Đầu tư hạ tầng: Giải pháp căn cơ để tăng sức hút cho xe buýt

Cùng với sự phát triển chung của hạ tầng giao thông, hệ thống xe buýt của Thủ đô cũng đang trong quá trình đổi thay mạnh mẽ. Xe buýt đã trở thành phương tiện hàng ngày của nhiều người dân.

Đầu tư hạ tầng: Giải pháp căn cơ để tăng sức hút cho xe buýt

Vì sao hành khách vẫn còn e ngại với hệ thống vận tải Thủ đô?

Bên cạnh những điểm cộng, hệ thống hạ tầng của loại hình này vẫn chưa theo kịp hạ tầng chung hoặc đang bị lấn chiếm tạo ra sự bất tiện cho hành khách, làm giảm đi chất lượng phục vụ của hệ thống xe buýt Thủ đô.

Thường xuyên sử dụng xe buýt để đi lại, nhưng chị Nguyễn Hoa Anh, phường Từ Liêm vẫn cảm thấy rất bất tiện và mất thời gian khi các điểm kết nối giữa các tuyến xe buýt khá xa nhau.

Chị Hoa Anh chia sẻ: "Thực tế hiện nay, hệ thống xe buýt đang bộc lộ nhiều hạn chế khiến người dân e ngại. Thứ nhất là tình trạng phương tiện xuống cấp, gây ra sự bất tiện và thiếu thoải mái cho hành khách. Thứ hai là mạng lưới tuyến chưa hợp lý, các điểm dừng cách xa nhau và tần suất chuyến không đủ dày đặc, dẫn đến việc kết nối tới công sở hay trường học trở nên khó khăn. Chính sự thiếu linh hoạt này đã đẩy người dân lựa chọn phương tiện cá nhân hoặc dịch vụ xe công nghệ vì tính tiện lợi và cơ động cao hơn hẳn."

Bên cạnh đó, không ít nhà chờ, điểm dừng đỗ bị hàng quán lấn chiếm, bày bán tràn lan xung quanh gây mất mỹ quan. Thậm chí nhiều điểm dừng nhà chờ xe buýt nằm sát ngay điểm tập kết rác thải khiến nhiều hành khách cảm thấy rất khó chịu.

Còn tại các khu vực ngoại thành, nơi tiếp cận lượng người không nhỏ đi xe buýt thì cơ sở nhà chờ xe buýt thậm chí không có.

Bà Phan Thu Bình, xã Gia Lâm bày tỏ: "Thực trạng hiện nay tại nhiều điểm dừng xe buýt là thời gian chờ đợi quá lâu, trong khi hạ tầng lại thiếu thốn, thậm chí không có nhà chờ để che nắng, che mưa cho hành khách. Người dân phải đứng đợi giữa môi trường bụi bặm và tiếng ồn. Đặc biệt, tại những tuyến đường hẹp nhưng mật độ phương tiện dày đặc, việc xe buýt dừng đỗ đón trả khách tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ va chạm giao thông. Sự bất tiện và mất an toàn này chính là rào cản lớn khiến người dân chưa thực sự mặn mà với việc sử dụng phương tiện công cộng."

Hà Nội có khoảng hơn 3.800 điểm dừng, 361 nhà chờ xe buýt. Trong số này, có rất nhiều điểm dừng, nhà chờ xe buýt thường xuyên bị lấn chiếm không gian. Đáng chú ý, tại nhiều điểm dừng bị lấn chiếm, cơ quan chức năng đã xử phạt người vi phạm nhiều lần nhưng tình hình vẫn không được cải thiện. Thậm chí, tại một số nơi, người dân còn tự ý xê dịch điểm dừng trước cửa nhà mình để tiện cho việc trông xe, bán nước; một số cột trụ tại điểm dừng bị nhấc lên cắm xuống, không còn đảm bảo độ chắc chắn.

TS Phan Lê Bình, Chuyên gia giao thông, Giảng viên Trường Đại học Việt Nhật cho rằng: Ưu tiên cho xe buýt không chỉ là ưu tiên khi hoạt động trên đường, mà điểm dừng, nhà chờ cũng cần được lưu tâm. Hà Nội hiện có rất nhiều vị trí chờ xe buýt nằm cạnh điểm tập kết rác thải, hàng quán, rất mất vệ sinh. Thậm chí, vỉa hè để tiếp cận điểm dừng xe buýt cũng bị lấn chiếm. Cần khảo sát, điều chỉnh lại các điểm dừng để bảo đảm hợp lý hơn.

