số không làm mất đi bản sắc của làng nghề truyền thống, mà đang mở thêm một con đường để di sản được bảo tồn bền vững, lan tỏa mạnh mẽ hơn trong đời sống đương đại.
Nhờ sự đóng góp, trăn trở sáng tạo hướng đi mới của các nghệ nhân, nhiều làng nghề Hà Nội gần đây đã chuyển mình mạnh mẽ từ đầu tư sản xuất hiện đại, đa dạng sản phẩm đến phát triển du lịch trải nghiệm, giúp nâng cao thu nhập, để người dân sống được với nghề và tạo sức sống thời hiện đại.
Chuyển đổi số không làm mất đi bản sắc của làng nghề truyền thống, mà đang mở thêm một con đường để di sản được bảo tồn bền vững, lan tỏa mạnh mẽ hơn trong đời sống đương đại.
Từ phố cổ, Hồ Gươm, Hồ Tây cho đến các làng nghề, di sản, không gian sáng tạo… Hà Nội đang đứng trước cơ hội lớn để phát triển kinh tế đêm như một động lực tăng trưởng mới. Nhưng điều Hà Nội hướng tới không chỉ là một “thành phố không ngủ”, mà là một “thành phố trải nghiệm văn hóa đêm” - nơi kinh tế phát triển song hành với gìn giữ bản sắc, bảo tồn di sản, nâng cao chất lượng sống của người dân.
Một di sản chỉ thực sự sống khi nó mang lại giá trị sinh kế vững chắc cho cộng đồng. Với Thủ đô Hà Nội, sức bật từ những danh hiệu quốc tế uy tín đang mở ra cơ hội vàng cho các làng nghề truyền thống. Tuy nhiên, hành trình từ một xưởng thủ công đến một không gian trải nghiệm du lịch hấp dẫn vẫn còn không ít thách thức. Vậy làm thế nào để thực sự 'đánh thức' những tài nguyên vô giá này?
Hà Nội dẫn đầu cả nước với hơn 1.350 làng nghề, đặc biệt trong đó có 4 làng thuộc Mạng lưới các thành phố thủ công sáng tạo thế giới, góp phần khẳng định vị thế của làng nghề Hà Nội trên bản đồ văn hoá quốc tế. Tuy nhiên, bên cạnh những cơ hội lớn, các làng nghề vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức về môi trường, nguồn nhân lực kế cận, đổi mới sáng tạo và phát triển du lịch.
Dù sở hữu tiềm năng lớn, song phần lớn các làng nghề Hà Nội vẫn đang sản xuất theo quy mô hộ gia đình nhỏ lẻ. Nhiều 'điểm nghẽn' đang đặt ra yêu cầu phải có những giải pháp căn cơ, đồng bộ và dài hạn để các làng nghề không chỉ tồn tại mà còn phát triển mạnh mẽ trong bối cảnh mới.
Với những người con sinh ra và lớn lên ở phố cổ Hà Nội, hồ Gươm vốn dĩ đã quá đỗi quen thuộc nhưng trong những ngày này, không gian di sản ấy lại mang đến một cảm xúc hoàn toàn mới mẻ khi tuyến cầu cạn nghệ thuật mang tên "Dải lụa ký ức" chính thức mở cửa đón người dân và du khách vào trải nghiệm.
Nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, Nhà hát Kịch Hà Nội vừa ra mắt chương trình nghệ thuật “Thời khắc”, mở ra hướng tiếp cận mới khi kết hợp lịch sử, văn hóa, nghệ thuật sân khấu với công nghệ hiện đại, góp phần đưa những câu chuyện của Hà Nội đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là khán giả trẻ.
Điểm chung của các hoạt động văn hóa diễn ra tại Hà Nội trong thời gian gần đây đó là được tổ chức tại nhiều không gian di sản như Hoàng Thành Thăng Long, Văn Miếu Quốc Tử Giám, hồ Hoàn Kiếm, Nhà hát lớn,… Việc đưa các hoạt động văn hóa, nghệ thuật đến với những không gian giàu giá trị lịch sử không chỉ tạo thêm trải nghiệm cho người dân và du khách, mà còn mở ra hướng khai thác, phát huy giá trị di sản gắn với đời sống đương đại.
Trong tháng 9 và tháng 10 năm nay, Hà Nội diễn ra nhiều sự kiện văn hóa với quy mô lớn, đa dạng về nội dung và hình thức tổ chức. Từ các chương trình biểu diễn, trưng bày đến những hoạt động trải nghiệm, mỗi sự kiện mang đến một sắc màu riêng, góp phần tạo nên không khí văn hóa sôi động tại Thủ đô.
Là điểm du lịch tiêu biểu của thành phố, Bảo tàng Hà Nội không chỉ là nơi gìn giữ, bảo quản hiện vật, mà còn trở thành không gian trải nghiệm của công chúng mọi lứa tuổi. Dịp kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, một phần ký ức đặc biệt của nhân dân Hà Nội về một thời khói lửa nhưng tràn đầy niềm tin vào tương lai tươi sáng đã mang đến nhiều cảm xúc trong lòng công chúng.
Di sản không chỉ nằm trong những công trình được gìn giữ hay những câu chuyện của quá khứ. Khi được đặt trong những cách tiếp cận mới, di sản có thể trở thành một phần của đời sống đương đại, tạo ra những trải nghiệm mới và mở thêm cơ hội để văn hóa trở thành nguồn lực phát triển.