Để biến di sản thành tài sản là một hành trình dài hơi, đòi hỏi sự kiên trì, tầm nhìn chiến lược và những giải pháp vừa mang tính tổng thể, vừa linh hoạt, phù hợp với đặc thù của từng địa phương. Khơi thông nguồn lực văn hóa không chỉ là câu chuyện của chính sách, mà còn cần sự đồng hành, chung tay của cộng đồng.
Trong dòng chảy hơn nghìn năm lịch sử, Hà Nội đã tích lũy một kho tàng di sản đồ sộ, từ các công trình kiến trúc, di tích lịch sử đến những giá trị văn hóa phi vật thể đặc sắc. Mỗi di sản nếu được đặt trong một hệ sinh thái phù hợp, có câu chuyện và được “kích hoạt” đúng cách, sẽ trở thành nguồn lực quan trọng cho phát triển. Ngược lại, nếu tách rời di sản khỏi đời sống đương đại, giá trị sẽ khó được phát huy trọn vẹn. Vì vậy, bài toán đặt ra đối với Hà Nội không chỉ là bảo tồn, mà còn là “làm sống” di sản, để di sản thực sự trở thành một phần của đời sống đô thị, góp phần tạo nên bản sắc và động lực phát triển bền vững cho Thủ đô. Đây cũng là nội dung chính được các khách mời phân tích trong Chương trình Thời sự đặc biệt "Để di sản Thủ đô trở thành tài sản" do Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội thực hiện vào tối 28/3.
Tại chương trình, GS.TSKH Vũ Minh Giang, Ủy viên Hội đồng Di sản văn hóa Quốc gia, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam đánh giá, Nghị quyết 80-NQ/TW là một bước tiến dài trong tư duy về vai trò của văn hóa. Đối với Hà Nội, điều này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, bởi Thủ đô là nơi lưu giữ khối lượng lớn di sản văn hóa vật thể và phi vật thể. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để biến những “tài nguyên” này thành các sản phẩm văn hóa đặc sắc, tham gia vào đời sống đương đại và đóng góp trực tiếp vào phát triển kinh tế - xã hội của Thành phố. GS.TSKH Vũ Minh Giang nhấn mạnh: muốn phát huy giá trị di sản ở mức cao nhất thì phải thổi hồn vào, phải để di sản "sống" cùng chúng ta, chứ không chỉ dừng lại ở việc chiêm ngưỡng hay tôn vinh.
Tiến sĩ Lê Thị Minh Lý, Phó Chủ tịch Hội Di sản văn hóa Việt Nam phân tích: để di sản thực sự “sống” trong đời sống đương đại và không rơi vào tình trạng khai thác nửa vời, cần hội tụ 5 yếu tố cốt lõi, đó là: Lấy giá trị lịch sử làm nền tảng, tránh khai thác bề nổi hay tái hiện khô cứng; Nắm bắt đúng thị hiếu và nhu cầu của công chúng hiện đại để có cách "kể chuyện" phù hợp; Đổi mới nghệ thuật trình diễn và ứng dụng công nghệ để tăng sức hấp dẫn; Chuyển từ mô hình thử nghiệm nhỏ lẻ sang đầu tư bài bản, bền vững về hạ tầng và chất lượng; Kịp thời điều chỉnh các cơ chế, chính sách và "điểm nghẽn" trong tổ chức thực hiện. Tiến sĩ Lê Thị Minh Lý nhấn mạnh, cần trở lại với tinh thần của Nghị quyết HĐND Thành phố, trong đó vấn đề cốt lõi là hiểu người dân để người dân được nói lên tiếng nói của mình, chia sẻ những khó khăn, đồng thời tạo điều kiện để người dân tự chủ và đóng góp tốt nhất cho việc bảo vệ di sản và đây là câu chuyện của Hà Nội.
Thông qua các ý kiến của chuyên gia, nhà quản lý cùng những góc nhìn thực tiễn, chương trình hướng tới thông điệp cốt lõi: di sản không chỉ là ký ức của quá khứ mà còn là nguồn lực quý giá cho hiện tại và tương lai. Để biến di sản thành tài sản là một hành trình dài hơi, đòi hỏi sự kiên trì, tầm nhìn chiến lược và những giải pháp vừa mang tính tổng thể, vừa linh hoạt, phù hợp với đặc thù của từng địa phương. Khơi thông nguồn lực văn hóa không chỉ là câu chuyện của chính sách, mà còn cần sự đồng hành, chung tay của cộng đồng. Chính sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền và người dân sẽ mở ra cơ hội để các giá trị di sản được bảo tồn bền vững, đồng thời trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
Khoa Quản lý văn hóa nghệ thuật, Trường Đại học Văn hoá Hà Nội, phối hợp với các nghệ sĩ tổ chức buổi tọa đàm với chủ đề “Phát huy giá trị lịch sử - văn hóa trong nghệ thuật biểu diễn đương đại”. Không chỉ dừng lại ở việc gìn giữ, nghệ thuật biểu diễn còn góp phần làm mới di sản bằng cách kết hợp giữa yếu tố truyền thống và tinh thần sáng tạo hiện đại.
