Mười năm nhanh như một cái chớp mắt. Những đứa con đã có cửa có nhà, có khoảng trời ấm êm bên gia đình nhỏ. Nhưng thỉnh thoảng bất giác, nhìn lên bầu trời xanh thẳm, những đứa con lại nhớ thương da diết bóng hình người cha đã từng tảo tần nuôi dạy con nên người.
Tôi nhớ hồi đó, khi tôi vừa tròn năm tuổi, chị gái lên 6 thì được cha cho đến trường tiểu học. Vì mỗi buổi sáng cha đều phải ra đồng, tranh thủ lúc còn mát mẻ để vun vén những thửa ruộng nhà mình. Chỗ nào cần đắp be, đắp bờ hay làm cỏ, cha đều nhanh nhẹn làm sớm. Hai chị em tuy không cùng tuổi nhưng vì ở nhà chẳng có ai trông, mẹ đi làm xa từ lúc trời còn tờ mờ, vậy là cha xin cho hai chị em học cùng một lớp. Lúc đó, tôi còn nhỏ xíu, chiếc ghế nhà trường cao và dài. Ngày nào đi học tôi cũng phải với mãi mới đặt chân xuống đất được. Thương đứa con gái út bé bỏng, theo chị tìm con chữ nhưng ngày nào về cũng lấm lem đến tội nghiệp, cha thường ưu tiên để dành cho tôi một chiếc kẹo dồi có lạc ở chạn bếp. Ngày nào đi về có điểm cao cha đều chia quà cho hai chị em, tôi nhỏ hơn nên lúc nào cha cũng ưu tiên cho phần hơn.
Mỗi buổi sáng thức dậy, cha giao việc quét sân, quét nhà cho anh cả. Còn lại, hai chị em phải tự gấp chăn, màn thật vuông vức. Thỉnh thoảng tôi thấy cha mang ghế ra ngồi trước sân nhà, pha một ấm chè xanh, chuyện trò cùng các cụ trong xóm. Những chuyện từ xửa xừa xưa, chuyện ở chiến trường và những lần bị thương, nỗi đau mất đồng đội còn in hằn trong ánh mắt cha.
Cha bù đắp cho chúng tôi những thiếu thốn thường nhật bằng việc chăm sóc chúng tôi từng miếng ăn, giấc ngủ. Nhiều đêm chúng tôi ốm, sốt, ho, lại gặp lúc mẹ phải đi trực, cha lại một mình thức trọn đêm để thuốc thang cho từng đứa. Biết tính con gái ốm thì hay làm nũng, cha dịu dàng hỏi muốn ăn món gì, cha sẽ tự đi chợ, nấu những món các con thích. Tôi nhớ mùi vị của món thịt kho tàu cha nấu, miếng thịt thơm cháy cạnh, thơm mùi nước hàng, cắn một miếng, chan thêm một thìa nước mắm thịt thì còn gì bằng. Những lúc như thế, chỉ mong được ốm thêm vài ngày, để cha chiều chuộng, nấu thêm nhiều món ngon nữa. Nhưng chúng tôi đâu biết rằng, để có những bữa ăn như thế, cha đã phải bán lúa non để lấy tiền bồi bổ cho chúng tôi. Những đêm khuya, cha với mẹ ngồi tính toán chi tiêu, tìm đường cho những đứa con ăn học đủ đầy, tôi lại nghe tiếng cha thở dài đầy những ưu tư.
Cũng vì rất thương cha nên tôi ghét nhất là cái tật hút thuốc của cha. Lúc nào trước khi làm một việc gì đó, cha đều mang chiếc điếu cày ra, rít một hơi thật dài. Cứ như thế rồi thành ghiền lúc nào không hay. Bao lần mẹ bảo cha bỏ bớt thuốc, nhưng cha chỉ bỏ được vài hôm rồi lại đâu vào đấy. Cha vẫn thường đùa: Nhớ ai như nhớ thuốc lào/ Đã chôn điếu xuống lại đào điếu lên...
Có lẽ người ta nói đúng, sinh nghề, tử nghiệp. Mang tiếng là một y sĩ lành nghề, cứu nhiều người trong làng nhưng những năm cuối của cuộc đời, cha cũng bị những cơn đau bệnh hành hạ. Cha thường xuyên bị tụt huyết áp giữa đêm, hoặc ban ngày khi đang thong dong đạp xe đi chơi, tự nhiên cha ngã quỵ trên đường, người dân hoảng hốt đưa cha về nhà. Cha làm cả nhà hú vía nhiều phen. Và đỉnh điểm đó là buổi sáng mùa hè của mười năm về trước. Khi chị em chúng tôi đang ở xa, bận bịu với những công việc thì nghe tin dữ cha mất. Chúng tôi vội vàng trở về nhưng đã không kịp nhìn cha lần cuối. Cha đã vội ra đi khi chưa kịp nhìn mặt đứa cháu nội, cháu ngoại chào đời. Cha còn không kịp đưa cho chúng tôi những kỷ vật cuối cùng, một chiếc hộp gỗ nhỏ, bên trong là bộ đồ hành nghề giản dị của cha. Một chiếc bơm tiêm bằng thủy tinh, những chiếc panh, chiếc cặp bông, cuốn sổ nhỏ nắn nót ghi từng đơn thuốc dùng cho từng loại bệnh. Chữ viết của cha rất đẹp, nét chữ rõ ràng, nét thanh, nét đậm được thể hiện dưới ngòi bút mực Trường Sơn hồi xưa. Với tôi, những dòng chữ của cha luôn luôn là đẹp nhất.