Song song với việc cải thiện hạ tầng, các cơ quan quản lý cũng cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp khác như tổ chức lại giao thông, tổ chức các bãi đỗ xe, trong đó có khu vực trung tâm thành phố để thuận tiện hơn cho người sử dụng các phương tiện giao thông công cộng. Ngành giao thông vận tải Hà Nội cần tập trung rà soát mạng lưới, đánh giá hiệu quả các tuyến xe buýt để có sự điều chỉnh cho phù hợp, hiệu quả, tăng khả năng tiếp cận của người dân; chú trọng điều chỉnh hướng tuyến, tránh ùn tắc, thu hút người dân sử dụng giao thông công cộng.

Kỳ vọng xe buýt đúng giờ để hút khách

Người dân ngày càng kỳ vọng vào một hệ thống vận tải công cộng văn minh, thuận tiện. Thế nhưng, tình trạng xe buýt chưa đảm bảo giờ giấc, hoạt động thiếu ổn định vẫn đang là rào cản khiến nhiều người e ngại lựa chọn. Từ thực tế đó, mong mỏi về những chuyến xe đúng giờ, vận hành hiệu quả đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Một người dân chia sẻ: "Trải nghiệm trên tuyến xe điện E05 thực sự rất ấn tượng bởi không gian sạch sẽ, thoáng mát và đặc biệt là không có mùi khó chịu như xe buýt truyền thống. Đây là một bước tiến lớn về chất lượng dịch vụ. Tuy nhiên, một điểm trừ đáng tiếc là tần suất xe chưa cao, khiến thời gian chờ đợi giữa các chuyến còn khá lâu. Nếu khắc phục được độ trễ này, xe điện chắc chắn sẽ là lựa chọn hàng đầu của những người trẻ ưu tiên sự tiện nghi và bảo vệ môi trường."

"Hệ thống xe buýt điện tại Việt Nam hiện nay có chất lượng rất ấn tượng, hoàn toàn có thể sánh ngang với các tiêu chuẩn quốc tế về sự tiện ích và trải nghiệm hiện đại. Tuy nhiên, để tối ưu hóa dịch vụ, chúng ta cần cải thiện hệ thống bảng điện tử hiển thị thông tin trực tiếp tại các điểm dừng. Việc thông báo chính xác thời gian xe đến sẽ giúp những hành khách như người cao tuổi hay khách du lịch quốc tế cập nhật lộ trình dễ dàng hơn mà không cần phụ thuộc hoàn toàn vào việc tra cứu trên điện thoại thông minh. Đây là bước hoàn thiện cần thiết để giao thông công cộng trở nên thân thiện và dễ tiếp cận hơn với tất cả mọi người", một hành khách khác thường xuyên đi xe buýt cho biết.

Giải pháp thu hút người dân sử dụng phương tiện công cộng

Đến nay, xe buýt là phương tiện giao thông công cộng được nhiều người sử dụng cho việc đi lại hàng ngày, tuy nhiên cũng còn tình trạng không ít người dù muốn nhưng vẫn ngần ngại không sử dụng và họ chọn dùng phương tiện cá nhân như xe máy hay ô tô. Vậy Hà Nội cần làm gì để có thể thu hút nhiều hơn nữa người dân sử dụng phương tiện công cộng? Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Minh Tuấn, Phó Giám đốc Trung tâm Quản lý và Điều hành giao thông thành phố Hà Nội.

Phóng viên: Thưa ông, trong kế hoạch thời gian tới, vận tải công cộng Hà Nội sẽ sẽ tập trung vào những giải pháp gì để cải thiện, nâng cao tỷ lệ đáp ứng nhu cầu đi lại của hành khách?

Ông Nguyễn Minh Tuấn: Hiện nay, mạng lưới vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt và đường sắt đô thị về cơ bản đã đáp ứng khá tốt nhu cầu đi lại của nhân dân. Tuy nhiên, bám sát Chỉ thị 20 và các nhiệm vụ chính trị của thành phố, chúng tôi đang khẩn trương rà soát, quy hoạch lại hệ thống mạng lưới để phù hợp với tình hình mới, đặc biệt là lộ trình hạn chế phương tiện cá nhân vào khu vực Vành đai 1 từ ngày 1/7.

Để thực hiện mục tiêu này, chúng tôi tập trung triển khai hai nhóm giải pháp chính:

Thứ nhất là chuyển đổi sang sử dụng phương tiện nhiên liệu sạch. Song song với đó, chúng tôi phối hợp quy hoạch hệ thống bãi đỗ xe tập trung tại khu vực Vành đai 2 và Vành đai 3. Giải pháp này giúp người dân có thể gửi xe cá nhân tại các bãi đỗ tập trung để chuyển sang sử dụng phương tiện công cộng khi di chuyển vào khu vực trung tâm thành phố.

