Trí tuệ nhân tạo (AI) đang ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong học tập, đặc biệt là ở môi trường học đường. Những công cụ thông minh này giúp việc tra cứu thông tin, chuẩn bị bài vở trở nên nhanh chóng và thuận tiện hơn.
Bên cạnh những lợi ích thì cũng có nhiều câu hỏi đặt ra về cách sử dụng AIsao cho phù hợp, để công nghệ thực sự hỗ trợ việc học, không làm giảm đi khả năng tư duy và sáng tạo của người học.
Là một sinh viên tại TP.HCM, em Lê Quỳnh Anh coi AI là công cụ quen thuộc trong việc học tập hằng ngày. Từ tra cứu tài liệu đến hoàn thành bài tập, trí tuệ nhân tạo mang lại nhiều thuận tiện. Quỳnh Anh chia sẻ: "Là sinh viên trong thời đại số, việc ứng dụng AI vào học tập đối với chúng em gần như là một điều tất yếu. Bản thân em sử dụng AI rất thường xuyên, coi đó là một trợ thủ đắc lực để mở rộng kiến thức. Tuy nhiên, em cũng thẳng thắn thừa nhận rằng, đôi khi mình bị cuốn vào sự tiện lợi đó dẫn đến tâm lý phụ thuộc. Đây chính là bài toán mà em đang học cách cân bằng, phải dùng AI để hỗ trợ tư duy chứ không để nó thay thế hoàn toàn khả năng tự học của chính mình."
Sự tiện lợi đôi khi khiến người dùng bỏ qua quá trình tự mày mò và suy luận. Khi mọi câu trả lời đều có thể xuất hiện chỉ sau vài thao tác, não bộ sẽ ít được vận động, khả năng tư duy độc lập và sáng tạo cũng vì thế mà dần mai một.
PGS.TS Nguyễn Thanh Phong - Trưởng Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Kinh tế - Luật TP.HCM cho hay: "Chúng ta tuyệt đối không được lạm dụng công nghệ để AI làm thay phần việc của trí tuệ con người. Việc sử dụng AI để thay thế cá nhân trong các báo cáo hay nghiên cứu khoa học là hành vi vi phạm nghiêm trọng nguyên tắc liêm chính học thuật. Đây không chỉ là câu chuyện về phương pháp học tập, mà còn là trách nhiệm và đạo đức của người học trong việc tôn trọng giá trị thực chất của tri thức."
Ở môi trường học đường, ranh giới giữa sử dụng và lạm dụng AI đôi khi rất mong manh. Khi xem công nghệ là giải pháp nhanh cho mọi bài tập, người học có thể hiểu sai mục đích của AI, dẫn đến việc thiếu hụt những kỹ năng cốt lõi như phân tích, phản biện và sáng tạo. Điều này cũng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thích ứng khi bước vào thị trường lao động.
Ông Trần Huyền Dinh - Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam cho biết: "Các bạn sinh viên cần học cách cộng hưởng sức mạnh của AI với tư duy sáng tạo cá nhân để tối ưu hóa hiệu suất và năng suất công việc. Thay vì để AI làm thay, hãy biến nó thành 'trợ lý đắc lực' để gia tăng giá trị bản thân. Chỉ khi tạo ra được những kết quả vượt trội từ sự kết hợp này, các bạn mới thực sự nổi bật và trở thành ứng viên sáng giá được các nhà tuyển dụng hàng đầu săn đón."
AI và công nghệ số là xu hướng không thể đảo ngược, nhưng sáng tạo vẫn là giá trị cốt lõi làm nên bản sắc của con người. Khi biết sử dụng công nghệ đúng cách, chủ động tư duy và chịu trách nhiệm với sản phẩm của mình, AI sẽ trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực, chứ không phải là yếu tố thay thế con người. Và trong học đường, bài học quan trọng nhất vẫn là rèn luyện tư duy độc lập – nền tảng để mỗi người tạo ra những giá trị bền vững trong tương lai.
Từ năm học 2025-2026, để thích ứng và tận dụng hiệu quả những khả năng của trí tuệ nhân tạo (AI), đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục cần được trang bị năng lực AI phù hợp nhằm theo kịp sự phát triển của công nghệ, đồng thời giữ gìn các giá trị cốt lõi của giáo dục như tính trung thực, tư duy sáng tạo và năng lực tự học của người học.
Ứng dụng mạnh trí tuệ nhân tạo, bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng, từng bước xây dựng cơ quan số, quản trị số là một trong 10 nhiệm vụ trọng tâm năm 2026 của Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật.
AI for Good Vietnam 2026 với chủ đề “Trí tuệ nhân tạo - Giáo dục nhân văn” đã mang đến cho các em học sinh những trải nghiệm mới về công nghệ, mở ra cơ hội khám phá, sáng tạo và ứng dụng công nghệ AI.
Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức Hội thảo Quốc gia về khoa học giáo dục với chủ đề “Phát triển khoa học giáo dục trong kỷ nguyên đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số: Thách thức, cơ hội và định hướng chiến lược” tại Trường Đại học Hà Nội.
Từ khoá
Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2027 dự kiến có những điều chỉnh nhằm tăng cường giám sát và ngăn ngừa gian lận. Đáng chú ý, Bộ Giáo dục và Đào tạo đề xuất nghiên cứu phương án bố trí thí sinh từ nhiều trường khác nhau tại cùng một điểm thi, đồng thời bổ sung camera giám sát phòng thi và khu vực thi.
Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến dự thảo quy chế tuyển sinh đầu cấp, trong đó đề xuất kỳ thi vào lớp 10, nếu tổ chức thi tuyển, sẽ gồm hai môn Toán và Ngữ văn thay vì ba môn như hiện nay. Đề xuất này hướng tới giảm áp lực thi cử, mở rộng cơ hội học tập và khắc phục tình trạng học lệch vì thi cử.
UBND phường Ba Đình đã xây dựng và ra mắt mô hình “Trường học thân thiện”, hướng tới mục tiêu xây dựng môi trường giáo dục an toàn, thân thiện, lành mạnh; giúp học sinh rèn luyện thói quen giao tiếp, ứng xử văn minh, biết yêu thương, chia sẻ, qua đó lan tỏa những chuẩn mực văn hóa ứng xử tốt đẹp trong môi trường học đường.
Sáng 29/10, Phòng 7- Cục CSGT - Bộ công an đã phối hợp với Đội CSGT số 12 - Phòng CSGT công an Thành phố Hà Nội và chính quyền, ngành giáo dục xã Hoà Phú tổ chức tuyên truyền, hướng dẫn kỹ năng đảm bảo an toàn cho trên 2.300 học sinh trường THPT Chương Mỹ B.
Giảm áp lực công việc ngoài chuyên môn để giáo viên tập trung vào giảng dạy là một trong những yêu cầu được Bộ Giáo dục và Đào tạo đặt ra trong năm học mới. Tại Hà Nội, cùng với việc giảm các thủ tục hành chính, nhiều trường học đang đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý, điều hành, qua đó giúp giáo viên có thêm thời gian dành cho học sinh.
Sáng 29/10, Khoa Quan hệ công chúng và Quảng cáo, Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức Hội thảo khoa học “Đào tạo truyền thông sáng tạo trong kỷ nguyên AI”. Hội thảo nằm trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 20 năm thành lập khoa, với sự tham gia của các nhà quản lý, chuyên gia và đại diện doanh nghiệp trong lĩnh vực truyền thông, quảng cáo.