Bản sắc Việt luôn là mạch nguồn ươm mầm sáng tạo, và mạch nguồn ấy sẽ chỉ thực sự được khai phá khi đội ngũ làm nghề đầu tư đúng hướng, lao động nghiêm túc. Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Bùi Hoài Sơn - Ủy viên Chuyên trách Ủy ban Văn hóa – Xã hội của Quốc hội xoay quanh nội dung này.
Trong dòng chảy hơn nghìn năm lịch sử, Hà Nội đã tích lũy một kho tàng di sản đồ sộ. Tuy nhiên, trong bối cảnh đô thị hóa nhanh và hội nhập sâu rộng, câu hỏi đặt ra không chỉ là bảo tồn, mà còn là làm thế nào để những di sản ấy thực sự trở thành “tài sản” – nguồn lực phục vụ phát triển bền vững của Thủ đô.
Đưa di sản trở thành sản phẩm văn hóa sáng tạo không chỉ là một xu hướng, mà đang trở thành một hướng đi tất yếu để di sản “sống” trong đời sống hiện đại. Khi di sản được chuyển hóa thành sản phẩm văn hóa sáng tạo, nó không chỉ mang giá trị tinh thần mà còn tạo ra giá trị kinh tế và xây dựng thương hiệu cho Thủ đô.
Với những người con sinh ra và lớn lên ở phố cổ Hà Nội, hồ Gươm vốn dĩ đã quá đỗi quen thuộc nhưng trong những ngày này, không gian di sản ấy lại mang đến một cảm xúc hoàn toàn mới mẻ khi tuyến cầu cạn nghệ thuật mang tên "Dải lụa ký ức" chính thức mở cửa đón người dân và du khách vào trải nghiệm.
Nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, Nhà hát Kịch Hà Nội vừa ra mắt chương trình nghệ thuật “Thời khắc”, mở ra hướng tiếp cận mới khi kết hợp lịch sử, văn hóa, nghệ thuật sân khấu với công nghệ hiện đại, góp phần đưa những câu chuyện của Hà Nội đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là khán giả trẻ.
Điểm chung của các hoạt động văn hóa diễn ra tại Hà Nội trong thời gian gần đây đó là được tổ chức tại nhiều không gian di sản như Hoàng Thành Thăng Long, Văn Miếu Quốc Tử Giám, hồ Hoàn Kiếm, Nhà hát lớn,… Việc đưa các hoạt động văn hóa, nghệ thuật đến với những không gian giàu giá trị lịch sử không chỉ tạo thêm trải nghiệm cho người dân và du khách, mà còn mở ra hướng khai thác, phát huy giá trị di sản gắn với đời sống đương đại.
Trong tháng 9 và tháng 10 năm nay, Hà Nội diễn ra nhiều sự kiện văn hóa với quy mô lớn, đa dạng về nội dung và hình thức tổ chức. Từ các chương trình biểu diễn, trưng bày đến những hoạt động trải nghiệm, mỗi sự kiện mang đến một sắc màu riêng, góp phần tạo nên không khí văn hóa sôi động tại Thủ đô.
Là điểm du lịch tiêu biểu của thành phố, Bảo tàng Hà Nội không chỉ là nơi gìn giữ, bảo quản hiện vật, mà còn trở thành không gian trải nghiệm của công chúng mọi lứa tuổi. Dịp kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, một phần ký ức đặc biệt của nhân dân Hà Nội về một thời khói lửa nhưng tràn đầy niềm tin vào tương lai tươi sáng đã mang đến nhiều cảm xúc trong lòng công chúng.
Di sản không chỉ nằm trong những công trình được gìn giữ hay những câu chuyện của quá khứ. Khi được đặt trong những cách tiếp cận mới, di sản có thể trở thành một phần của đời sống đương đại, tạo ra những trải nghiệm mới và mở thêm cơ hội để văn hóa trở thành nguồn lực phát triển.
