Hà Nội sẽ kiểm tra thường xuyên các bếp ăn tập thể | Hà Nội tin mỗi chiều

Hà Nội hiện có khoảng 3.600 bếp ăn tập thể tại các trường học, khu công nghiệp, bệnh viện, văn phòng. Hàng trăm nghìn người dân – từ học sinh, công nhân, đến nhân viên văn phòng – đang “phụ thuộc” vào những bữa ăn mỗi ngày tại đây. Nhưng sự “phụ thuộc” ấy liệu có đang bị đánh đổi bằng sự an toàn?

Mới đây, trong đợt kiểm tra đột xuất tại bếp ăn tập thể của Công ty May liên doanh Pummy, nơi phục vụ khoảng 420 suất ăn mỗi ngày, Đoàn kiểm tra liên ngành số 1 đã phát hiện nhiều vi phạm nghiêm trọng: không ghi chép việc sử dụng nguyên liệu thực phẩm, không lưu mẫu thức ăn, và quy trình vệ sinh không đúng quy định. Chỉ cần một khâu sơ suất, hàng trăm người lao động có thể gặp rủi ro.

Một công nhân trong khu công nghiệp Quốc Oai chia sẻ với chúng tôi rằng: “Suất ăn tuy rẻ nhưng mình không biết họ nấu như thế nào, nguyên liệu có đảm bảo không. Chỉ mong ăn không bị đau bụng là may rồi”.

Còn với nhiều phụ huynh học sinh, điều khiến họ lo lắng nhất không phải là điểm số, mà là chất lượng bữa ăn con mình ăn mỗi ngày ở trường. Câu hỏi đặt ra là: ai đang thực sự kiểm soát chất lượng hàng triệu suất ăn mỗi ngày?

Trong năm 2024, toàn thành phố đã tiến hành kiểm tra hơn 2.100 cơ sở, trong đó 80 cơ sở vi phạm và bị xử phạt với tổng số tiền lên tới hơn 500 triệu đồng.

Nhưng số liệu này cũng đặt ra một vấn đề: chỉ hơn 3% cơ sở bị xử phạt – liệu là vì các cơ sở quá tốt, hay là vì kiểm tra chưa đủ sâu, đủ rộng?

Việc tổ chức các đợt kiểm tra theo cao điểm là cần thiết, nhưng chưa đủ. Chúng ta không thể đợi đến “Tháng hành động vì an toàn thực phẩm” thì mới xuống kiểm tra các bếp ăn. Trong khi người dân – từ đứa trẻ mẫu giáo đến công nhân – thì ngày nào cũng ăn.

Hà Nội cần chuyển từ “kiểm tra phát hiện vi phạm” sang “giám sát ngăn ngừa rủi ro”. Bài học từ các quốc gia phát triển như Hàn Quốc cho thấy: an toàn thực phẩm không thể chỉ phụ thuộc vào con người mà phải có sự hỗ trợ của công nghệ và quy trình giám sát tự động.

Tại Hàn Quốc, các cơ sở chế biến buộc phải lưu mẫu, khai báo quy trình sản xuất, có mã định danh để truy xuất nguồn gốc. Mọi dữ liệu đều được kết nối trực tiếp với hệ thống quản lý Nhà nước. Không cần đợi đến lúc “có sự cố” mới điều tra – hệ thống đã phát hiện sớm, cảnh báo nhanh. Bên cạnh đó, chính phủ nước này còn triển khai cơ chế xếp hạng cơ sở chế biến, để người tiêu dùng có quyền biết, quyền lựa chọn nơi đáng tin cậy.

Khi chính quyền kiên quyết, công khai kết quả thanh tra; doanh nghiệp chịu trách nhiệm, đầu tư vào quy trình sạch và người dân cùng giám sát thông qua phản ánh, đánh giá thì an toàn thực phẩm sẽ không còn là cuộc chơi của niềm tin mù mờ.

Ngoài ra, mức phạt 3 triệu – 5 triệu đồng cho một vi phạm như không lưu mẫu thức ăn hay không ghi chép nguyên liệu, chưa đủ sức răn đe. 3 triệu đồng chỉ bằng vài chục suất ăn, trong khi hậu quả có thể là một vụ ngộ độc hàng trăm người.

Chúng ta cần luật mạnh hơn, phạt nặng hơn, thậm chí rút giấy phép tạm thời với những cơ sở tái phạm, để gửi đi một thông điệp rõ ràng: bữa ăn của người dân không được quyền rẻ mạt. Người Hà Nội xứng đáng có những bữa ăn an toàn, dù là trong trường học, nhà máy hay bệnh viện. Chúng ta hãy cùng chung tay, biến điều đó thành một tiêu chuẩn sống chứ không chỉ là lời hứa hẹn.