Thứ hai là tối ưu hóa khả năng tiếp cận tại các khu vực đặc thù. Nhận diện Hà Nội còn nhiều ngõ nhỏ, khu dân cư đông đúc mà điều kiện hạ tầng hiện tại chưa đảm bảo cho xe buýt truyền thống hoạt động, chúng tôi sẽ nghiên cứu các loại hình xe buýt mới phù hợp hơn. Mục tiêu là để mạng lưới vận tải công cộng tiệm cận hơn, thuận lợi hơn, tạo động lực để người dân từ bỏ phương tiện cá nhân và chuyển sang sử dụng phương tiện công cộng.

Phóng viên: Để đạt được mục tiêu như kỳ vọng, đơn vị đã xác định có những khó khăn, rào cản nào cần vượt qua?

Ông Nguyễn Minh Tuấn: Qua thực tế quản lý, chúng tôi nhận thấy có ba nguyên nhân chính dẫn đến việc vận tải công cộng, đặc biệt là xe buýt, chưa thực sự thu hút được người dân:

Thứ nhất là thói quen 'từ cửa đến cửa' (door-to-door). Đa số người dân vẫn duy trì thói quen sử dụng phương tiện cá nhân để di chuyển trực tiếp từ điểm xuất phát đến điểm đích mà chưa có thói quen đi bộ kết nối. Đây là một rào cản tâm lý và hành vi rất lớn trong việc chuyển đổi sang vận tải công cộng.

Thứ hai là sự thiếu hụt hạ tầng ưu tiên. Hiện nay, ngoại trừ đường sắt đô thị và tuyến BRT có làn đường riêng (dù chưa được đảm bảo tuyệt đối), hệ thống xe buýt còn lại vẫn phải vận hành chung dòng với các loại hình phương tiện khác. Khi hạ tầng không dành riêng, khả năng lưu thoát cực kỳ hạn chế.

Thứ ba là tốc độ khai thác và tính dự báo về thời gian. Theo tính toán của chúng tôi, vận tốc khai thác trung bình của các tuyến buýt nội đô hiện chỉ rơi vào khoảng 14 đến 15 km/giờ. Việc ùn tắc xảy ra thường xuyên và bất thường khiến thời gian chuyến đi bị kéo dài, hành khách không thể làm chủ được thời gian đi làm hay đi học. Chính sự thiếu ổn định này đã ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định sử dụng xe buýt hàng ngày của người dân.

Phóng viên: Để vận tải công cộng thực sự giữ vai trò chủ lực, cần ưu tiên chính sách, nguồn lực ra sao?

Ông Nguyễn Minh Tuấn: Để thay đổi thói quen và tư duy của người dân, tôi cho rằng cần sự vào cuộc quyết liệt của hệ thống tuyên truyền cũng như các chương trình hành động cụ thể từ cấp thành phố đến Quốc gia. Mục tiêu là giúp người dân nhận thức rõ những lợi ích ưu việt của vận tải công cộng, từ đó chủ động chuyển đổi từ phương tiện cá nhân sang các hình thức di chuyển xanh.

Tuy nhiên, rào cản lớn nhất hiện nay chính là vận tốc lưu thông của xe buýt quá thấp, chỉ đạt khoảng 14 đến 15 km/h. Đây là con số chưa đủ sức thuyết phục để người dân từ bỏ sự tiện lợi của xe cá nhân. Do đó, bên cạnh việc tuyên truyền, chúng ta cần những giải pháp hạ tầng đột phá: Thiết lập các 'luồng xanh' và làn đường dành riêng cho vận tải công cộng. Chỉ khi nâng cao được vận tốc khai thác và đảm bảo tính đúng giờ, vận tải công cộng mới thực sự phát huy tính ưu việt, tạo động lực thực tế để người dân thay đổi quan điểm và tin dùng mỗi ngày.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông!

Tin liên quan

Hà Nội có thêm 10 tuyến xe buýt điện

Hà Nội có thêm 10 tuyến xe buýt điện

Thời sự

Từ ngày mùng 1 tháng 4, Hà Nội đưa vào vận hành 10 tuyến xe buýt điện với tổng số 288 phương tiện. Đây là bước tiến quan trọng trong lộ trình phát triển hệ thống vận tải công cộng xanh, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ và giảm thiểu ô nhiễm không khí đô thị.

