Nghệ nhân Đào Đình Chung đã quyết tâm gìn giữ, phát triển và làm hồi sinh dòng tranh Tết dân gian mang tên Kim Hoàng, sau hơn 7 thập kỷ dòng tranh này bị thất truyền.
Nhắc đến tranh Tết, người ta thường nghĩ ngay đến dòng tranh Đông Hồ và tranh Hàng Trống. Tuy nhiên, ít ai biết rằng làng Kim Hoàng cũng là nơi gắn liền với một dòng tranh dân gian nổi tiếng xứ Kinh Kỳ xưa, mỗi dịp Tết đến xuân về. Đó chính là dòng tranh đỏ Kim Hoàng .
Tranh Đỏ Kim Hoàng - dòng tranh thất truyền từ lâu, tưởng chừng như chỉ có trong ký ức của người dân thuộc thôn Kim Hoàng, xã Vân Canh, huyện Hoài Đức Hà Nội. Thế nhưng có một nghệ nhân đã quyết tâm gìn giữ, phát triển và làm hồi sinh dòng tranh đỏ dân gian này sau hơn 7 thập kỷ dòng tranh này bị thất truyền.
Nghệ nhân Đào Đình Chung chia sẻ: “Ngày xưa, mỗi dịp Tết, tranh Kim Hoàng thường được treo ở cửa. Tranh gà biểu tượng cho thần kê trấn yểm, mang lại may mắn, xua đuổi tà ma; còn tranh lợn tượng trưng cho sự ấm no, đủ đầy trong gia đình. Mỗi bức tranh là lời cầu chúc cho một năm mới may mắn và hạnh phúc.”
Tranh Kim Hoàng được sáng tạo dành cho giới bình dân, thường mô tả những hình ảnh quen thuộc như gà, lợn, ngựa, ông Tiến Tài - Tiến Lộc. Năm nay, theo chủ đề con giáp, nghệ nhân Đào Đình Chung đã vẽ tay bức tranh rắn, thổi hồn xưa kết hợp nét hiện đại vào mỗi tác phẩm, mang đến sự tươi mới và độc đáo.
Những sản phẩm tranh Kim Hoàng không chỉ giữ được nét truyền thống mà còn chạm đến ký ức của người lớn tuổi, những người dân gắn bó với làng Kim Hoàng như bà Nguyễn Thị Cải và bà Nguyễn Thị Tơ.
Bà Nguyễn Thị Cải (thôn Kim Hoàng, xã Vân Canh, huyện Hoài Đức) cho biết, bản thân đến mua tranh để về thắp hương, trang trí Tết. Còn trong ký ức của bà Nguyễn Thị Tơ, bà từng nghe kể về tranh Kim Hoàng từ khi 15 tuổi, nhưng mãi đến gần đây mới được chứng kiến dòng tranh này được khôi phục.
“Năm tôi 15 tuổi, các cụ kể nhưng không thấy tranh Kim Hoàng đâu. Gần chục năm nay mới thấy khôi phục lại. Tôi sung sướng lắm, tranh rất đẹp, nhất là tranh gà và tranh rắn, tôi mê và yêu thích vô cùng”, bà Nguyễn Thị Tơ xúc động.
Tranh Kim Hoàng được chế tác bằng cách in nét đen từ bản khắc gỗ, sau đó nghệ nhân tự do phối màu theo cảm xúc cá nhân. Riêng bức tranh rắn, nghệ nhân Đào Đình Chung vẽ hoàn toàn bằng tay, tạo nên phong thái riêng biệt, đầy phóng khoáng và tài hoa.
Nghệ nhân Đào Đình Chung chia sẻ thêm: “Tôi bận từ tháng 8 đến tháng Chạp để chuẩn bị cho mùa tranh Tết. Để tranh Kim Hoàng không mai một như trước đây, rất cần sự quan tâm của cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ kế cận”.
Tâm huyết với dòng tranh quý, nghệ nhân Đào Đình Chung luôn mong muốn sự chung tay của cộng đồng sẽ giúp tranh Kim Hoàng hồi sinh, khôi phục lại thời kỳ hưng thịnh, giữ vững giá trị văn hóa truyền thống độc đáo của làng Kim Hoàng.
