Bắt buộc có ghế an toàn để bảo vệ trẻ em khi đi ô tô

Trong xu hướng sử dụng ô tô tăng nhanh, đặc biệt là đối với các gia đình có trẻ em, quy định về thiết bị an toàn trên xe ô tô tại Việt Nam được cho là vô cùng cần thiết để đảm bảo an toàn cho trẻ .

Tai nạn giao thông được xác định là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong cho trẻ em ở Việt Nam. Trong vòng 10 năm qua, khoảng 2.000 trẻ em đã tử vong mỗi năm do tai nạn giao thông tại Việt Nam, chiếm 25% tổng số trẻ em tử vong do các tai nạn thương tích. Với xu hướng sử dụng ô tô tăng nhanh, đặc biệt là đối với các gia đình có trẻ em việc giảm thiểu nguy cơ tai nạn cho trẻ bằng các thiết bị an toàn trên xe là hoàn toàn cần thiết.

Sau nhiều năm khảo sát, thu thập dữ liệu và nghiên cứu, nhóm chuyên gia của Trung tâm nghiên cứu chính sách và phòng, chống chấn thương, Đại học Y tế Công cộng đã công bố nhiều số liệu giật mình về thực trạng sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ.

Khảo sát tại ba thành phố lớn tại Việt Nam thì chưa đến 2% xe ô tô có sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ, 22,8% trẻ em vẫn ngồi ghế trước một mình trong khi đó 97 nước trên thế giới bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô. Tuy nhiên, ở Việt Nam, vấn đề này chưa được quan tâm đúng mức, việc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em trên xe ô tô còn chưa được chú trọng thực hiện.

Th.S Dương Kim Tuấn - Phó Giám đốc Trung tâm nghiên cứu chính sách và phòng, chống chấn thương, Đại học Y tế Công cộng cho hay: “Qua nghiên cứu của chúng tôi, khi quan sát khoảng hơn 14.000 xe ô tô lưu thông ở trên đường thì có khoảng 1.400 xe, tức là 10% trên xe có chở trẻ dưới 10 tuổi. Gần 1/3 các bậc phụ huynh cho rằng vị trí an toàn nhất khi ngồi trên xe là ngồi trong thiết bị an toàn. Như vậy, người lái xe biết là nên dùng thiết bị an toàn, nhưng khi quan sát thực tế lại chỉ có 1,3% có sử dụng thiết bị, tỷ lệ đó là mức độ rất thấp so với khuyến cáo”.

Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ có hiệu lực từ 1/1/2025 quy định trẻ em dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 m khi ngồi trên xe ô tô thì không được ngồi cùng hàng ghế với lái xe, trừ trường hợp xe chỉ có một hàng ghế và phải sử dụng thiết bị an toàn. Quy định này sẽ có hiệu lực bắt đầu từ năm 2026 nhưng đến nay nhiều gia đình đã trang bị ghế an toàn cho con của mình mỗi khi bắt đầu một hành trình.

Anh Vũ Quang Trung – Phường Xuân Tảo, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội chia sẻ: “Nhiều người vẫn nghĩ việc đi xe ô tô mà bế bé ở trong lòng sẽ là an toàn, nhưng khi mà xảy ra tai nạn thì việc đấy lại hoàn toàn gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cho em bé và kể cả bản thân người ôm bé. Đối với gia đình tôi, an toàn dành cho bé trên mỗi hành trình là quan trọng nhất, vì thế tôi hoàn toàn ủng hộ với điều luật này”.

Mặc dù hầu hết dư luận rất đồng tình với quy định trên, nhưng cũng không ít trường hợp còn những băn khoăn, thắc mắc về lộ trình triển khai cũng như quy chuẩn chi tiết cho loại thiết bị an toàn này. Theo các chuyên gia, để quy định khả thi cần có lộ trình triển khai phù hợp, nên tập trung triển khai quy định với xe ô tô con cá nhân trước, với loại xe kinh doanh như ô tô chở khách, xe hợp đồng hay taxi nếu không có sự chuẩn bị thì rất có thể sẽ khiến doanh nghiệp lúng túng trong quá trình thực hiện.

Được biết, quy định về thiết bị an toàn cho trẻ em trên ô tô đến ngày 1/1/2026 mới chính thức áp dụng, chậm hơn một năm so với hiệu lực của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ. Điều này cũng giúp cơ quan quản lý có thời gian để chuẩn bị, xây dựng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị an toàn cho trẻ em, xây dựng phương án, lộ trình thực hiện cũng như tuyên truyền, phổ biến quy định để người dân thích nghi với việc sử dụng thiết bị mới cho trẻ ngồi trên xe ô tô.