Tiểu thuyết 'Mặt nạ' (phần 29) - Lê Duy Nghĩa
PodcastNguyễn Thành trở về Việt Nam sau hơn 10 năm xa xứ. Lần này, Nguyễn Thành đến Sài Gòn với vai trò phiên dịch nhưng những cảm xúc lẫn lộn trong anh không đơn thuần chỉ là công việc.
Viêng Chăn những ngày cuối tháng 8 năm 1975, tình hình chiến tranh trên đất Lào rơi vào khủng hoảng nghiêm trọng hơn bao giờ hết. Chiến lược chiến tranh bí mật của Mỹ với việc sử dụng không quân và biệt kích nhằm ngăn chặn quân đội Bắc Việt trên những tuyến đường mòn dọc biên giới Lào - Việt đã không mang lại kết quả như mong đợi.
Nguyễn Thành trở về Việt Nam sau hơn 10 năm xa xứ. Lần này, Nguyễn Thành đến Sài Gòn với vai trò phiên dịch nhưng những cảm xúc lẫn lộn trong anh không đơn thuần chỉ là công việc.
Giữa cuộc chiến khốc liệt, Nguyễn Thành mới hiểu rằng cái chết của ai thực sự mang ý nghĩa. Ngồi lặng lẽ, suy tưởng về cuộc đời mình, anh nhận ra thời gian đã thấm thoát 10 năm kể từ ngày anh rời xa quê hương.
Tại đại bản doanh của Sứ quán Hoa Kỳ, một buổi họp báo bất thường được tổ chức với sự tham dự của đông đảo nhà báo quốc tế. Nguyễn Thành xuất hiện với vai trò quan sát viên. Khéo léo và tinh tế, anh nhanh chóng tạo được thiện cảm với các nhà báo bằng cách trò chuyện cởi mở.
Sau vụ việc Nguyễn Thành bị kẻ lạ mặt ám sát, các sĩ quan không khỏi lo lắng. Họ e ngại rằng sau Nguyễn Thành, những người khác trong hệ thống tình báo cũng có thể trở thành mục tiêu.
Nguyễn Thành phải đối mặt với sự sống còn trong một lần bị mưu sát. Cộng tác với Seaya và được giao nhiệm vụ xây mạng lưới cộng tác viên trải khắp Lào và Đông Bắc Thái Lan, tuy nhiên, lợi dụng thời cơ này, David - người nắm rõ tài năng và bản lĩnh của Nguyễn Thành, đã lên kế hoạch tinh vi nhằm kiểm soát anh.
Hoàng Thu liên tiếp xuất hiện những điềm gở bất thường: tre nứa đồng loạt ra hoa trái chu kỳ rồi chết hàng loạt, nguồn nước và thủy sinh cạn kiệt bởi nạn phá rừng, đánh bắt tận diệt. Đỉnh điểm là khi một con ba ba khổng lồ xuất hiện ở thác Hoàng Thu, lòng tham đã khiến người dân dùng thuốc nổ săn bắt, dẫn đến tai nạn chết người thảm khốc. Những biến cố ấy cùng các trận lũ lụt, lũ quét kinh hoàng ập đến ngay sau đó khiến cả bản làng hoảng sợ, tin rằng thiên nhiên và thần linh đang giáng lời cảnh báo, trừng phạt con người.
Giữa không gian tĩnh lặng của những ngày đầu năm mới trong rừng sâu, tiếng sáo từng gắn bó với tuổi học trò vang lên trong tâm tưởng, khơi dậy bao ký ức tuổi trẻ của Phù. Anh nhớ lại lần đầu tiên đứng trên sân khấu thổi sáo – tiếng sáo từng đưa anh bước ra khỏi đại ngàn Hoàng Liên, mang về những chiếc huy chương vàng và giấy khen tự hào, để rồi sau này lại trở thành người bạn đồng hành trong những ngày tháng trốn chạy cô độc. Tiếng sáo hòa quyện cùng hoài niệm về gia đình, quê hương và một thời quá khứ, làm dấy lên nỗi niềm bồi hồi, xao xuyến khó tả.
Trải qua 241 ngày biệt lập trong rừng sâu, Phù bàng hoàng nhận ra không khí Tết đã cận kề khi đồng bào Hoàng Liên tất bật chuẩn bị đón năm mới. Giữa cảnh sắc mùa xuân, nỗi nhớ bố mẹ, vợ Mai và con trai trào dâng, cấu xé tâm can anh. Phù day dứt khôn nguôi lo cho gánh nặng gia đình khi thiếu vắng bóng hình trụ cột, đồng thời dằn vặt vì phải rời bỏ bản làng trốn chạy. Dù sinh tồn đã tạm ổn, khát khao được trở về đoàn tụ với con người và cộng đồng vẫn luôn bùng cháy, cào xé tâm can anh từng ngày.
Phù nhớ lại lần bắt được On – một người đàn ông nghèo vì vợ vừa sinh con khát sữa, đói kém nên đành liều lĩnh lẻn vào nhà trộm gà. Giữa lúc dân bản phẫn nộ đòi trừng phạt, tận mắt chứng kiến hoàn cảnh khốn cùng cùng sự ăn năn thành khẩn của On, Phù đã quyết định buông tay tha thứ. Kỷ niệm ấy khắc họa rõ nét một con người Phù: Dẫu nghiêm khắc trong công việc, anh vẫn giữ trọn lòng trắc ẩn, luôn nhân hậu mở lối cho những mảnh đời lầm lỡ một con đường hoàn lương.
Trở về làm dâu, Mai luôn tận tụy, chịu thương chịu khó, từ sáng sớm đã lo chu toàn việc bếp núc, nương rẫy, gia súc và mọi việc trong nhà. Thấy con dâu vất vả, bố mẹ Phù cũng xắn tay vào đỡ đần. Cảm động trước sự chân thành của Mai, Phù dần bị cuốn vào nhịp sống gia đình ấm áp. Đỉnh điểm là chuyến thăm người chú của Mai, nơi những chén rượu nồng và câu chuyện thân tình thắt chặt thêm tình cảm họ hàng, gắn kết hai vợ chồng bền chặt hơn.
Sau cuộc đối đầu, trong hơi men nồng nặc, cả Phù và Báo đều say đến bất tỉnh và được mọi người dìu vào cạnh bếp chăm sóc. Qua những lời bộc bạch trong cơn say, Phù càng nhận rõ sự khác biệt căn cốt giữa mình và Báo. Hơi men cũng đưa anh ngược dòng ký ức về những năm tháng làm cán bộ sát cánh cùng Chủ tịch Hoàng A Phùng ở vùng biên giới đầy bất ổn: những lần cùng xã phá bỏ nương anh túc, triệt phá đường dây buôn ma túy và chắt chiu từng việc làm để bảo vệ sự bình yên cho nhân dân.