Trong ký ức của nhiều thế hệ người Việt, tò he không chỉ là một món đồ chơi, mà là cả một bầu trời tuổi thơ gói gọn trên những que tre nhỏ xíu. Và thật đáng quý khi giữa những vô vàn những món đồ chơi hiện đại thì sắc màu mộc mạc của tò he vẫn lặng lẽ tỏa sáng tại phố đi bộ Hồ Gươm, như một nhịp cầu nối liền quá khứ và hiện tại.
Những nắm bột nếp dẻo thơm qua bàn tay tài hoa của nghệ nhân làng Xuân La đã trở thành "linh hồn" của phố đi bộ, mang theo cả tình yêu và tâm huyết gìn giữ nghề truyền thống.
Vợ chồng nghệ nhân ưu tú Đặng Văn Tiên thường có mặt tại phố đi bộ Hồ Gươm mỗi dịp cuối tuần. Đồ nghề khá đơn giản, một con dao nhỏ, vài que tre, chút sáp ong, một cái lược và những chiếc phên để cắm tò he trưng bày. Chỉ vậy thôi cũng đủ để thu hút khách du lịch ghé qua. Với anh Tiên, tò he không chỉ là nghề mưu sinh, mà còn là cả một phần hồn, một niềm đam mê cháy bỏng. Mỗi con tò he nặn ra là cả tấm lòng, tình yêu mà anh muốn gửi gắm đến mọi người.
Để gìn giữ nghề tò he truyền thống của làng, trước đây các nghệ nhân của làng thường di chuyển xa nhà, rong ruổi trong các phiên chợ quê, các làng xóm, phố phường để nặn tò he bán. Còn giờ đây khi có các tuyến phố đi bộ được mở ra, các nghệ nhân tò he đã có thêm nhiều không gian để trình diễn và giới thiệu cho du khách về nghề nặn tò he truyền thống của làng. Không chỉ là nơi trưng bày và bán tò he, những người nghệ nhân này còn tạo ra không gian trải nghiệm thú vị dành cho du khách, đặc biệt là các gia đình trẻ.
Giữa muôn vàn sắc màu hiện đại, những que tò he nhỏ bé nơi phố đi bộ Hồ Gươm vẫn lặng lẽ gìn giữ hồn cốt dân gian. Không ồn ào, không hào nhoáng, nhưng chính sự giản dị ấy lại khiến tò he trở thành điểm nhấn đầy hoài niệm giữa lòng Hà Nội. Từng nắm bột, từng nét tạo hình là kết tinh của ký ức, của sự khéo léo và tình yêu văn hóa truyền thống. Để rồi, trong mỗi bước chân dạo phố, người ta như được trở về với tuổi thơ, với những điều xưa cũ mà thân thương đến lạ.
Hình ảnh những nghệ nhân miệt mài nặn từng nét tạo hình cho thấy: Văn hóa dân gian vẫn luôn có một dòng chảy âm thầm nhưng mãnh liệt. Hy vọng rằng mỗi cuối tuần nếu có dịp ghé qua Hồ Gươm, bạn sẽ dành chút thời gian để cảm nhận vẻ đẹp giản dị này, để những thanh âm của truyền thống tiếp tục được phát huy và lan tỏa.
Làng Xuân La (xã Phượng Dực, Hà Nội) từ lâu đã nổi tiếng với nghề nặn tò he truyền thống hơn 300 năm tuổi. Từ bột gạo và màu tự nhiên của lá trầu, củ nghệ, những sản phẩm tò he mang hồn quê, ký ức tuổi thơ và tình yêu nghệ thuật dân gian.
Một chuỗi hoạt động văn hoá dân gian đặc sắc vừa được giới thiệu tới công chúng, trong đó có tò he làng Xuân La và múa rối cạn Tế Tiêu. Những loại hình nghệ thuật truyền thống Thủ đô giúp thế hệ trẻ thêm hiểu, thêm yêu giá trị văn hoá dân tộc.
Tò he – món đồ chơi dân gian mộc mạc của làng quê Việt đã trở thành một phần ký ức tinh thần của nhiều thế hệ. Qua đôi bàn tay khéo léo và đầy tâm huyết của các nghệ nhân, những khối bột nặn tưởng chừng vô tri được “thổi hồn”, hóa thành những hình tượng sinh động, rực rỡ sắc màu và giàu giá trị nghệ thuật.
Tò he là món đồ chơi dân gian gắn bó với hội làng, lễ hội, phiên chợ quê và đặc biệt là dịp Tết Nguyên đán. Không chỉ là sản phẩm thủ công, mỗi con tò he còn mang trong mình câu chuyện về Tết xưa, về ký ức làng quê và nét đẹp văn hóa dân gian được trao truyền qua nhiều thế hệ tại làng Xuân La (xã Phượng Dực, TP. Hà Nội).
Từ khoá
Với những người con sinh ra và lớn lên ở phố cổ Hà Nội, hồ Gươm vốn dĩ đã quá đỗi quen thuộc nhưng trong những ngày này, không gian di sản ấy lại mang đến một cảm xúc hoàn toàn mới mẻ khi tuyến cầu cạn nghệ thuật mang tên "Dải lụa ký ức" chính thức mở cửa đón người dân và du khách vào trải nghiệm.
Nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, Nhà hát Kịch Hà Nội vừa ra mắt chương trình nghệ thuật “Thời khắc”, mở ra hướng tiếp cận mới khi kết hợp lịch sử, văn hóa, nghệ thuật sân khấu với công nghệ hiện đại, góp phần đưa những câu chuyện của Hà Nội đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là khán giả trẻ.
Điểm chung của các hoạt động văn hóa diễn ra tại Hà Nội trong thời gian gần đây đó là được tổ chức tại nhiều không gian di sản như Hoàng Thành Thăng Long, Văn Miếu Quốc Tử Giám, hồ Hoàn Kiếm, Nhà hát lớn,… Việc đưa các hoạt động văn hóa, nghệ thuật đến với những không gian giàu giá trị lịch sử không chỉ tạo thêm trải nghiệm cho người dân và du khách, mà còn mở ra hướng khai thác, phát huy giá trị di sản gắn với đời sống đương đại.
Trong tháng 9 và tháng 10 năm nay, Hà Nội diễn ra nhiều sự kiện văn hóa với quy mô lớn, đa dạng về nội dung và hình thức tổ chức. Từ các chương trình biểu diễn, trưng bày đến những hoạt động trải nghiệm, mỗi sự kiện mang đến một sắc màu riêng, góp phần tạo nên không khí văn hóa sôi động tại Thủ đô.
Là điểm du lịch tiêu biểu của thành phố, Bảo tàng Hà Nội không chỉ là nơi gìn giữ, bảo quản hiện vật, mà còn trở thành không gian trải nghiệm của công chúng mọi lứa tuổi. Dịp kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, một phần ký ức đặc biệt của nhân dân Hà Nội về một thời khói lửa nhưng tràn đầy niềm tin vào tương lai tươi sáng đã mang đến nhiều cảm xúc trong lòng công chúng.
Di sản không chỉ nằm trong những công trình được gìn giữ hay những câu chuyện của quá khứ. Khi được đặt trong những cách tiếp cận mới, di sản có thể trở thành một phần của đời sống đương đại, tạo ra những trải nghiệm mới và mở thêm cơ hội để văn hóa trở thành nguồn lực phát triển.