Những ngày cận Tết tại xã Quảng Phú Cầu, huyện Ứng Hòa không chỉ có không khí khẩn trương của các hộ dân sản xuất hương đón Tết cổ truyền dân tộc, mà còn gặp rất nhiều du khách tìm về tham quan, chụp ảnh.
Cận Tết, làng tăm hương Quảng Phú Cầu (xã Quảng Phú Cầu, huyện Ứng Hòa) lại rộn ràng vào vụ. Khắp các đường làng ngõ xóm, những đóa tăm hương rực sắc đỏ lại "bung nở" rực rỡ. Còn tại các xưởng sản xuất chân hương, người thợ đang hối hả sản xuất, chuẩn bị sản phẩm để đưa ra thị trường trong dịp Tết.
Những ngày cận Tết, không khí tại làng nghề hoa, cây cảnh xã Hồng Vân (huyện Thường Tín) trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Người dân đang tất bật chăm sóc, chuẩn bị những chậu cây, bông hoa đẹp nhất cho mùa xuân, góp phần tô điểm cho không gian Tết của mọi nhà.
Nhiều người gọi làng Cựu là "làng Tây" bởi chính sự pha trộn giữa nét văn hóa Á Đông và phương Tây đã đem đến cho làng sự độc đáo so với những ngôi làng cổ khác ở Hà Nội.
Hà Nội có cả nghìn làng nghề và làng có nghề, trong đó 327 làng nghề được công nhận. Việc gìn giữ và phát huy giá trị văn hoá của các sản phẩm làng nghề truyền thống Hà Nội đang nhận được sự chung tay của nhiều tổ chức, cá nhân.
Từ khoá
Hội chợ Làng nghề Việt Nam lần thứ 22 vừa khai mạc tại Hà Nội, với gần 100 gian hàng của hơn 50 đơn vị. Diễn ra đến hết ngày 12/10 tại số 489 Hoàng Quốc Việt, hội chợ kết hợp giới thiệu sản phẩm với trải nghiệm văn hóa, du lịch nông thôn, mở thêm cơ hội tiêu thụ cho các làng nghề.
Nhắc đến Ước Lễ, người ta không chỉ nhớ đến một vùng quê giàu truyền thống văn hóa, mà còn nhớ đến một nghề đã trở thành niềm tự hào của bao thế hệ – nghề làm giò. Để làm nên một khoanh giò ngon, người thợ không chỉ cần nguyên liệu, kỹ thuật, mà còn cần cả sự khéo léo và nhịp chày đều tay được truyền lại qua năm tháng.
Không chỉ có những công trình, phố phường hiện đại, Hà Nội còn có những làng nghề lưu giữ vẻ đẹp của bàn tay và ký ức. Làng mây tre đan Phú Vinh, xã Phú Nghĩa, là một điểm đến như thế, nơi những sợi mây, nan tre qua bàn tay người thợ trở thành những sản phẩm mang đậm hồn quê Bắc Bộ.
Cách trung tâm Hà Nội khoảng 35km, làng nghề Quảng Phú Cầu với hơn 100 năm lịch sử không chỉ giữ gìn nét đẹp văn hóa tâm linh qua những bó hương truyền thống, mà còn là điểm đến hấp dẫn thu hút du khách trong và ngoài nước đến khám phá.
Cứ tới dịp Tết Trung thu, cộng đồng dân cư làng Ước Lễ, xã Dân Hòa (Hà Nội) lại tổ chức ngày hội làng theo phong tục truyền thống. Tại đây, ngoài các nghi lễ, một nội dung không thể thiếu là trải nghiệm cách làm giò truyền thống thông qua việc giã tay. Điều này tạo được sự hào hứng cho không chỉ người dân làng mà còn rất đông khách thập phương tới dự.
Sáng 22/9, Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội tổ chức Hội nghị phản biện xã hội đối với dự thảo Quyết định của UBND thành phố ban hành quy định về bảo vệ môi trường làng nghề trên địa bàn thành phố Hà Nội.
