Mẹ tôi là nông dân. Giản dị, mộc mạc hay lam hay làm như bao phụ nữ nông thôn khác. Cuộc đời chất chồng gian khổ, mẹ không có thời gian để làm đẹp cho riêng mình. Nhưng với tôi, mẹ là hiện thân của cái đẹp. Đẹp trong nỗi lam lũ. Đẹp từ những yêu thương vô bờ bến. Đẹp từ những bài hát ru ngọt ngào tôi nhẩm theo lúc còn nhỏ xíu. Và đẹp nhất là cái búi tóc của người.
Ngày tôi còn nhỏ, mái tóc mẹ rất đen, dài và dày nên búi tóc to và trông cứ như một đóa hoa đen xòe phía sau ót. Mỗi sáng trước khi ra đồng, mẹ thường chải đầu, búi tóc gọn ghẽ, quấn thêm một cái khăn để giữ cho tóc khỏi tuột ra. Mẹ tôi vất vả với muôn việc đồng áng và vô số công chuyện không tên khác, nhưng lúc nào trông mẹ cũng gọn gàng, khỏe khoắn.
Ngày xưa, mẹ toàn gội đầu bằng bồ kết, hoa bưởi và hương nhu. Mái tóc đen dày mỗi khi mẹ xõa ra, óng ả như một dòng suối nhỏ, hương thơm dịu nhẹ cứ phảng phất, thoảng đưa. Mỗi lần được sà vào lòng mẹ, tôi cứ ngỡ đấy là mùi yêu thương của riêng mẹ. Tôi biết mẹ cũng rất yêu quý, tự hào về mái tóc và búi tóc của mình. Khi tôi lớn lên một chút, mẹ bày cho chị em tôi cách gội đầu, chải đầu, búi tóc. Mẹ bảo cái răng, cái tóc là góc con người. Người ta có thể xem mặt mà bắt hình dong. Mái tóc cũng là một phần thể hiện nhân cách con người.
Thời gian qua kẽ tay, trôi theo những phận người. Mái tóc đen nhánh, mượt mà của mẹ tôi nhuốm dần màu sương khói. Búi tóc xòe to ngày nào chỉ còn cái nhúm nhỏ lắt lẻo. Nhưng rồi cái nhúm nhỏ lắt lẻo ấy cũng không còn nữa. Mẹ tôi bị tai biến mạch máu não nên không tự chăm sóc được bản thân. Tôi day dứt và đành đoạn cắt đi niềm yêu của mẹ. Có một điều gì nghèn nghẹn trong tôi. Và tôi tự an ủi mình được chăm sóc mẹ, tắm gội cho mẹ cũng là may mắn và hạnh phúc vô biên. Tóc ngắn hay dài thì mẹ vẫn là mẹ, hiện thân của biết bao yêu thương.
Rồi tôi cũng không thể giữ được mẹ. Mẹ tôi nhẹ nhàng về miền trời xanh mây trắng vào một đêm mưa. Dẫu biết đó là quy luật và mẹ vẫn hiện hữu trong nỗi nhớ thương. Nhưng tôi cũng rơi vào trạng thái chới với, nghe tim mình trống hoang và đau đớn khôn xiết. Giờ đây, khi mẹ tôi đã về với ngoại, tôi mới thấm thía niềm hạnh phúc khi còn có mẹ. Tôi khát khao được ôm mẹ, chải tóc cho mẹ.
Búi tóc của mẹ. Yêu thương biết mấy cho vừa. Trong nhịp đời gấp gáp và xô bồ của cuộc sống này có ai chợt giật mình khi nghĩ về búi tóc của mẹ, nghĩ về những yêu thương?
