Khi nhớ đến những món ăn nhất định phải thử trong mùa đông tại Hà Nội, nhiều người thường nhớ ngay tới món bánh đúc nóng - một thức quà thơm ngon, ấm lòng, đơn giản mà khó quên.
Bánh đúc nóng có mặt từ nhà hàng cho đến vỉa hè hay các gánh hàng rong, tùy vào từng tín đồ ẩm thực sẽ chọn cho mình mỗi cách thưởng thức khác nhau. Từ lâu, bánh đúc nóng đã được nhiều người coi như tinh hoa ẩm thực phố phường Hà Nội khi vào đông.
Bánh đúc nóng Hà Nội là món ăn giản dị, gần gũi nhưng được rất nhiều người yêu thích. Khác với bánh đúc truyền thống đặc và mịn, bánh đúc nóng Hà Nội thoạt đầu mới nhìn qua trông khá giống với bát cháo sườn hay cháo bột trẻ em. Khi ăn, chủ quán sẽ múc bánh đúc sền sệt vào bát nhỏ có miệng rộng, rồi cho thêm thịt băm xào mộc nhĩ.
Để giúp món bánh đúc nóng trở nên thơm ngon hơn, người bán hàng sẽ rắc thêm một chút hành phi thơm nồng cùng một số loại rau thơm được thái nhỏ lên trên bánh, cuối cùng là chan thêm nước mắm mặn ngọt lên trên. Khách hàng nào muốn ăn cay có thể rắc thêm một chút tiêu hoặc ớt bột để thêm trọn vị. Có nhiều nơi thay vì chan nước mắm chua ngọt, người bán sẽ dùng nước hầm xương. Hương vị ngọt tự nhiên không phải đến từ đường hay bột ngọt mà thay vào đó là từ xương được hầm trong nhiều giờ.
Nguyên liệu chính của món bánh đúc nóng là từ hai loại bột đặc trưng là bột gạo tẻ và bột năng, khi múc lên sẽ thấy bánh chảy xuống, dẻo quánh sền sệt. Khi trộn, mỗi nơi sẽ có một tỷ lệ trộn bột khác nhau nhưng đều phải cho ra một kết cấu dẻo dai, không được nồng hay gắt mùi. Nguyên liệu và cách chế biến không quá cầu kỳ, nhưng cũng cần sự khéo tay chăm chút để hương vị món ăn thêm trọn vẹn, ấn tượng. Đặc biệt, công đoạn quan trọng nhất đó chính là khuấy bột. Khi khuấy bột phải khuấy vòng tròn đều đặn và nhịp nhàng. Một nồi bánh đúc đạt tiêu chuẩn sẽ thơm mùi gạo mới, không khê, không vón hay bén nồi.
Một bát bánh đúc thơm ngon sẽ có một chút thịt băm xào với mộc nhĩ, thịt là phần nạc không hoặc có ít mỡ, xào thơm nức mũi. Mộc nhĩ thái sợi điểm vào giòn sần sật, kết đôi hài hòa với bánh đúc. Người bán hàng sẽ chan vào bát xăm xắp nước mắm chua ngọt còn nóng hổi, rắc thêm rau mùi. Khi ăn nước dùng thấm vào phần bánh đúc, nước thịt xào thơm phức hòa vào phần nước mắm, tạo thành một hương vị đậm đà khó quên.
Người xưa có câu "Quà đói bánh giò, quà no bánh đúc". Cũng là bánh đúc, thế nhưng bánh đúc nóng lại là món quà để ăn chơi, ăn cho thanh cảnh chứ không phải để lấp đầy bụng rỗng. Vì vậy, bát bánh đúc nóng bao giờ cũng vừa phải, đủ dùng, giá cả cũng hợp lý để người ăn thỏa mãn cơn thèm nhưng không bị no đến đầy bụng.
Bánh đúc từ một món quà "ăn cho no" gắn liền với phố thị bình dị, nay đã có cho riêng mình một phiên bản thanh tao và tinh tế rất đỗi Hà thành, trở thành thức quà quen thuộc khi người ta thèm một chút gì đó ăn cho vui mồm, không quá đầy mà vừa vặn làm ấm bụng trong những ngày mùa đông Hà Nội trời trở lạnh.
