Mỗi dịp Tết đến Xuân về, cùng với tục khai bút đầu năm, người Việt còn có thói quen xin chữ vào những ngày đầu tiên của Tết Nguyên đán truyền thống. Đây là một nét đẹp văn hóa của người Việt, thể hiện truyền thống hiếu học của dân tộc với mong muốn một năm mới vạn sự như ý.
Trong quan niệm của người Việt, đầu năm là thời điểm bắt đầu một hành trình, thay đổi mới. Chính vì thế, ai ai cũng mong muốn bản thân, gia đình có được những điều tốt đẹp, khởi sắc hơn. Tục xin chữ - cho chữ, có lẽ bắt nguồn từ những người hiếu học, trân trọng nét chữ đẹp, nên ngày xuân xin về, như xin một thứ phúc lộc may mắn, giỏi giang.
Cứ mỗi độ xuân về, khu Văn Miếu - Quốc Tử Giám thường nhộn nhịp người tới tham quan, thắp hương cầu tài, cầu đỗ đạt, cầu công danh sự nghiệp và một việc làm không thể thiếu khi đến đây là xin chữ đầu năm. Mỗi người xin chữ theo mong muốn của mình nhưng tâm lý chung là cầu mong một năm mới an khang thịnh vượng, bình an, mạnh khỏe.
Hình ảnh những ông đồ mặc áo dài, đội khăn đóng, bày “mực tàu giấy đỏ” trong không gian Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã trở nên quen thuộc với người dân Hà Nội vào mỗi dịp đầu xuân mới. Tại đây, những ông đồ không chỉ cho chữ mà còn giới thiệu ý nghĩa của từng chữ cho người xin chữ để họ có thể hiểu được hết những ý nghĩa sâu sắc của từng chữ, qua đó thấu hiểu thêm về một nét đẹp văn hóa của dân tộc.
Nhà thư pháp Ngọc Đình đã gắn bó với việc cho chữ ở khu Văn Miếu - Quốc Tử Giám chừng 10 năm nay chia sẻ, vào đầu năm, ai cũng mong ước một năm mới tốt đẹp, bình an, do vậy, người đi xin chữ thường xin các chữ “Phúc”, “Lộc”, “An” cầu mong hạnh phúc, tài lộc và bình yên cho gia đình con cháu.
Trong những ngày đầu năm mới Giáp Thìn, đã có hàng nghìn người tới Văn Miếu xin chữ, trong đó, có không ít du khách người nước ngoài tới tham quan và tìm hiểu về tục xin chữ đầu năm của người Việt.
" Lần đầu tiên tôi đến Việt Nam tôi đã đến thăm Văn Miếu. Thật sự tôi rất ấn tượng. Khi đến đây tôi có được sự kết nối: có một số điểm tương đồng với văn hóa của nước tôi. Đối với chúng tôi khi chúc nhau tết thì chỉ có “Happy New Year…". Chữ thư pháp ở đây có rất nhiều từ đẹp vậy nên tôi dẫn bạn tôi đến đây để trải nghiệm xin chữ và cho chữ ở Việt Nam vào ngày Tết như thế nào. Tôi thích nét chữ uốn lượn trên giấy vàng, giấy đỏ dù không hiểu ý nghĩa hai loại giấy này. Điều tôi mong nhất là bình an và may mắn " - ông Cindea Gigi, một du khách Rumani chia sẻ.
Xin chữ đầu năm từ xa xưa đến nay thể hiện truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo, đồng thời cũng là một nét văn hóa truyền thống tốt đẹp của các thế hệ người dân Việt mỗi dịp Tết đến xuân về. Những câu đối, câu chúc bằng mực tàu trên giấy đỏ, giấy vàng là những món quà tinh thần để đón chào năm mới, biểu thị cho những ước vọng đầu Xuân.
Cách trung tâm Hà Nội khoảng 30km, chợ Nủa (xã Bình Phú, huyện Thạch Thất) là một trong những chợ quê vẫn còn giữ được nét văn hóa xưa với những tập tục và các gian hàng bày bán sản vật đặc trưng của vùng thôn quê.
