Xe đạp điện công cộng cần thêm trang bị an toàn

Từ đầu tháng 12, Hà Nội triển khai thí điểm một loại hình dịch vụ mới là xe đạp điện công cộng bổ sung một mắt xích quan trọng trong quy hoạch đô thị, phát triển theo định hướng giao thông công cộng TOD.

Trong những năm qua, TNGo - Công ty Cổ phần Vận tải số Trí Nam đã đưa vào vận hành mô hình dịch vụ đa dạng, bao gồm xe đạp cơ (truyền thống) và xe đạp trợ lực điện. Đến bây giờ là xe đạp điện công cộng được triển khai trong khu vực Vành đai 1 nhằm chuẩn bị cho thời điểm Hà Nội cấm xe máy xăng trong khu vực này từ ngày 1/7.

Sau tuần đầu với 20 xe, số lượng đã tăng lên 300 xe tại các tuyến nội đô. Từ nay đến cuối năm 2025, đơn vị sẽ bổ sung đủ 500 xe; năm 2026 sẽ triển khai hơn 5.000 xe điện hai bánh tại 130 điểm trạm. Hệ thống trạm được bố trí tại nhiều vị trí trọng điểm ở khu vực trung tâm, đồng thời kết nối với mạng lưới xe buýt và các tuyến metro Cát Linh - Hà Đông, Nhổn - Ga Hà Nội để thuận tiện cho người sử dụng. Mỗi điểm trạm sẽ có từ 2-10 xe để phục vụ nhu cầu đi lại của người dân.

Trong thời gian tới, Thành phố dự kiến mở rộng dịch vụ xe đạp điện công cộng ra khu vực Vành đai 2 và Vành đai 3, nhằm tăng khả năng tiếp cận và đáp ứng nhu cầu di chuyển linh hoạt của người dân Thủ đô.

Để sử dụng dịch vụ, người dân tải ứng dụng trên điện thoại thông minh. Bản đồ tích hợp trong ứng dụng hiển thị vị trí các trạm xe, giúp người dùng dễ dàng lựa chọn điểm nhận - trả phù hợp. Quy trình thuê xe được tinh giản, gồm các bước: tải ứng dụng, đăng ký tài khoản, nạp tiền và quét mã QR để mở khóa.

Về thiết kế, xe có hai màu chủ đạo trắng - xanh dương, đồng bộ với nhận diện chung của hệ thống xe đạp công cộng Hà Nội. Kiểu dáng nhỏ gọn, phù hợp với người có thể trạng trung bình; tải trọng tối đa 130 kg. Yên xe được thiết kế êm, trang bị đèn chiếu sáng phục vụ di chuyển ban đêm, mũ bảo hiểm kèm dây cố định, cùng giá đỡ điện thoại - chi tiết nhỏ nhưng tăng đáng kể tính tiện ích cho người sử dụng.

Một điểm mới đáng chú ý là xe sử dụng pin tháo rời, có thể đổi và sạc trực tiếp tại trạm, giúp người dùng không phải mang xe về nhà. Mỗi lần sạc cho phép xe di chuyển quãng đường lên tới khoảng 90 km, đủ đáp ứng nhu cầu đi lại, tham quan khu vực nội đô, đặc biệt thuận tiện với người đi học, đi làm tại những khu vực có mật độ trạm dày.

Giao diện ứng dụng thân thiện, hỗ trợ nhiều ngôn ngữ, phù hợp cả với du khách quốc tế tự trải nghiệm khám phá Hà Nội. Hiện hệ thống cung cấp các gói thuê ngắn hạn; các gói theo giờ, theo ngày và theo tháng sẽ được bổ sung khi vận hành ổn định.

Về trải nghiệm vận hành, xe chạy êm, gia tốc tốt, ít tiếng ồn; tốc độ tối đa 25 km/giờ bảo đảm an toàn khi di chuyển trong khu vực đông phương tiện. Tuy nhiên, tay ga tương đối nặng với người dùng nữ; khi hết pin vẫn có thể sử dụng bàn đạp. Lưu ý, khi tài khoản hết tiền, xe sẽ tự động khóa và không thể dắt bộ.

Mạng lưới trạm xe được bố trí tại các vị trí trọng điểm, kết nối trực tiếp với ga đường sắt đô thị và bến xe buýt, từng bước hình thành vai trò “mắt xích” trong mô hình phát triển giao thông công cộng theo định hướng TOD.

Để phát huy hiệu quả tối đa, Hà Nội cần sớm nghiên cứu cơ chế tích hợp vé chung giữa xe đạp điện và các loại hình giao thông công cộng khác, đồng thời xây dựng chính sách giá linh hoạt cho nhóm người sử dụng thường xuyên. Song song với đó, việc quy hoạch không gian ưu tiên cho xe đạp và xe đạp điện cũng cần được xem là trọng tâm trong phát triển đô thị bền vững.

Hướng tới mục tiêu Thủ đô Xanh - Sạch - Đẹp, sự thành công của mô hình này đòi hỏi sự đồng hành từ cộng đồng. Việc lựa chọn giao thông công cộng, trong đó có xe đạp điện, cho những hành trình hằng ngày sẽ góp phần tạo nên thay đổi tích cực cho giao thông Hà Nội trong tương lai.