Sau cái chết của ông Hiểu, bà ngoại luôn sống trong nỗi ám ảnh, tội lỗi và sợ hãi vì tin rằng oan hồn ông đang bám theo con trai là Hạnh để báo oán. Thấy Hạnh càng lớn càng giống cha, bà hoảng loạn cấm cản Thắm qua lại với cậu, thậm chí sẵn sàng xô ngã, xua đuổi mỗi khi thấy hai đứa trẻ chơi cùng nhau.
Tiểu thuyết "Con hoang" của Lê Hồng Nguyên gây ấn tượng mạnh bằng câu chuyện giàu cảm xúc về thân phận đứa trẻ ngoài giá thú và bi kịch gia đình nông thôn qua nhiều thế hệ. Bằng lối kể chân thực, trữ tình, tác phẩm khắc họa sâu sắc nỗi đau của những con người bị định kiến xã hội chà đạp, từ đó gửi gắm thông điệp nhân văn về lòng nhân ái, sự cảm thông và khát vọng hạnh phúc.
Đưa người đọc về thời kỳ cải cách ruộng đất tại làng quê Bắc Bộ, tác phẩm phản ánh giai đoạn các đoàn cán bộ, bộ đội về địa phương đấu tố và xây dựng lực lượng cốt cán. Trong bối cảnh nhiễu nhương đó, nhiều cô gái nông thôn chất phác đã trở thành nạn nhân bị lợi dụng quyền lực để dụ dỗ, chiếm đoạt tình cảm, tạo nên những bi kịch âm thầm mà không ai dám lên tiếng.
Tác phẩm tập trung khắc họa nhân vật Mã và những biến cố tại làng quê ven sông Hồng thời kỳ hợp tác xã. Trong đợt huy động dân công chống lũ, Mã đặc biệt chú ý đến Thắm khi cô đi làm thay mẹ. Ông ta rung động không chỉ bởi vẻ đẹp của Thắm, mà còn vì gương mặt và đôi mắt cô giống hệt một người phụ nữ trong quá khứ từng để lại dấu ấn sâu đậm trong đời mình.
Phần này kể về ông ngoại Thắng và người vợ hai, lý giải cội nguồn bi kịch tình cảm ảnh hưởng đến nhiều thế hệ trong gia đình. Thời trẻ, ông có mối tình đầu sâu đậm, mãnh liệt và hạnh phúc. Sau khi vợ qua đời lúc sinh người con trai, ông rơi vào đau khổ tột cùng, sống mãi trong ký ức quá khứ và đóng chặt lòng mình, không thể mở lòng với người vợ sau.
Sau nhiều năm cô đơn mòn mỏi, bà ngoại Thắm cuối cùng cũng có được một đêm gần gũi với chồng và sinh ra người con gái tên Thắng. Sự ra đời của đứa trẻ mang lại niềm hạnh phúc làm mẹ, nhưng vẫn không thể níu giữ trái tim người chồng - người vốn cả đời chỉ sống trong nỗi ám ảnh về người vợ đầu đã khuất.
Biến cố kinh hoàng ập xuống tuổi thơ Thắm khi một buổi sáng thức dậy không thấy mẹ. Hoảng hốt tìm kiếm, cô bé bàng hoàng bắt gặp mẹ trong tình trạng tóc tai rối bời, thân thể đầy thương tích và tinh thần hoảng loạn - hậu quả của một nhiệm vụ bí mật trong đêm. Dù đau đớn, người mẹ vẫn cố che giấu và trấn an để con gái không nghi ngờ.
Hải Hà tình cờ gặp chú Khánh – đồng đội cũ của cha cô. Để nuôi ba con ăn học sau khi vợ mất, chú phải khai gian tuổi sang Hàn Quốc lao động. Mảnh đời và sự hy sinh kiên cường của chú Khánh giúp Hải Hà thấm thía sâu sắc hơn những đắng cay, nhọc nhằn mà người lao động xa xứ đang âm thầm gánh vác.
Bữa cơm Tết của công nhân Việt bị Bách cản trở, Sơn nổi giận suýt đánh nhau nhưng mọi người kịp can vì sợ trục xuất. Hải Hà và Tâm sau đó tranh cãi gay gắt về sự cam chịu trước bất công công xưởng. Cuộc va chạm lột tả giằng xé giữa áp lực kiếm tiền và khát vọng giữ gìn phẩm giá nơi xứ người.
Tâm gặp lại Sơn tại công viên – nơi lao động nước ngoài thường tụ họp để nguôi nỗi nhớ quê. Qua Sơn, Tâm biết Yến đã chuyển đi làm ở nơi xa. Cuộc gặp gỡ ngắn ngủi không chỉ khắc họa sự đùm bọc, sẻ chia giữa những người đồng hương xa xứ mà còn hé mở những rung động cảm xúc đặc biệt giữa Sơn và Tâm.
Thị sống khép kín, làm việc vất vả trong nhà máy và gánh chịu sự miệt thị, phân biệt từ Hải Hà. Trong khi đó, Hải Hà trải qua va chạm quan điểm lịch sử khi tiếp xúc với những người Hàn từng tham chiến tại Việt Nam. Cuộc trò chuyện này thức tỉnh lòng tự hào dân tộc trong Hải Hà, thôi thúc cô quyết tâm học tiếng Hàn để tự tin bảo vệ quan điểm của mình.
Tâm và Nam sang Hàn Quốc, làm việc tại một xưởng sợi và ở khu nhà công nhân. Chưa thạo tiếng lẫn nghề, cả hai phải làm công việc cọ rửa, dọn dẹp nặng nhọc giữa giá lạnh dưới sự quát mắng của chị tổ trưởng, bắt đầu những ngày mưu sinh đầy nhọc nhằn nơi xứ người.
Xuất bản năm 2005, tiểu thuyết "Đất người" của nhà văn Kim Uyên tái hiện chân thực hành trình mưu sinh đầy nhọc nhằn của người lao động Việt Nam tại Hàn Quốc. Qua những va vấp, phận đời trôi dạt và các mối quan hệ nơi xứ người, tác phẩm khắc họa sâu sắc nỗi hoài niệm quê hương, tình đồng hương ấm áp cùng khát vọng vươn lên tìm kiếm một tương lai tươi sáng hơn.
