Xử lý nghiêm vi phạm trên đất nông nghiệp

Theo Luật Đất đai 2024 và Nghị định 123/2024/NĐ-CP, đất nông nghiệp chỉ được sử dụng cho mục đích sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản hoặc làm muối. Việc tự ý xây dựng nhà ở hoặc công trình trên đất nông nghiệp mà không được cơ quan có thẩm quyền cho phép chuyển đổi mục đích sử dụng là vi phạm nghiêm trọng.

Sau phản ánh của Đài Hà Nội về một khu nhà dựng khung thép trên đất nông nghiệp rộng 174m² tại thôn 2B khu Đồng Lò Gạch (xã Lam Sơn, huyện Thạch Thất - trước đây là xã Canh Nậu), ngày 27/5, UBND xã đã lập biên bản vi phạm, đồng thời tuyên truyền, vận động gia đình tự tháo dỡ. Dãy nhà xưởng bên cạnh rộng hơn 600m² sản xuất đồ mộc cũng đang được xã yêu cầu cắt điện, nước, thiết lập hồ sơ, xử lý xong trước ngày 15/6. Con đường người dân tự mở trên đất nông nghiệp để đi vào các nhà xưởng trái phép này cũng đã bị đình chỉ thi công.

Ông Phùng Văn Vinh, cán bộ Địa chính xã Lam Sơn (huyện Thạch Thất) cho biết: "Các hộ dân tự tháo dỡ nếu không triệt để, xã sẽ tổ chức cưỡng chế; nếu vi phạm hai lần trong năm sẽ đề nghị khởi tố hình sự".

Từ đầu năm 2025 đến nay, địa bàn xã Lam Sơn đã phát sinh nhiều vi phạm mới. Thực hiện công điện của Thành phố, xã đã xử lý 41 trường hợp xây dựng lán xưởng trên đất nông nghiệp. Hiện đang tiếp tục thiết lập hồ sơ đối với 13 trường hợp khác, trong đó có 4 trường hợp diện tích vi phạm trên 200m², thuộc thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của huyện. Theo kế hoạch, sau khi tuyên truyền vận động, nếu các hộ gia đình vi phạm không tự giác tháo dỡ, xã sẽ tiến hành cưỡng chế, thời gian xử lý dứt điểm xong trước 15/6.

Ông Đỗ Như Trường, Phó Chủ tịch UBND xã Lam Sơn (huyện Thạch Thất) cho biết: "Các trường hợp vi phạm từ 2025 trở về trước xã đang tiếp tục rà soát thời điểm vi phạm để yêu cầu cắt điện nước, xử lý theo quy định".

Tại Dương Liễu (huyện Hoài Đức), các công trình vi phạm nằm dọc đường Thanh Niên cũng đã được lực lượng chức năng yêu cầu tháo dỡ. Từ đầu năm đến nay, xã đã xử lý đối với 15 trường hợp dựng nhà xưởng trên đất nông nghiệp, trong đó 4 trường hợp phải tổ chức cưỡng chế. Các công trình vi phạm từ năm 2024 trở về trước xã đang tiếp tục rà soát thời điểm vi phạm để xử lý nghiêm.

Ông Nguyễn Tiến Quảng, Phó Chủ tịch UBND xã Dương Liễu (huyện Hoài Đức) cho biết: "Với các trường hợp đã xử lý sẽ phối hợp công an xã tăng cường kiểm tra, yêu cầu HTX ngừng cung cấp điện với các trường hợp vi phạm".

Việc các địa phương để phát sinh nhiều vi phạm về đất đai trong giai đoạn sắp xếp đơn vị hành chính cho thấy công tác kiểm tra, giám sát còn chưa nghiêm. Vi phạm không được phát hiện, ngăn chặn kịp thời ngay từ lúc mới phát sinh dẫn đến phải cưỡng chế tháo dỡ, gây thiệt hại lớn về tài sản của cả nhà nước và người dân. Do đó, xử lý quyết liệt, triệt để thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự với hành vi tiếp tay cho vi phạm nghiêm trọng được cho là biện pháp hiệu quả trong công tác quản lý đất đai thời điểm này.