Cha như một cái bóng lớn, chở che cho chúng tôi vượt qua những sóng gió của cuộc đời. Nhưng khi cha mất chúng tôi đã không kịp kề cận, để nghe cha dặn dò lời cuối, nắm bàn tay gầy xanh xao một lần.
Giờ đây, mỗi lần trở về quê, vừa bước xuống xe thôi là mắt tôi đã ầng ậc nước. Hình ảnh của cha cứ ẩn hiện trước mắt tôi. Bất giác lòng tôi quặn thắt, khẽ khàng gọi hai tiếng cha ơi!
Thùy Linh
Không ai dạy chúng ta cách làm cha mẹ và không có một lời khuyên nào là vừa vặn với những đứa con của mình. Mọi cách dạy dỗ đều xuất phát từ tình yêu thương nhưng đâu phải mọi cách dạy dỗ của cha mẹ với con cái đều đúng?
Có một người, luôn mặc định không gì ngon bằng cơm mẹ nấu - bữa cơm thời bao cấp khó khăn đạm bạc nhưng chan chứa tình yêu thương, san sẻ.
Có bao giờ bạn tiếc nuối khi người thân mất đi mà chưa kịp thực hiện được những dự định còn dang dở với họ? Bởi vì bạn nghĩ rằng mình còn nhiều dịp cho nhau, rằng bạn và họ còn nhiều thời gian ở trên thế gian này? Tôi đã đọc được ở đâu đó rằng, hãy trân trọng người thân bên cạnh bạn vì họ có thể sẽ rời đi bất cứ lúc nào.
Hôm nay, có một người con chợt muốn viết thư cho bố dẫu biết rằng người nhận chẳng thể đọc kể từ lần gặp mặt sau cuối. Lá thư một chiều chứa bao nhớ thương, được buộc kỹ rồi gửi vào cơn gió biển.
Có những vùng đất, ta chẳng sinh ra ở đó, cũng không sống ở đó đủ lâu để gọi là quê hương. Vậy mà mỗi khi một mùi hương quen thuộc thoảng qua, lòng lại bất chợt hướng về. Với Hà Nội, có người nhớ những con phố cổ, có người thương cái se lạnh của mùa thu. Còn với Trang Lê, nỗi nhớ bắt đầu từ hương hoa sữa. Một mùi hương có thể khiến người ta yêu một thành phố đến thế nào?
Có lẽ, người ta thương Hà Nội nhất là vào những ngày mùa thu đang chín. Không ồn ào, không phô trương, mùa thu len lỏi vào lòng người bằng những điều rất đỗi bình dị. Một làn sương mỏng trên mặt hồ, một vệt nắng nghiêng qua mái phố, một mùi hương bất chợt thoảng trong gió… Tất cả hòa vào nhịp sống thường ngày, khiến người ta dù đang vội vã cũng muốn chậm lại đôi chút, để cảm nhận và để thương.
Có những mùa thu không bắt đầu bằng sắc vàng của lá hay những cơn gió heo may tràn qua phố. Đôi khi, mùa thu chỉ khẽ chạm vào lòng người qua một vạt cỏ may bên đường, qua những bông hoa nhỏ bé vẫn bền bỉ đón nắng, chờ mưa và âm thầm nở giữa đất trời.
Hà Nội những ngày này đang vào thu, nồng nàn trong hương hoa sữa, dịu dàng với những bông ngọc lan và man mác trong từng chiếc lá đang đổi màu.
Có những cuộc chia xa, ban đầu người ta còn đếm từng ngày, từng tháng, rồi từng mùa đi qua. Đến một lúc nào đó, ngay cả thời điểm bắt đầu xa nhau cũng trở nên mơ hồ. Chỉ biết đã lâu lắm rồi, lâu đến nỗi những điều từng tưởng không thể quên nay cũng nhạt dần như dấu chân trên bãi cát sau một đêm thủy triều lên rồi xuống. Vậy mà đôi khi, giữa một buổi chiều rất đỗi bình thường, lòng bỗng nghe xao xác.
Có những nơi chốn tưởng chừng bình dị, vậy mà khi đi xa, ta mới nhận ra nơi ấy đã cất giữ cả một miền thương nhớ. Một mái nhà xưa, hàng tre trước ngõ, hay chiếc giếng cũ nơi bao người từng gặp gỡ, chuyện trò… Tất cả có thể đã lùi xa theo năm tháng, nhưng chỉ cần một lần nhớ lại, những hình ảnh thân thương ấy lại hiện về nguyên vẹn.