Từ xưa, phong tục “Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi” đã trở thành nét văn hóa trong đời sống và tín ngưỡng của người dân Việt Nam. Vào dịp Tết Nguyên đán, sau đêm Giao thừa hoặc những ngày đầu năm mới, khi đi lễ chùa, đi chợ..., nhiều người vẫn có thói quen mua một gói muối nhỏ mang về nhà vừa để dùng, vừa để cầu may mắn.
Bữa cơm tất niên chiều 30 Tết chính là giây phút thiêng liêng và ấm áp nhất của nhiều gia đình người Việt. Bởi đây là bữa cơm cuối cùng của năm cũ, mọi người cùng nhau chuẩn bị mâm cỗ cúng dâng lên bàn thờ tổ tiên để nhớ ơn những người đã khuất bóng. Bên cạnh đó, bữa cơm tất niên cũng là lúc các thành viên được cùng nhau ngồi lại chia sẻ về công việc, cuộc sống và những khó khăn.
Những ngày sát Tết Nguyên Đán, nhu cầu mua sắm Tết đủ đầy, tiện lợi, nhanh chóng và hiệu quả của các bà nội trợ tăng mạnh. Bên cạnh thị trường chợ truyền thống, siêu thị, thương mại điện tử hay mua hàng online... còn có một kênh mua sắm khác rất thú vị - đó chính là chợ Tết ở chung cư.
Tảo mộ hay còn được gọi là chạp mả là việc dọn dẹp, sửa sang lại phần mộ của tổ tiên vào ngày trước Tết. Đây là một trong những phong tục truyền thống tốt đẹp của người Việt Nam, nhắc nhở con cháu về tấm lòng hiếu thảo, sự biết ơn đối với ông bà, tổ tiên, những người đã khuất.
Từ khoá
Vì Nguyễn Bính viết “Bữa ấy mưa xuân phơi phới bay” mà người ta nhớ mưa phùn hay vì mưa phùn mà thơ Nguyễn Bính thành hay? Chỉ biết là mưa xuân - mưa phùn phủ lên mọi nỗi nhớ về Tết Hà Nội.
Hướng tới Đại hội XVIII Đảng bộ Thành phố, nhìn lại nhiệm kỳ XVII có thể thấy Hà Nội đã đạt nhiều thành tựu quan trọng, trong đó nổi bật nhất là việc đưa văn hóa trở thành một trụ cột phát triển ngang hàng với kinh tế, chính trị, xã hội.
Không chỉ đơn thuần là một ngành kinh tế mới nổi, công nghiệp văn hóa đang trở thành sức mạnh mềm, góp phần khẳng định vị thế Hà Nội – thành phố ngàn năm văn hiến.
2021 - 2030 là giai đoạn có nhiều đột phá, sáng tạo cần được nhìn nhận đánh giá, tìm được bài học kinh nghiệm để vững bước trong giai đoạn kỷ nguyên mới.
Kể từ ngày người Hà Nội đi mở đất ở thung lũng Nam Ban bên dòng Đạ Dâng ngàn vạn năm tuổi đã được 50 năm. Tròn 5 thập kỷ thành lập Vùng kinh tế mới Hà Nội tại Lâm Đồng (1976-2026) cũng là ngần ấy năm cái tên “Lâm Hà” từng bước được định hình rồi trở thành nỗi nhớ, niềm xúc động về một biểu tượng cho tình đoàn kết gắn bó giữa Đảng bộ, nhân dân Thủ đô Hà Nội và tỉnh Lâm Đồng.
Một không gian nghệ thuật mới bên hồ Hoàn Kiếm đang dần được hình thành. Những ngày này, công nhân đang khẩn trương hoàn thiện các hạng mục, đồng thời chỉnh thử hệ thống ánh sáng để chuẩn bị cho “Dải lụa ký ức” – công trình dự kiến đưa vào trải nghiệm từ ngày 8/10.
