Những khoảng trống pháp lý về tiền số sau vụ Shark Bình

Câu chuyện không chỉ dừng lại ở sai phạm của một doanh nhân từng được xem là biểu tượng đổi mới sáng tạo, mà còn đặt ra vấn đề lớn hơn: Việt Nam vẫn thiếu hành lang pháp lý đủ mạnh để quản lý và bảo vệ các hoạt động liên quan đến tài sản số.

Khoảng tháng 5/2021, Nguyễn Hòa Bình cùng một số cá nhân am hiểu công nghệ và tiền số thống nhất góp 5 tỷ đồng để xây dựng dự án “Đồng tiền số Antex”.

Từ tháng 8 đến tháng 11/2021, nhóm này phát hành và bán ra 33,2 tỷ “đồng Antex” cho khoảng 30.000 nhà đầu tư, thu về khoảng 117 tỷ đồng.

Trong hai tháng cuối năm 2021, Nguyễn Hòa Bình cùng các cổ đông Công ty Nexttech đã rút tiền từ ví tổng của dự án, chuyển vào ví cá nhân, bán quy đổi ra VNĐ để chia nhau, đồng thời chuyển một phần vào các công ty trong hệ sinh thái Nexttech — sử dụng sai mục đích, chiếm đoạt tiền của nhà đầu tư.

Đến tháng 10/2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra CATP Hà Nội đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Nguyễn Hòa Bình và chín đối tượng khác về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”.

Dù vụ án đang trong quá trình điều tra, song đã gây chấn động giới đầu tư, đặc biệt với những người từng đặt kỳ vọng vào thị trường tiền mã hóa.

Anh Đỗ Nhật Quang, phường Yên Hòa, Hà Nội, cho biết: “Tôi hiện chỉ đầu tư vàng và chứng khoán. Tiền số có nhiều rủi ro, lại phải quy đổi qua USDT, phức tạp và phụ thuộc tỷ giá nên tôi chưa muốn tham gia.”

Tại Việt Nam, tiền mã hóa chưa được công nhận là phương tiện thanh toán hợp pháp, nhưng các giao dịch và ứng dụng blockchain vẫn diễn ra rộng rãi. Các chuyên gia cho rằng, đây là thời điểm cần thiết để cơ quan quản lý xây dựng khung thử nghiệm (sandbox) cho mô hình blockchain và tài sản số, vừa khuyến khích đổi mới sáng tạo, vừa bảo vệ nhà đầu tư và bảo đảm an ninh tài chính quốc gia.

ThS. Nguyễn Hồng Vân, Nghiên cứu sinh, Giảng viên Trường Đại học Công nghệ Giao thông Vận tải, cho biết: “Hiện việc quản lý tài sản số tại Việt Nam còn phức tạp. Công nghệ phát triển nhanh nhưng chính sách chưa theo kịp. Chưa có hướng dẫn cụ thể về tài sản số hóa. Nếu Nhà nước triển khai sàn giao dịch tài sản mã hóa, cần có cơ chế rõ ràng, minh bạch, có bên thứ ba kiểm toán, làm rõ nguồn tiền và loại bỏ các sàn giao dịch không chính thống để bảo vệ người dân.”

Khi công nghệ phát triển nhanh hơn khung pháp lý, những vụ việc như Antex hoàn toàn có thể tái diễn, gây thiệt hại lớn và làm suy giảm niềm tin vào thị trường tài sản số. Để ngăn chặn, Việt Nam cần sớm ban hành chiến lược pháp lý toàn diện, đồng bộ với chuẩn mực quốc tế.

Một hành lang pháp lý đủ mạnh không chỉ bảo vệ nhà đầu tư trước rủi ro, mà còn tạo nền tảng để thị trường tài sản số phát triển bền vững, an toàn, hiệu quả trong tương lai.