Đường sắt đô thị Hà Nội: Hiệu quả tích cực, nền tảng phát triển

Đường sắt đô thị Hà Nội: Hiệu quả tích cực, nền tảng phát triển

Tàu

Đường sắt đô thị đang dần trở thành một phần trong bức tranh giao thông hiện đại của Hà Nội. Từ những tuyến đầu tiên đi vào vận hành, loại hình vận tải này đã bước đầu mang lại những hiệu quả tích cực, đồng thời mở ra kỳ vọng về một hệ thống giao thông công cộng đồng bộ, thuận tiện hơn trong tương lai.

Ô tô

Ưu tiên đầu tư 29 bãi đỗ xe trong Vành đai 3

Ưu tiên đầu tư 29 bãi đỗ xe trong Vành đai 3

Ô tô

Trước tình trạng thiếu điểm đỗ xe, gây áp lực lên hạ tầng giao thông đô thị, Hà Nội đang đẩy nhanh kế hoạch phát triển hệ thống bãi đỗ xe công cộng. Trong đó có 29 vị trí được ưu tiên kêu gọi đầu tư trong khu vực Vành đai 3. Đồng thời, Thành phố cũng đặt mục tiêu mỗi phường trong vành đai 3 sẽ khởi công ít nhất 2 bãi đỗ xe trong năm 2027.

Đề xuất mở 2 tuyến mini buýt điện trong vùng phát thải thấp

Đề xuất mở 2 tuyến mini buýt điện trong vùng phát thải thấp

Ô tô

Nhằm tăng khả năng kết nối giao thông công cộng, từng bước đáp ứng yêu cầu triển khai vùng phát thải thấp, Hà Nội đang nghiên cứu bổ sung các tuyến buýt điện cỡ nhỏ tại khu vực trung tâm. Hai tuyến mini buýt điện mới vừa được Sở Xây dựng đề xuất, dự kiến giúp người dân tiếp cận phương tiện công cộng thuận tiện hơn.

Trang bị kỹ năng thoát hiểm trên xe đưa đón học sinh

Trang bị kỹ năng thoát hiểm trên xe đưa đón học sinh

Ô tô

Xe ô tô đưa đón học sinh đang trở thành phương tiện di chuyển được nhiều bậc phụ huynh lựa chọn cho con em mình. Tuy nhiên, những sự cố bất ngờ, đặc biệt là nguy cơ học sinh bị mắc kẹt hoặc bỏ quên trên xe, có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng nếu không được phát hiện, xử lý kịp thời. Bởi vậy, bên cạnh việc siết chặt quản lý phương tiện và đội ngũ đưa đón, việc trang bị kiến thức, kỹ năng thoát hiểm cho học sinh cũng là điều cần thiết, giúp các em chủ động ứng phó, đảm bảo an toàn cho bản thân.

Xử lý ô tô vi phạm dừng đỗ lòng đường, vỉa hè

Xử lý ô tô vi phạm dừng đỗ lòng đường, vỉa hè

Ô tô

Việc dừng, đỗ phương tiện đúng nơi quy định không chỉ góp phần bảo đảm giao thông thông suốt mà còn hạn chế nguy cơ tai nạn, bảo vệ an toàn cho người tham gia giao thông. Tuy nhiên, nhiều chủ phương tiện vẫn bất chấp luật giao thông đường bộ, quy định của Thành phố ngang nhiên đỗ xe trên vỉa hè và những vi phạm này đã bị lực lượng chức năng kiên quyết xử lý.

Xử lý nghiêm xe tải chở vật liệu xây dựng có vi phạm

Xử lý nghiêm xe tải chở vật liệu xây dựng có vi phạm

Ô tô

Để phục vụ thi công các dự án hạ tầng đô thị, nhiều đơn vị vận tải vật liệu đang hoạt động với tần suất lớn trên nhiều tuyến, địa bàn. Để đảm bảo ATGT, lực lượng chức năng đang tăng cường kiểm soát, xử lý vi phạm tại các tuyến đường trọng điểm, liên quan đến hoạt động của xe vận tải chuyên chở vật liệu xây dựng.

Nới quy định tốc độ tối thiểu trên cao tốc

Nới quy định tốc độ tối thiểu trên cao tốc

Ô tô

Cục Đường bộ Việt Nam (Bộ Xây dựng) đề xuất không quy định tốc độ tối thiểu tại trạm thu phí, làn nhập, tách cao tốc và một số trường hợp đặc biệt. Nội dung trên được nêu tại dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 38/2024 của Bộ Giao thông vận tải trước đây, quy định về tốc độ và khoảng cách của xe cơ giới, xe máy chuyên dùng tham gia giao thông trên đường bộ. Dự thảo do Cục Đường bộ Việt Nam (Bộ Xây dựng) soạn thảo và đang được lấy ý kiến.

Xem thêm

  • Quan tâm nhiều nhất
  • Mới nhất

15 trả lời

15 trả lời