Sau khi Hà Tây sáp nhập vào Hà Nội, năm 2009, Thủ tướng Chính phủ phê duyệt nhiệm vụ Quy hoạch xây dựng hệ thống trường đại học, cao đẳng tại vùng Thủ đô Hà Nội đến năm 2025 và tầm nhìn đến năm 2050. Theo đó, 12 trường đại học phải chuyển ra khỏi nội đô. Tuy nhiên, đến nay chỉ có Trường Đại học Y tế công cộng đã di dời.
Chỉ trên một đoạn ngắn ở phố Đê La Thành có đến hai trường đại học là Đại học Mỹ thuật công nghiệp và Đại học Văn hóa Hà Nội. Mật độ giao thông cao, quá tải trường lớp cho thấy việc di dời các trường đại học ra khỏi nội đô là cần thiết. Nhưng chủ trương này hiện đang giậm chân tại chỗ vì nhiều lý do.
Trường Đại học Văn hóa Hà Nội là một trong 12 trường đại học nằm trong dự kiến di dời khỏi nội đô Hà Nội, để chuyển tới khu vực ngoại thành. Tuy nhiên, theo phân tích của đại diện trường, việc di dời là không cần thiết.
Ông Nghiêm Nam Hùng, Phó Trưởng phòng Hành chính - Quản trị, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, cho hay: “Cũng giống như các trường văn hoá nghệ thuật khác thì tôi thấy ở trong nội đô tuyển sinh sẽ thuận lợi và đạt yêu cầu hơn. Nếu như ra ngoại thành thì tuyển sinh sẽ rất khó khăn và ảnh hưởng đến sự phát triển của trường".
Theo thống kê, trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện có 96 trường đại học, học viện và 33 trường cao đẳng, chiếm 1/3 số trường và 40% tổng số sinh viên cả nước.
Cách đây hơn 10 năm, Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội, Bộ Xây dựng đã đề xuất di dời 12 trường đại học, cao đẳng ra khỏi nội đô. Đến nay, mới có Trường Đại học Y tế Công cộng được di dời, 11 trường còn lại trong danh sách vẫn ở nguyên vị trí.
Ông Hoàng Minh Sơn - Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, cho biết: “Các trường đại học có diện tích rất là chật hẹp. Mọi hoạt động liên quan tới phát triển, kể cả xây dựng cơ sở vật chất mới phục vụ đào tạo, rồi phát triển khoa học công nghệ, những diện tích hỗ trợ người học đều rất là thiếu. Điều này là một vấn đề nhức nhối từ lâu rồi. Chúng ta cần phải nhìn tới tương lai và cần phải mở rộng diện tích cho các trường đại học".
Nhiều nhà giáo dục và quy hoạch đô thị cho rằng di dời trường đại học ra khỏi nội đô không có nghĩa loại bỏ các trường đại học ở trung tâm, mà tiếp tục giữ lại cơ sở cũ làm nơi đào tạo chất lượng cao, nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, khởi tạo; khu vực học tập của sinh viên được chuyển lên cơ sở 2.
KTS Phạm Thanh Tùng - Chánh Văn phòng Hội KTS Việt Nam, chia sẻ: “Đây là một bài toán của quản trị đô thị, bài toán của chính sách, của chính quyền, của đại học. Bởi vì thực tế mà nói ở nước ngoài, người ta không bao giờ để trong trung tâm nội đô trống các trường đại học, bởi trường đại học chính là di sản gắn với sự hình thành của đô thị. Đó là chứng nhân của lịch sử, của văn hóa, của giáo dục”.
Vấn đề đặt ra, để di dời trường đại học ra khỏi nội đô, cần xây dựng khu đô thị đại học đáp ứng các yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, đồng bộ về cơ sở vật chất và công nghệ; khuôn viên học tập và sinh hoạt được thiết kế hiện đại, thoáng đãng, kết hợp giữa không gian tự nhiên và tiện nghi.
Nhà máy, trường học được di dời sẽ giải phóng một nguồn lực lớn về đất đai, tăng quỹ đất nội đô, vừa giúp giãn dân, giảm áp lực dân số, đặc biệt khi quỹ đất nội đô hiện ngày càng hạn hẹp. Nhưng để thực hiện điều này, vẫn còn một số thách thức đang được đặt ra.
Việc di dời trụ sở các trường đại học ra khỏi nội đô ở Hà Nội diễn ra rất chậm do không có kinh phí để xây dựng cơ sở vật chất mới, thiếu cơ chế, nguồn lực.
Từ khoá
Chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, phường Thanh Liệt đã khởi công Dự án xây dựng Trường mầm non Chu Văn An tại khu di dân phục vụ giải phóng mặt bằng khu tưởng niệm danh nhân Chu Văn An, tổ dân phố Văn, phường Thanh Liệt. Công trình được kỳ vọng góp phần hoàn thiện cơ sở vật chất giáo dục, đáp ứng nhu cầu học tập, chăm sóc trẻ trên địa bàn.
Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo ngày càng giữ vai trò quyết định đối với năng lực cạnh tranh quốc gia, giáo dục đại học đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ: không chỉ đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao mà còn phải tạo ra tri thức mới, phát triển công nghệ và dẫn dắt đổi mới sáng tạo.
Trong nền kinh tế dựa trên tri thức và công nghệ, vai trò của trường đại học không còn giới hạn ở đào tạo nguồn nhân lực, mà ngày càng mở rộng sang nghiên cứu, phát triển công nghệ, chuyển giao tri thức và thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo. Tinh thần này được đặt ra rõ nét trong các chủ trương lớn về phát triển khoa học, công nghệ và đột phá giáo dục, đào tạo.
AI đang làm thay đổi nhiều vị trí việc làm, trong khi chuyển đổi số và những biến động của chuỗi cung ứng tiếp tục tạo ra những yêu cầu mới về nhân lực. Với giáo dục đại học, thách thức không chỉ là đào tạo những ngành thị trường đang cần, mà còn phải dự báo những năng lực người học sẽ cần trong vài năm tới - khi họ thực sự bước vào thị trường lao động.
Đằng sau mỗi suất ăn bán trú của học sinh là một quy trình với nhiều khâu, từ lựa chọn và tiếp nhận thực phẩm, chế biến, chia suất đến kiểm soát dinh dưỡng và an toàn thực phẩm. Vì vậy, để bảo đảm chất lượng bữa ăn, yêu cầu đặt ra không chỉ là tăng cường kiểm tra, mà quan trọng hơn là đổi mới phương thức quản lý, giám sát theo hướng thường xuyên, thực chất và rõ trách nhiệm.
Bộ GD-ĐT đang xây dựng quy định về tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú trong cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông. Đồng thời yêu cầu chuyển từ “tổ chức được bữa ăn” sang quản trị an toàn và chất lượng toàn bộ chuỗi bữa ăn.
