Chuyển từ 'quản lý bằng pháp luật' sang 'kiến tạo thể chế'

Sáng 13/12, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dự và phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị toàn quốc tổng kết công tác tư pháp năm 2025, nhiệm kỳ 2021 - 2025, định hướng công tác nhiệm kỳ 2026 - 2030 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026. Cùng dự có Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương Phan Đình Trạc, các Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long và Hồ Quốc Dũng; lãnh đạo các bộ, ngành và địa phương.

Ngành Tư pháp đã tham gia tích cực vào quá trình sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013; kịp thời, tháo gỡ nhiều “điểm nghẽn” trong thực tiễn. Nhiệm kỳ 2021 - 2025, Chính phủ đã trình Quốc hội thông qua khối lượng nhiệm vụ lập pháp lớn nhất từ trước đến nay với gần 180 dự án luật, dự thảo Nghị quyết. Chỉ riêng tại Kỳ họp thứ 10 năm 2025, Quốc hội thông qua 47 luật, 08 Nghị quyết.

Phát biểu tại hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh, nhiệm kỳ 2021 - 2025 là nhiệm kỳ rất đặc biệt, có nhiều biến động, phức tạp, nhiều vấn đề chưa từng có tiền lệ, vượt dự báo như dịch Covid-19, chiến tranh, cạnh tranh chiến lược, thảm họa thiên tai... Tuy nhiên với tinh thần “Đảng đã chỉ đạo, Chính phủ thống nhất, Quốc hội đồng tình, nhân dân ủng hộ, bạn bè quốc tế giúp đỡ”, cả nước đã vượt qua những “cơn gió ngược”, đạt được nhiều thành tựu toàn diện trên hầu hết các lĩnh vực. Trong đó, ngành Tư pháp đã có nhiều đóng góp thiết thực, toàn diện và thể hiện rõ vai trò là cơ quan “gác cổng pháp lý” của Chính phủ, đi đầu trong “cuộc cách mạng” xây dựng, hoàn thiện thể chế, pháp luật với quan điểm: “thể chế vừa là mục tiêu, vừa là động lực, nguồn lực”, “là đột phá của đột phá”, “là lợi thế cạnh tranh của quốc gia”, “đầu tư cho thể chế là đầu tư cho sự phát triển”.

Cho rằng, sứ mệnh và trọng trách đặt lên vai ngành Tư pháp trong việc xây dựng và hoàn thiện thể chế sẽ ngày càng nặng nề hơn, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh “3 định hướng lớn” và “6 nhiệm vụ trọng tâm” cần thực hiện thời gian tới.

Trong “3 định hướng lớn”, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu ưu tiên xây dựng đồng bộ thể chế phát triển, trọng tâm là hệ thống pháp luật; đổi mới tư duy làm luật, chuyển từ “quản lý bằng pháp luật” sang “kiến tạo thể chế phát triển”; xóa bỏ tư duy “không biết mà vẫn quản”, “không quản được thì cấm”; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với phân bổ nguồn lực, nâng cao năng lực thực thi của cấp dưới.

Trong “6 nhiệm vụ trọng tâm”, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tư pháp tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các bộ, cơ quan liên quan tham mưu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về các định hướng, nhiệm vụ lập pháp trong nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI dựa trên nguyên tắc “3 bảo đảm”: Bao phủ toàn diện mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội; Thể chế hóa đầy đủ, kịp thời chủ trương, đường lối của Đảng, nhất là Văn kiện Đại hội XIV và các Nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị; Đáp ứng yêu cầu xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Với phương châm công tác xây dựng pháp luật phải "vô tư trong sáng - tâm huyết trách nhiệm - bản lĩnh trí tuệ - hiệu quả vì dân”, Thủ tướng Phạm Minh Chính mong muốn và tin tưởng, toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động của Bộ, ngành Tư pháp tiếp tục hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ, đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, đưa đất nước vững bước tiến vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên giàu mạnh phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước tiến lên chủ nghĩa xã hội.